Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/13470 K.2024/10428

İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı ... tarafından Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası kapsamında sigortalanan aracın 05.03.2021 tarihinde müvekkiline çarpması sonucu müvekkilinin yaralandığını ve malul kaldığını, sigortalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğunu, müvekkilinin yaralanması neticesinde iki ay kadar bakıma muhtaç olduğunu ve bugüne kadar 7.274 TL bakıcı gideri ve 2.000 TL hastane ulaşım gideri harcaması yaptığını, müvekkilinin malul olmadan önce asgari ücretle kapıcı olarak çalıştığını,

müvekkilinin maluliyetinden kaynaklı uğramış olduğu zararların giderilmesi amacıyla davalı ... şirketine başvurulduğunu ancak yasal süresi içerisinde cevap alınamadığını beyanla fazlaya ilişkin her türlü başvuru, talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile müvekkiline ödenmeyen maluliyet tazminatı bedelinin şimdilik 5.000,00 TL'lik kısmının, bakıcı giderinin şimdilik 100,00 TL'sinin,

hastane ulaşım giderinin şimdilik 100,00 TL'sinin ve Hacettepe Üniversitesi Adli Tıp Anabilim dalı Başkanlığından alınan maluliyet raporu ücreti olan 1.260,00 TL olmak üzere şimdilik toplam 6.460,00 TL'nin davalının temerrüde düştüğü tarihten itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketinden tahsiline karar verilmesini talep etmiş, 11.05.2022 tarihli ıslah dilekçesiyle tazminatlar ve bakıcı gideri yönünden talebini 92.390 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; maluliyet raporunun alındığı kurumun Sağlık Bakanlığı'nın yetkili saydığı kurumlardan olmadığını, başvuran maueyene edilmeksizin sadece tıbbi belgeler incelenerek raporun düzenlendiğini, hükme esas alınan bilirkişi raporunda iyileşme sürecinin tamamlanmadığı döneme ait belgeler ve muayene bilgilerinin incelenerek maluliyet oranının belirlendiğini, raporda başvuru sahibinin son 6 ay içinde çekilmiş fotoğrafının bulunmadığını, usulüne uygun teşkil etmeyen kurul tarafından hazırlandığını, bu nedenle dava şartı yokluğu nedeniyle başvurunun usulden reddi gerektiğini,

başvuranın talebine konu geçici iş göremezlik tazminatı, tedavi gideri ve bakıcı gideri tazminatının Trafik Sigortası Genel Şartları A.5.B Maddesi gereğince Sağlık Gideri Teminatı kapsamında olduğunu ve sağlık gideri teminatının ise SGK'nın sorumluluğunda bulunduğunu, adli tıp rapor ücretinin teminat dışında olduğunu, somut uyuşmazlıkta kusur oranlarının bilirkişi aracılığıyla tespitinin gerektiğini, kaza tespit tutanağının bilirkişi raporu niteliğinde olmadığını, başvuran tarafından dosyaya sunulan sakatlık raporunu kabul etmediklerini, sakatlık oranını belirleyen rapor aldırılmasını talep ettiklerini,

başvuru sahibinin avans faiz isteminin haksız olduğunu, başvuran lehine hükmedilecek vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi (AAÜT)’ne göre belirlenen rakamın 1/5'i oranında olması gerektiğini savunarak talebin reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; dosya kapsamı, tarafların beyanları ve bilirkişi raporlarının incelendiği, bilirkişi raporunun Yargıtay içtihatlarına, ZMMS Genel Şartlarına, maluliyet hesaplama yöntemlerine ve dosya kapsamına uygun olduğu, başvuru sahibi tarafından talep edilen ulaşım masrafının makul olduğu,

başvuru sahibi tarafından talep edilen adli tıp rapor ücretinin makul ve faydalı gider olarak yargılama giderleri arasında sayılması gerektiği sigorta şirketinin KTK md. 99/1 uyarınca başvuru tarihinden 8 iş günü sonrası olan tarih 16.11.2021 tarihinde temerrüde düştüğü, bu tarihten itibaren yasal faiz uygulanması gerektiği, başvuru sahibi için 92.490,00 TL üzerinden hesaplanan nispi ücret olan 12.736,55 TL vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği gerekçesiyle " Başvuru sahibinin ıslah talebinin kabulü ile,

68.280,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 16.955,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 7.155,00 TL geçici bakıcı gideri tazminatı ve 100,00 TL ulaşım gideri masrafı olmak üzere toplam 92.490,00 TL tazminatın 16.11.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketinden alınarak başvuru sahibine verilmesine.

Davacı tarafından yapılan 250,00 TL başvuru masrafı,1.075,00 TL bilirkişi ücreti, 1.260,00 TL adli tıp rapor ücreti ve 1.300,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 3.885,00 TL masrafın yargılama gideri sayılarak davalı ... şirketinden alınarak başvuru sahibine verilmesine.

Başvuran vekil ile temsil edildiğinden AAÜT 17/1 ve STK 30 uncu maddesi gereğince kabul edilen alacak üzerinden hesaplanan nispi 12.736,55 TL vekalet ücretinin davalı ... şirketinden alınarak başvuru sahibine verilmesine..." karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine; kazada başvuranda yaralanmanın kas iskelet sistemi ve alt ekstremiteye ilişkin olduğu dikkate alınarak bir yıllık iyileşme süresi geçtikten sonra rapor düzenlenmesi gerektiği ayrıca raporda, tedavinin ve iyileşme süresinin sonlandığına yönelik bir değerlendirme bulunmadığı, raporun kaza tarihinden itibaren 7,5 ay sonra tanzim edildiği görülmekle, raporun iyileşme süresi dolmadan verildiği ve hüküm kurmaya elverişli olmadığı,

somut olayda, Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre düzenlenmiş bir rapor sunulmadığından usulüne uygun bir başvuru yapılmamış olduğu, bu rapor sunulmadan sigorta şirketine başvurulmuş olması ve sonrasında tahkime başvuru yapılmış olmasının, aslen dava şartı eksikliği teşkil ettiği, söz konusu eksikliğin sonradan ikmali söz konusu olmayacağı bu nedenle Uyuşmazlık Hakem Heyetince verilen 17.05.2022 tarihli ve K-2022/117408 sayılı kararın kaldırılması,

başvurunun sürekli iş göremezlik tazminatı yönünden usulden reddi gerektiği, ancak geçici iş göremezlik tazminatı ve geçici bakıcı gideri tazminatı bakımından tek hekim raporunun sürelerin belirlenmesinde yeterli olduğu kanaati ile dosyanın esasına geçildiği, uyuşmazlığa konu kaza ve poliçe tarihine göre sigorta kuruluşunun geçici iş göremezlik tazminatı sorumluluğunun bulunduğu, Yargıtay'ın yerleşik uygulamasına göre kaza sonucu oluşacak bakıcı giderinin 6111 sayılı yasa kapsamı dışında olduğu,

dolayısıyla sigorta şirketi sorumluluğunun bu yönden devam ettiği ve bakıcı tazminatının sigorta şirketi tarafından tedavi gideri teminatından ödeneceği yönünde olduğu, ayrıca başvuranın 05.03.2021 tarihinde Ankara Şehir Hastanesine gittiği, başvuranın 18.10.2021 tarihinde T.C.

Hacettepe Üniversitesi Rektörlüğü Tıp Fakültesi Dekanlığı Dahili Tıp Bilimleri Bölüm Başkanlığı Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı'na muayeneye gittiği ve muayene olduğunun görüldüğü, ilgili kanun maddeleri ve Yargıtay kararları uyarınca, başvuranın geçici bakıcı gideri taleplerinin ve yol giderinin sigorta teminatı kapsamında ve makul olduğu, geçici bakıcı giderinin brüt asgari ücret üzerinden hesaplanmasında usul ve yasaya aykırı bir yön bulunmadığı,

somut olayda davadan önce davalının temerrüdü söz konusu olduğundan ve sigorta şirketine davadan önce başvuru yapıldığından tüm alacak miktarı için temerrüt tarihinden itibaren faiz işletilmesinde hukuka aykırılık görülmediği, karar tarihindeki AAÜT de dikkate alınarak, başvuran taraf için maktu ücretin altında kalmamak üzere hükmedilecek vekalet ücretinin 1/5 oranında uygulanması gerektiği, gerekçesiyle;" Sigorta şirketinin itirazlarının kabulü ile 2021.E.253704, K-2022/117408 sayılı ve 17.05.2022 tarihli Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararının kaldırılmasına.

Başvuranın sürekli iş göremezlik tazminatına yönelik taleplerinin usulden reddine. Başvuranın 16.955,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 7.155,00 TL geçici bakıcı gideri tazminatı ve 100,00 TL ulaşım gideri masrafı olmak üzere toplam 24.210,00TL'lik talebinin kabulü ile belirtilen tazminatın 16.11.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalı ... şirketinden alınarak başvuru sahibine verilmesine.

Davacı tarafından yapılan 250,00 TL başvuru masrafı, 1.075,00 TL bilirkişi ücreti, 1.260,00 TL adli tıp rapor ücreti ve 1.300,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 3.885,00 TL masrafın kabul/red oranına göre 1.016,92-TL'sinin davalı ... şirketinden alınarak başvuru sahibine verilmesine, bakiye tutarın başvuran üzerinde bırakılmasına. Başvuru sahibi vekille temsil edildiğinden, kabul edilen miktar üzerinden A.A.Ü.T.

Göre hesaplanan 5.100,00-TL vekalet ücretinin davalı ... şirketinden alınarak başvuru sahibine verilmesine," karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde. İtiraz Hakem Heyetince verilen kararı kabul etmediklerini, maluliyet raporunda müvekkilinin son tıbbi durumunun bizzat muayene edilerek belirlendiğini, raporun sonuç bölümünde 05/03/2021 tarihli kazaya bağlı kişinin tüm vücut engel oranının %5 olduğu,

sekel halini aldığı ve sürekli olduğu şeklinde tespitte bulunulduğunu, müvekkilinin maluliyet halinin sürekli olarak tespit edildiğini, tedavi ve iyileşme sürecinin sonlandığını, İtiraz Hakem Heyetince bu durumun gözetilmeden bir karar verildiğini, iyileşme ve tedavi süreci tamamlanan bir maluliyette herhangi bir bekleme süresi olmadığını, bu durumun tespitini raporu veren sağlık kuruluşunun gözettiğini ve o şekilde rapor verdiğini, Hakem tarafından hatalı bir değerlendirme yapıldığını kararın bozularak kalıcı maluliyete ilişkin tazminatın kabulüne karar verilmesini talep ettiklerini belirtmiştir.

B. Gerekçe

Uyuşmazlık, davalı ... tarafından ZMSS poliçesi ile teminat altına alınan aracın yaptığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacının sürekli iş göremezlik tazminatı, geçici iş göremezlik tazminatı, geçici bakıcı gideri ve ulaşım gideri talebine ilişkindir.

Haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybının olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamının belirlenmesi açısından maluliyetin varlığı ve oranının belirlenmesi gerekmektedir. Söz konusu belirlemenin ise Adli Tıp Kurumu veya Üniversite Hastanelerinin Adli Tıp Anabilim Dalı bölümleri gibi kuruluşların çalışma gücü kaybı olduğu iddia edilen kişide bulunan şikayetler dikkate alınarak oluşturulacak uzman doktor heyetince, haksız fiilin gerçekleştiği tarihte yürürlükte olan mevzuat hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir.

Maluliyete ilişkin alınacak raporların 11.10.2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013 tarihi ile 01.06.2015 tarihleri arasında Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015 tarihi ile 20.02.2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmelik, 20.02.2019 tarihinden sonra da Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmesi gerekir.

Somut olayda, kaza tarihi 05.03.2021 olup dosyaya ibraz edilen T.C. Hacettepe Üniversitesi Rektörlüğü Tıp Fakültesi Dekanlığı Dahili Tıp Bilimleri Bölüm Başkanlığı Adli Tıp Anabilim Dalı Başkanlığı tarafından düzenlenen 22.10.2021 tarihli raporda maluliyetin Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre kas iskelet sistemi ve alt ekstremiteye ait sorunlar nedeniyle % 5 olarak belirlendiği belirtilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti tarafından raporun 1 yıl geçmeden alındığı gerekçesi ile başvuranın sürekli iş göremezlik tazminatına yönelik taleplerinin usulden reddine karar verilmiştir. Söz konusu raporun kaza tarihi olan 05.03.2021 tarihinden 7 ay sonra tanzim edildiği anlaşılmaktadır. Oysa ki.

Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik eki cetvellerine göre, alt ekstremite sorunlarında engellilik durumunun kişinin mevcut durumuna göre belirlenmesi gerektiği, kişinin özür durumunun zaman içinde değişebilme ihtimali varsa raporun süreli verilmesi gerektiği, devamlı engelllik raporu verilmeden önce, hastada iyileşmenin durduğu, son bir senede düzelme olmadığı tespit edilmesi gerektiği belirtilmesine rağmen yönetmeliğin eki cetvellerinde belirtilen söz konusu süre beklenmeksizin 7 ay sonra rapor tanzim edilmiştir.

Ancak her ne kadar 1 yıllık süre dolmadan rapor alınmış ise de İtiraz Hakem Heyeti karar tarihi itibari ile 1 yıllık süre dolmuştur.

Açıklanan hukuki ve maddi vakıalar karşısında; davacı tarafından ibraz edilen 22.10.2021 tarihli maluliyet raporunun her ne kadar kaza tarihinde yürürlükte olan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri dikkate alınarak hazırlandığı belirtilmiş ise de ekindeki cetvellere uygun biçimde tanzim edilmeyerek 1 yıllık süre dolmadan raporun alındığı fakat İtiraz Hakem Heyeti karar tarihi itibari ile 1 yıllık sürenin de dolmuş olması dikkate alınarak Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik eki cetvellerine göre denetime ve karar vermeye elverişli olacak şekilde davacının maluliyet derecesi ve oranının belirlenmesi amacıyla yeni bir rapor alınıp hasıl olacak sonuca göre, karar verilmek üzere kararın bozulmasına karar vermek gerekmiştir.

VI. KARAR

Yukarıda açıklanan nedenlerle davacı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,