Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2024/1982 K.2025/8228

İtiraz Hakem Heyeti kararı davacı vekili ve davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı nezdinde Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) poliçesi ile teminat altına alınan aracın davacının sevk ve idaresinde bulunan araca çarpması sonucu oluşan 05.01.2022 tarihli trafik kazası neticesinde davacının yaralanması sonucu malul kaldığını ileri sürerek Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 107. maddesi gereğince fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 15.000,00 TL daimi maluliyet (sakatlık) tazminatının davalının temerrüde düştüğü 01.02.2023 tarihinden itibaren faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiş; ıslah dilekçesiyle talebini 468.569,86 TL'ye yükseltmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; başvuru şartı yerine getirilmediğinden davanın usulden reddi gerektiğini, başvuran tarafından sunulan maluliyet raporunun Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun düzenlenmediğini, kazanın meydana gelmesinde tarafların kusur durumunun ve başvuranın kaza sonucu oluşan maluliyetinin belirlenmesi gerektiğini belirterek davanın reddini istemiştir.

III. UYUŞMAZLIK HAKEM HEYETİ KARARI

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davanın kabulü ile 468.569,86 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 14.02.2023 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

IV. İTİRAZ

Uyuşmazlık Hakem Heyetinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekilince itiraz edilmesi üzerine İtiraz Hakem Heyetinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararıyla; davalının itirazlarının müterafik kusur ve vekalet ücretine yönelik olmak üzere kısmen kabulü ile Uyuşmazlık Hakem Heyeti kararı kaldırılarak davanın kısmen kabulüne, 374.855,88 TL sürekli iş göremezlik tazminatının 14.02.2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde; davacının kalça ekleminde meydana gelen maluliyetin dizlik giymemesiyle herhangi bir illiyet bağı bulunmadığını, dizlik giymiş olsaydı dahi aynı arızanın hayatın olağan şartları altında oluşacağını, bu nedenle illiyet bağı olmadığı halde uygulanan indirimin davacıyı hak kaybına uğrattığını, davacı lehine tam vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini belirtmiştir.

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; geçersiz maluliyet raporuyla başvuru yapıldığını, başvuru sırasında ibrazı zorunlu evrakların eklenmediğini, dava şartı eksikliğinden dolayı davanın usulden reddi gerektiğini, aktüer bilirkişi hesabında %1,65 teknik faiz oranı uygulanması gerektiğini, maluliyet raporunun Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun düzenlenmediğini, davacı ...'da ikamet etmesine rağmen dosyaya sunulan raporun ... Üniversite Hastanesinden alındığını oysaki raporun ikametgaha en yakın hastanenin sağlık kurulundan alınması gerektiğini, davalı tarafından alınan medikal görüşte maluliyet oranı tespit edilemediğini belirtmiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Uyuşmazlık, davalı ... tarafından Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası (ZMSS) Poliçesi ile teminat altına alınan aracın karıştığı 05.01.2022 tarihli trafik kazası sonucu yaralanan davacı sürücünün sürekli iş göremezlik tazminatı talebine ilişkindir.

1.Haksız fiil sonucu çalışma gücü kaybının olduğu iddiası ve buna yönelik bir talebin bulunması halinde, zararın kapsamının belirlenmesi açısından maluliyetin varlığı ve oranının usulüne uygun şekilde belirlenmesi gerekmektedir.

Söz konusu belirlemenin ise kaza tarihi 11.10.2008 tarihinden önce ise Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11.10.2008 tarihi ile 01.09.2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01.09.2013-01.06.2015 tarihleri arası Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01.06.2015-20.02.2019 tarihleri arası Özürlülük Ölçütü, Sınıflandırması ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurul Raporları Hakkında Yönetmelik, 20.02.2019 tarihinden sonra Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri dikkate alınarak yapılması gerekmektedir.

Somut olayda; kaza neticesinde davacının maruz kaldığı yaralanmaya ilişkin olarak ... Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı tarafından düzenlenen 26.01.2023 tarihli raporda, Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik kapsamında davacının engel oranının %10 olarak hesaplandığı belirtilmiştir. Hakem Heyetince, davacının %10 maluliyeti esas alınarak karar verilmiştir.

Her ne kadar raporda kaza tarihinde yürürlükte olan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri ve ekindeki cetveller kullanılmış ise de davacının incelenen tedavi evraklarının içeriği açıklanmamış olduğundan bu rapor karar vermeye elverişli değildir.

Açıklanan hukuki ve maddi vakıalar karşısında; İtiraz Hakem Heyetince kaza tarihi itibari ile yürürlükteki Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümleri uyarınca, usulüne uygun, denetime ve karar vermeye elverişli olacak şekilde, davacının bizzat muayenesi yapılarak, tüm tedavi belgeleri ve süreci incelenmek suretiyle davacının sürekli maluliyet oranı bulunup bulunmadığının ve sürekli maluliyeti bulunuyorsa maluliyet oranının belirlenmesi amacıyla en yakın üniversite hastanesinden yeni bir rapor alınarak (maluliyet oranı bakımından davalı lehine oluşan usuli kazanılmış haklar dikkate alınarak) sonuca göre bir karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.

2. Dava konusu kaza, davacının sürücüsü olduğu motosiklet ile davalıya sigortalı aracın karıştığı çift taraflı trafik kazasıdır.

Olay günü trafik polisleri tarafından düzenlenen olay tutanağında, kazanın, davalıya sigortalı minibüsün sağ arka çamurluk kısmına davacının sevk ve idaresinde bulunan motosikletin çarpması sonucu meydana geldiği, kazada davacı sürücünün aracın hızını kavşaklara yaklaşırken azaltmamak, davalıya sigortalı araç sürücüsünün ise sola dönüş kuralarına uymamak nedeniyle kusurlu oldukları belirtilmiştir.

Kusur durumunun tespiti için Uyuşmazlık Hakem Heyetince alınan 30.10.2023 tarihli bilirkişi raporunda; davalıya sigortalı araç sürücüsünün sola dönüş kurallarına uymamak ve doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapmak nedeniyle kazanın oluşumunda %70 oranında asli kusurlu olduğu, davacı motosiklet sürücüsünün ise hızın gerekli şartlara uygunluğunu sağlamak kuralını ihlalden %30 oranında tali kusurlu olduğu belirlenmiştir.

Uyuşmazlık Hakem Heyetince, bilirkişi raporundaki kusur oranına göre belirlenen tazminata karar verilmiştir. Özellikle dosya içerisinde yer alan bilgi ve belgelere göre kazanın oluş biçimi dikkate alındığında dosya içerisinde yer alan kusur raporu yetersizdir. Şu durumda, İtiraz Hakem Heyetince dava konusu trafik kazasına ilişkin tüm deliller değerlendirilmek suretiyle tarafların olaydaki kusur durumlarının ve oranlarının tespiti için seçilecek uzman bilirkişi heyetinden denetime elverişli, ayrıntılı ve gerekçeli rapor alınıp sonucuna göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yazılı şekilde karar verilmesi doğru değildir.

3.Bozma ilamının kapsam ve şekline göre taraf vekillerinin diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine gerek görülmemiştir.

VI. KARAR

1.Yukarıda (1) ve (2) numaralı bentlerde açıklanan nedenlerle taraf vekillerinin temyiz itirazlarının kabulü ile temyiz olunan İtiraz Hakem Heyeti kararının BOZULMASINA, 2. Yukarıda (3) numaralı bentte açıklanan nedenlerle taraf vekillerinin diğer temyiz itirazlarının bu aşamada incelenmesine yer olmadığına, Peşin alınan temyiz harcının istek halinde davacı ve davalıya iadesine, Dosyanın mahkemeye gönderilmesine, 21.05.2025 tarihinde ...'ın karşı oyu ve oy çokluğuyla karar verildi.

KARŞI OY

Dosya kapsamından, dava konusu kazanın çift taraflı trafik kazası olduğu, kaza günü kolluk görevlileri tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağında, davalı ... tarafından sigortalanan aracın sürücüsünün "sola dönüş kurallarına riayet etmemek" kuralını ihlal ettiği, davacının ise "kavşaklara yaklaşırken aracının hızını azaltmamak" kuralını ihlal ettiği; Uyuşmazlık Hakem Heyetince bilirkişi raporu aldırıldığı ve alınan bilirkişi raporuna göre davalıya sigortalı araç sürücüsünün “sola dönüş kurallarına uymamak ve doğrultu değiştirme manevralarını yanlış yapmak” nedeniyle kazanın oluşumunda %70 oranında asli, davacının ise “hızın gerekli şartlara uygunluğunu sağlamak” kuralını ihlalden %30 oranında tali kusurlu olduğunun tespit edildiği anlaşılmaktadır.

Yine, dosya kapsamından, 05.01.2022 tarihli kaza nedeniyle ... Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Anabilim Dalı tarafından 26.01.2023 tarihinde düzenlenen ve Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerinin esas alındığı, yaralanması nedeniyle %10 oranında maluliyeti olduğu tespit edilen davacının bizzat muayene edildiği, 1 adli tıp uzmanı ve 1 ortopedi uzmanı ile 1 romatoloji uzmanının bulunduğu heyetten alınan raporun mevzuata ve usule uygun olduğu anlaşılmaktadır.