Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2022/6683 K.2024/1090

Taraflar arasındaki sigorta tahkim yargılaması sonunda, Uyuşmazlık Hakem Heyetince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Karara davalı vekili tarafından itiraz edilmesi üzerine, İtiraz Hakem Heyetince itirazın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İtiraz Hakem Heyeti kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde. 24.11.2019 tarihinde davacının yolcu olduğu araç ile davalı ... şirketinin zorunlu mali sorumluluk sigortasını (ZMSS) yaptığı aracın karıştığı trafik kazasında davacının yaralandığını ve malul kaldığını, bu yaralanma nedeniyle doğan zararının giderilmesi için sigorta şirketine başvuru yapıldığını ancak sigorta şirketince başvuruya olumlu yanıt verilmediğini iddia ederek,

oluşan zararlarının tazmini için fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 4.000,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 500,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 500,00 TL geçici bakıcı gideri olmak üzere toplam 5.000,00 TL maddi tazminatın temerrüt tarihinden itibaren işleyecek temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsilini talep etmiş, bu taleplerini 27.10.2021 tarihinde sürekli iş göremezlik tazminatı için 144.730,57 TL, geçici iş göremezlik tazminatı için 8.924,11 TL, geçici bakıcı gideri için 2.558,40 TL olarak ıslah etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; huzurdaki başvuru öncesi usulüne uygun maluliyet raporu ile sigorta şirketine başvuru yapılmadığını, talebin usulden reddi gerektiğini, maluliyet raporunun Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun düzenlenmediğini, kaza ile maluliyet arasında illiyet kurulmadığını, geçici iş göremezlik ve geçici bakıcı gideri istemlerinin poliçe kapsamında olmadığını, kusur oranının tespiti için Adli Tıp Kurumu (ATK)'ndan rapor alınması gerektiğini, emniyet kemeri takılı olup olmadığının araştırılarak müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini,

ücretin gelir belgeleri ile ispat edilmesi gerektiğini, Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK)'ndan gelir sağlanıp sağlanmadığının araştırılması gerektiğini, yasal faiz talep edilebileceğini, başvuran lehine hükmedilecek vekalet ücretinin Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi (AAÜT)'ne göre belirlenen rakamın 1/5'i oranında olması gerektiğini savunarak talebin reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tarafların iddia ve savunmaları, sunulan deliller ve benimsenen bilirkişi raporuna göre, davanın kabulüne, 144.730,57 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 8.924,11 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 2.558,40 TL geçici bakıcı gideri olmak üzere toplam 156.213,08 TL maddi tazminatın 18.06.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

A. İtiraz Yoluna Başvuranlar

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili itiraz başvurusunda bulunmuştur.

B. İtiraz Sebepleri

Davalı vekili itiraz dilekçesinde; başvurudan önce müvekkili sigorta şirketine usulüne uygun başvuru yapılmadığını, bilirkişi raporunda hesaplamanın TRH-2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemine göre yapılmasının hatalı olduğunu, maluliyet raporunun ilgili mevzuata uygun olmadığını, raporun "Engelli/özürlü sağlık kurulu raporu" niteliği taşımadığını, ücret karşılığı edinilmiş "taraf bilirkişi raporu" mahiyetinde bir rapor olduğunu, tespit edilmiş olan engel oranının kaza ile illiyetinin irdelenmediğini, aktüerya hesabına esas alınan kusur oranlarının hatalı olduğunu,

başvuranın koruyucu tertibat kullanıp kullanmadığının araştırılması ve emniyet kemeri takılı değil ise müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini, başvuru sahibi lehine 1/5 oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek karara itiraz etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile sigorta şirketine usulüne uygun başvuru yapılmış olduğunu, maluliyet raporunun Yargıtay içtihatlarında belirtilen kriterlere uygun olduğunu, hesaplamanın da Yargıtayca benimsenen yönteme uygun yapıldığı, davacının yolcu olması ve kusursuz bulunması nedeniyle kusur incelemesinin yeterli olduğunu, emniyet kemeri takılmadığı ispat edilemediğinden müterafik kusur indirimi yapılmamasının yerinde olduğunu belirterek davalının bu yönlere ilişen itirazlarının redddine, vekalet ücretine yönelik itirazların ise kabulüne, "18.790,24 TL" ibaresinin hükümden çıkarılarak yerine "5.100,00 TL" ibaresinin yazılmasına hükmün bu şekilde düzeltilmesine, diğer kısımlarının aynen icrasına karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; sigorta şirketine yürürlükteki maluliyet yönetmeliğine göre alınmış maluliyet raporu ve gelir belgeleri ile başvuru yapılmadığından başvuru öncesi sigorta şirketine usulüne uygun başvuru yapılmaması sebebiyle talebin usulden reddi gerektiğini, maluliyet raporunun tek taraflı alınmış olması, maluliyet ile kaza arasında illiyet bağının kurulmamış olması, davacı muayene edilmeden, yürürlükteki Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmemesi, yetkili sağlık kuruluşundan alınmaması,

yönetmelikte belirtilen şekil şartlarına da uygun düzenlenmemiş olması sebebiyle hükme esas alınamayacağını, Adli Tıp Kurumu (ATK)'dan rapor alınması gerektiğini, kusur oranlarının hatalı olduğunu, hesaplamanın TRH-2010 Yaşam Tablosu ve % 1,8 teknik faiz ile yapılması gerektiğini, hesap raporunda esas alınan ücretin hatalı olduğunu, 65 yaşına kadar aktif dönem hesabının hatalı olduğunu, başvuranın koruyucu tertibat kullanıp kullanmadığının araştırılması ve emniyet kemeri takılı değil ise müterafik kusur indirimi yapılması gerektiğini,

başvuru sahibi lehine 1/5 oranında vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirterek kararı temyiz etmektedir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık; davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı trafik kazası sonucu yaralanıp malul kalan davacı yolcunun sürekli iş göremezlik ile geçici iş göremezlik tazminatı ile geçici bakıcı gideri talebine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 nci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 54 üncü maddesi, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85, 89, 90 ve 91 inci maddeleri, 5684 sayılı Sigortacılık Kanunu'nun 30 uncu maddesi ve Sigortacılıkta Tahkime İlişkin Yönetmelik'in 16 ncı maddesinin on üçüncü fıkrası, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi'nin 17 nci maddesi, Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları

3. Değerlendirme

1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına, temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere ve maluliyet raporunun kaza tarihi itibariyle yürürlükte olan yönetmelik hükümlerine uygun düzenlenmiş olmasına, hesaplamada TRH-2010 Yaşam Tablosu ve progresif rant yöntemi kullanılmasında hata bulunmamasına, davacının yolcu olup kazada kusurunun bulunmaması nedeniyle kusur incelemesinin yeterli olmasına, müterafik kusur indirimi yapılmamasında hata bulunmamasına göre davalı vekilinin aşağıdaki bentlerin kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Çalışma hayatının aktif çalışma dönemi ve emeklilikte geçen pasif dönem olarak ayrılması ve aktif dönemin 60 yaşında sona ereceğinin kabulünün gerektiği Dairemizin yerleşmiş içtihatlarındandır.

Somut olayda, pasif dönem başlangıcı olarak 65 yaş esas alınmış buna göre hesaplama yapılmıştır. Bu nedenle pasif dönemin 60 yaşında başlayacağı gözetilerek aynı bilirkişiden ek rapor alındıktan sonra varılacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken yazılı olduğu şekilde hüküm kurulması isabetli olmamıştır.

3. 193 sayılı Gelir Vergisi Kanununda, 22.12.2021 tarihli ve 7349 sayılı Gelir Vergisi Kanunu ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun ile 01.01.2022 tarihinden itibaren asgari geçim indirimi kaldırılmış olup bu tarihten sonra ücrete asgari geçim indirimi dahil edilmeksizin hesap yapılması gerekirken bilirkişi raporunda asgari geçim indirimi eklenmek suretiyle hesap yapılması hatalı olmuştur. İtiraz Hakem Heyetince davalının usuli kazanılmış hakları da gözetilmek suretiyle 01.01.2022 tarihinden sonra asgari geçim indiriminin kaldırıldığı gözetilerek düzenlenecek bilirkişi raporu alınması ve sonucuna göre karar verilmesi gerektiğinden kararın bu nedenle bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

1. Değerlendirme bölümünün (1) numaralı bendinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin diğer temyiz itirazlarının REDDİNE,

2. Değerlendirme bölümünün (2) ve (3) numaralı bentlerinde açıklanan sebeplerle davalı vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davalıya iadesine,

Dosyanın mahkemeye gönderilmesine,