Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2021/9958 K.2023/3840

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle;kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde.

25.08.2013 tarihinde sürücüsü ... olan tescilsiz ve plakasız motosikletin sebebiyet verdiği trafik kazası neticesinde ...'ın vefat ettiğini, kaza tarihinde tescilsiz ve plakasız motosikletin geçerli bir trafik sigortası bulunmadığından kazada vefat eden ...'ın hak sahiplerinin başvurusu üzerine 17.12.2013 tarihinde 79.973,00 TL ödeme yapıldığını, müvekkili kurumun zarara neden olan sürücüye rücu etme hakkının bulunduğunu, kazaya sebebiyet veren sürücü ... ...'in de kaza sonucu vefat etmiş olması nedeniyle 3.kişilere yapılan ödemenin tahsili için mirasçıları ... ...,

... ve davalı ... aleyhine Salihli 2.İcra Müdürlüğünün 2014/1448 E.sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, borçlular ... ... ile ...'in Salihli Sulh Hukuk Mahkemesinin 2013/1590 E. - 2013/1864 K.sayılı ilamı ile ... ...'in terekesini reddettiklerinden bahisle takibe itiraz ettiklerini, davalının da mirası reddettiğini belirterek takibe itiraz ettiğini, ancak davalı tarafından yapılmış miras reddine rastlanılmadığını ileri sürerek davalının icra dosyasına yaptığı itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili, müvekkili aleyhine yapılan icra takibi üzerine borca batık olduğu açıkça belli olan terekenin hükmen reddini sağlamak amacıyla Salihli 3.Asliye Hukuk Mahkemesine dava açtıklarını, Salihli 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/183 E. - 2016/261 K.sayılı kararı ile ''en yakın mirasçılar olan anne baba tarafından reddedilen mirasın TMK'nın 612.maddesi uyarınca ilk önce iflas hükümlerine göre tasfiye edilmesi gerektiği, tasfiyeden sonra arta kalan değer bulunması halinde bu değerin en yakın mirasçılara ve onlar da kabul etmez ise sırada gelen ilk mirasçıya teklif edilmesi gerektiği,

ancak en yakın yasal mirasçılar tarafından reddedilen mirasın tasfiyesinin yapılmadığı, bu nedenle davacının mirasçı sıfatını kazanmadığı, mirasın hükmen reddini istemesinde hukuki yararının olmadığı'' gerekçesiyle davanın reddine karar verildiğini, istinaf başvurusu üzerine İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 14. HD'nin 2017/21 E. - 2017/24 K.sayılı kararı ile aynı nedenler gerekçe gösterilerek istinaf talebinin kabul edildiğini ancak kendisine miras geçmemiş olan müvekkilinin aktif husumet ehliyetinin bulunmadığı gerekçesiyle mirasın hükmen reddi talebinin usulden reddedildiğini,

her iki karardan da anlaşılacağı üzere müvekkilinin mirasçı sıfatı kazanmadığını, mirasçı olmayan müvekkilinin mirastan doğan borçtan sorumlu olmayacağını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacının Salihli 2. İcra Müdürlüğü'nün 2014/1448 Esas sayılı icra takip dosyasına davalı tarafça yapılan itirazın iptalini talep ettiği, takibin dayanağının ... ...'in sürücülüğünü yaptığı motosikletin sebep olduğu ileri sürülen kazada vefat edenin yakınlarına ödenen tazminatın tahsili olduğu, Salihli Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2013/1590 esas, 2013/1864 karar sayılı ilamı ile ... ...'in anne ve babasının mirası reddettikleri ve bu kararın kesinleştiği, davalının ise ... ...'in kardeşi olduğu,

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 612/1 maddesine göre mirasın en yakın mirasçılar tarafından red olunması halinde terekenin kendiliğinden iflas hükümlerine göre tasfiyeye tabi olacağı bu haliyle ... ...'in en yakın mirasçıları olan anne ve babasının mirası reddetmesi sebebiyle murisin kardeşi olan davalı ...'e mirasın geçmediği ve davalının mirasçı sıfatının olmadığı bu hususun Salihli 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/183 esas, 2016/261 karar sayılı dosyasındaki İzmir Bölge Adliye Mahkmesi 14. Hukuk Dairesinin 17.01.2017 tarih, 2017/21 esas,

2017/24 karar sayılı ilamı ile de sabit olduğu ve davalı tarafın icra takibine yaptığı itirazının haklı olduğu gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili, murisin vefatı sebebiyle anne babasının mirası reddetmesi üzerine geriye tek yasal mirasçı olarak kardeşi olan davalının kaldığını, bu durumun mahkemece verilen yetki üzerine alınan Salihli Sulh Hukuk Mahkemesinin 10.12.2015 tarih 2015/1917 E. - 2015/1843 K.sayılı veraset ilamı ile tespit edildiğini, veraset ilamının iptali için herhangi bir dava açılmadığını, bu veraset ilamı olmasaydı davalı hakkında dava açılmayacağını, mahkemenin gerekçesinin doğru olmadığını, davalının mirasçı sıfatı bulunmadığından bahisle davanın reddinin doğru olmadığını,

ancak mahkemece belirtilen gerekçe ile davanın reddedilmesi halinde müvekkili kuruma atfı kabil bir kusur bulunmaması sebebiyle müvekkilinin vekalet ücreti ve yargılama gideri ile sorumlu tutulmaması gerektiğini, eğer sorumlu tutulması gerekiyor ise maktu vekalet ücreti ile sorumlu tutulması gerektiğini, istinaf nedenleri olarak ileri sürmekle kararın kaldırılmasını istemiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile rücu istemine konu kazaya sebebiyet veren sürücü ... ...'in bekar ve çocuksuz olarak vefat ettiği, anne ve babasının Salihli Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2013/1590 esas, 2013/1864 karar sayılı ilamı ile mirası reddettikleri, davalının ise murisin kardeşi olduğu,

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 612/1 inci maddesine göre mirasın en yakın mirasçılar tarafından reddolunması halinde terekenin kendiliğinden iflas hükümlerine göre tasfiyeye tabi olacağı, muris ... ...'in en yakın mirasçıları olan anne ve babasının mirası reddetmesi sebebiyle murisin kardeşi olan davalıya mirasın geçmediği ve davalının mirasçı sıfatının olmadığı, bu hususun Salihli 3. Asliye Hukuk Mahkemesinin 2015/183 esas, 2016/261 karar sayılı kararı ile İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 14. Hukuk Dairesinin 17.01.2017 tarih, 2017/21 esas, 2017/24 karar sayılı ilamı ile de sabit olduğu,

murisin mirasçısı olmayan davalının murisin rücu istemine konu borcundan sorumluluğunun ve pasif husumet ehliyetinin bulunmadığı gerekçesiyle husumet kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gerektiğinden, davalının pasif husumet ehliyetinin bulunmaması nedeniyle davanın reddine karar verilmesi gerekirken, davalının icra takibine yaptığı itirazının haklı olduğu gerekçesiyle davanın esastan reddine karar verilmesi doğru görülmemiş, İlk Derece Mahkemesi kararı resen kaldırılarak yeniden esas hakkında karar verilmesine, pasif husumet yokluğu nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacılar vekili; İlk Derece Mahkemesi kararına karşı ileri sürülen gerekçeler ile Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; trafik sigorta poliçesi bulunmayan aracın karıştığı kaza nedeni ile vefat edenin yakınlarına ödenen tazminatın kazaya sebebiyet veren sürücünün mirasçılarından tahsili için başlatılan takibe yönelik itirazın iptali istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 4271 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 612 inci maddesinin birinci fıkrası, 5684 sayılı Kanun'un 14 üncü maddesi,

3. Değerlendirme Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davacı vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderlerinin temyiz eden davacıya yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,