Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/5760 K.2025/863

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı dava dilekçesinde; Tarsus Cezaevinde tutuklu olarak bulunduğunu, Ceza İnfaz Kurumu Müdürlüğü tarafından 12.11.2018 tarihinde hakkında bazı etkinliklere katılmaktan alıkoyma disiplin cezası uygulandığını, disiplin cezası ve dayanak yapılan tutanağın hukuka aykırı olduğunu, bu cezanın Tarsus İnfaz Hakimliğinin 2019/309 Esas 2019/370 sayılı kararı ile kaldırıldığını, hakkında usulsüz şekilde uygulanan disiplin cezası nedeniyle kişilik haklarının saldırıya uğradığını, cezaevindeki haklarından mahrum bırakıldığını belirterek 300.000,00 TL manevi tazminatın davalıdan tahsilini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; davalının cezaevinde gerçekleştirdiği olumsuz tutum ve davranışları nedeniyle hakkında disiplin cezası uygulandığını, bu kararın infaz hakimliği tarafından esası incelenmeksizin usuli eksiklik nedeniyle kaldırıldığını, davacının kişilik haklarına bir saldırı olmadığını belirterek davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacı hakkında cezaevi müdürlüğü tarafından uygulanan disiplin cezasının usuli eksiklik nedeniyle kaldırıldığını, bu anlamda infaz hakimliği tarafından esasa yönelik bir inceleme yapılmadığı, davacının kişilik haklarına bir saldırı olmadığı, manevi tazminat isteminin koşullarının oluşmadığı gerekçesiyle davanın eddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı tarafından istinaf başvurusunda bulunulması üzerine; Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacı vekiline kararın tebliğ tarihinden itibaren süresi içerisinde istinaf başvurusu yapılmadığı gerekçesi ile istinaf başvurusunun süre nedeniyle usulden reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı temyiz dilekçesinde; hakkında verilen ceza mahkumiyet kararının kesinleşmesi ile beraber fiil ehliyetinin sona erdiğini, vasi atandığını, vekile yapılan tebliğ tarihinde vekalet ilişkisinin sona erdiğini, bu nedenle avukata yapılan tebligatın geçerli olmadığını, verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu belirtmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık; davacının kişilik haklarının saldırıya uğradığı iddiası ile manevi tazminat talebine ilişkindir.

4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun olay tarihinde yürürlükte olan 407 nci maddesi ile bir yıl veya daha uzun süreli özgürlüğü bağlayıcı bir cezaya mahkûm olan her erginin kısıtlanacağı, cezayı yerine getirmekle görevli makamın, böyle bir hükümlünün cezayı çekmeye başladığını, kendisine vasi atanmak üzere hemen yetkili vesayet makamına bildirmekle yükümlü olduğu hüküm altına alınmıştır.

Dosya kapsamından, Bölge Adliye Mahkemesi tarafından davacı vekiline kararın tebliğ tarihinden itibaren süresi içerisinde istinaf başvurusu yapılmadığı gerekçesi ile istinaf başvurusunun süre nedeniyle usulden reddine karar verilmiş ise de; cezaevinde olan davacının 30.06.2021 tarihinde ceza mahkumiyetinin kesinleştiği, davacının vekiline ilamın tebliğ edildiği 11.10.2021 tarihinde kesinleşmiş mahkumiyet nedeniyle vekalet ilişkisinin sona erdiği, vekile yapılan bu tebligatın geçersiz olması nedeniyle istinaf süresinin işlemeye başlamayacağı, buna bağlı olarak da mahkemenin istinaf süresinin dolduğuna dair bu kararının yerinde olmadığı, davanın esasının incelenmesi gerektiği anlaşılmıştır. Kararın açıklanan nedenle bozulmasına karar verilmiştir.

VI. KARAR