Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2011/14923 K.2012/19562

Davacı ... vekili Avukat ... tarafından, davalı ... ve diğeri aleyhine 19/02/2009 gününde verilen dilekçe ile tazminat istenmesi üzerine yapılan yargılama sonunda.

Mahkemece davanın kısmen kabulüne dair verilen 04/07/2011 günlü kararın Yargıtay’da duruşmalı olarak incelenmesi davalılar vekili, duruşmasız olarak incelenmesi de davacı vekili tarafından süresi içinde istenilmekle, daha önceden belirlenen 18/12/2012 duruşma günü için yapılan tebligat üzerine temyiz eden davalılar vekili Avukat ... geldi, karşı taraftan davacı adına gelen olmadı. Açık duruşmaya başlandı.

Süresinde olduğu anlaşılan temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve hazır bulunanın sözlü açıklaması dinlendikten sonra tarafa duruşmanın bittiği bildirildi. Dosyanın görüşülmesine geçildi. Tetkik hakimi tarafından hazırlanan rapor ile dosya içerisindeki kağıtlar incelenerek gereği düşünüldü.

Dava, yayın yolu ile kişilik haklarına saldırıdan kaynaklanan manevi zararın ödetilmesi istemine ilişkin olup yerel mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; karar, davacı ve davalılar tarafından temyiz olunmuştur.

Davacı vekili, müvekkili hakkında 26.9.2008 tarihli ... gazetesinin 16. sayfasında davalı gazeteci ... tarafından 'ünlü kolleksiyonere çete lideri göz altısı' başlıklı haber yapıldığı, bu haber nedeni ile davacının kariyerinin zedelendiğini belirterek, davalılıların manevi tazminat ile sorumlu tutulmasını istemiştir.

Davalılar ise haberin yapıldığı tarihte görünen gerçeğe uygun olduğunu beyanla, davanın reddini savunmuşlardır.

Mahkemece, dava konusu haber nedeniyle davacının kişilik haklarının ağır şekilde ihlale uğradığı gerekçesiyle istemin kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Basın özgürlüğü, Anayasanın 28. maddesi ile 5187 sayılı Basın Yasasının 1. ve 3. maddelerinde düzenlenmiştir. Bu düzenlemelerde basının özgürce yayın yapmasının güvence altına alındığı görülmektedir. Basına sağlanan güvencenin amacı; toplumun sağlıklı, mutlu ve güvenlik içinde yaşayabilmesini gerçekleştirmektir. Bu durum da halkın dünyada ve özellikle içinde yaşadığı toplumda meydana gelen ve toplumu ilgilendiren konularda bilgi sahibi olması ile olanaklıdır.

Basın, olayları izleme, araştırma, değerlendirme, yayma ve böylece kişileri bilgilendirme, öğretme, aydınlatma ve yönlendirmede yetkili ve aynı zamanda sorumludur. Basının bu nedenle ayrı bir konumu bulunmaktadır. Bunun içindir ki, bu tür davaların çözüme kavuşturulmasında ayrı ölçütlerin koşul olarak aranması, genel durumlardaki hukuka aykırılık teşkil eden eylemlerin değerlendirilmesinden farklı bir yöntemin izlenmesi gerekmektedir.

Basın dışı bir olaydaki davranış biçiminin hukuka aykırılık oluşturduğunun kabul edildiği durumlarda, basın yoluyla yapılan bir yayındaki olay hukuka aykırılık oluşturmayabilir.

Ne var ki basın özgürlüğü sınırsız olmayıp, yayınlarında Anayasanın Temel Hak ve Özgürlükler bölümü ile Türk Medeni Kanununun 24 ve 25. maddesinde yer alan ve yine özel yasalarla güvence altına alınmış bulunan kişilik haklarına saldırıda bulunulmaması da yasal ve hukuki bir zorunluluktur.

Basın özgürlüğü ile kişilik değerlerinin karşı karşıya geldiği durumlarda; hukuk düzeninin çatışan iki değeri aynı zamanda koruma altına alması düşünülemez. Bu iki değerden birinin diğerine üstün tutulması gerektiği, bunun sonucunda da, daha az üstün olan yararın daha çok üstün tutulması gereken yarar karşısında o olayda ve o an için korumasız kalmasının uygunluğu kabul edilecektir. Bunun için temel ölçüt kamu yararıdır.

Gerek yazılı ve gerekse görsel basın bu işlevini yerine getirirken, özellikle yayının gerçek olmasını, kamu yararı bulunmasını, toplumsal ilginin varlığını, konunun güncelliğini gözetmeli, haberi verirken özle biçim arasındaki dengeyi de korumalıdır. Yine basın, objektif sınırlar içinde kalmak suretiyle yayın yapmalıdır. O anda ve görünürde var olup da sonradan gerçek olmadığı anlaşılan olayların yayınından da basın sorumlu tutulmamalıdır.

Dava konusu yayında "Ünlü kolleksiyonere çete lideri gözaltısı" şeklinde başlığın alt kısmında Titan zinciri gibi bağlantılı çalışan tarihi eser kaçakçısı 5 çete çökertildi.Ünlü Kolleksiyoner ... de gözaltına alındı.Perk çetenin başı olmakla suçlanıyor"şeklinde haber yapıldığı anlaşılmıştır.

Küçükçekmece Cumhuriyet Başsavcılığınca, 2008/32469 soruşturma nolu dosyada davacı hakkında suç işlemek amacıyla örgüt kurma, 2863 sayılı yasaya aykırılık suçlarından yapılan soruşturma sonucunda, delil yetersizliği nedeni ile 20/11/2008 tarihinde Kovuşturmaya Yer olmadığına Dair karar verildiği görülmüştür.

Somut olayda, davacı hakkında yapılan haberde yer alan bilgilerin dava dışı kişiler ile davacı hakkında yapılan soruşturma dosyasında ve eklerinde bulunduğu anlaşılmıştır. Yazının yayınlandığı tarih itibariyle gerçek ve güncel bir konuya ilişkin olup yayımlanmasında kamu yararı bulunduğu, konunun önemi ve değeri göz önünde tutulduğunda düşünsel bağlılığın da korunduğu, kişilik haklarına saldırı oluşturulabilecek bir yoruma da yer verilmediği sonucuna varılmaktadır. Şu durumda, çatışan yararlar dengesinin davacı yararına bozulmadığı, davalılar yönünden de hukuka uygunluk nedenlerinin bulunduğu ve böylece davacının kişilik haklarının saldırıya uğramadığı benimsenmelidir.

Yerel mahkemece açıklanan yönler gözetilerek, istemin tümden reddedilmemiş olması usul ve yasaya uygun düşmediğinden kararın bozulması gerekmiştir.

Her ne kadar ... Gazetesi Yazı İşleri Müdürlüğünün davalı sıfatı bulunmasa da husumet ... Gazete Dergi Basım AŞ. olarak düzeltilerek yargılamaya devam edildiğine göre karar başlığında ... olarak gösterilmesinin mahallinde herzaman düzeltilebileceği nazara alınarak bu husus bozma nedeni sayılmamıştır.