Yargıtay 4. Hukuk Dairesi E.2025/4517 K.2025/9188

Mahkemece "davalılar vekilinin talebinin reddine" dair verilen 13.02.2025 tarihli ek karar, davalılar vekili tarafından temyiz edilmekle kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı ... Hayvan ve Tarım Ürün Turz. San ve Tic. AŞ'den alacaklı olduğunu, davalı borçlu aleyhine takiplerin yapıldığını, davalı borçlunun acz halinde olduğunu, mal kaçırma gayesi ile adına kayıtlı teknenin düşük bedelle devredildiğinin tespit edildiğini beyan ederek davalılar arasındaki tasarrufun iptalini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Davalılar ayrı ayrı verdikleri cevap dilekçelerinde davanın reddini savunmuşlardır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI ve YARGILAMA SÜRECİ

1-İlk derece mahkemesinin 22.11.2011 gün, 2009/411 E- 2011/520 K sayılı ilamı ile; davalı borçlu şirketin yatı sattığı tarihte ekonomik olarak zorda olduğu, mal varlığının borçlarını karşılamadığı, bu durumun alıcı davalı şirket tarafından da bilindiği, yatın alınan bilirkişi raporuna göre satış tarihi itibariyle değerinin 150.000,00 TL olduğu, davalı şirketin satın alma değerinin 24.000,00 TL olduğu, alıcı şirketin yatı satın aldıktan sonra adını ... ...

Limanı - numarasını ... - ... olarak değiştirdiği, davacının davalı borçlu şirketten gerçek bir alacağının bulunduğu, satıcı şirketin satış tarihinde mal varlığının borçlarını karşılamadığı, ekonomik olarak zorda bulunduğu, bu durumun alıcı şirket tarafından bilindiği, malın bilirkişi tarafından belirlenen satış tarihindeki gerçek değerinin satış değerinin yaklaşık 6 katı olduğu, aradaki farkın bir mislini aşmış olması sebebiyle fahiş bulunduğu, İİK. nun 278/3. fıkrasının 2. bendi dikkate alındığında bu tasarrufun bağışlama niteliğinde bulunduğu,

bu durumda alıcı 3. kişinin iyi niyetinin ve borçlunun alacaklısından mal kaçırma kastıyla hareket ettiğini bilip bilmemesinin bir önemi olmadığı dikkate alındığında davanın kabulüne, ... Limanı ..., numarası ... olan ... isimli ticari yatın ...

Noterliği'nin 14/04/2009 tarih ve ... yevmiye nolu tekne satış sözleşmesine ilişkin tasarrufunun iptaliyle Bursa 1. İcra Müdürlüğü'nün 2009/7369 esas sayılı ve aynı müdürlüğün 2009/9747 esas sayılı dosya borcunu karşılayacak oranda yat üzerinde satış ve haciz yetkisi tanınmasına, karar verilmiştir.

2-Karar "Tarafların Kararı Temyiz Etmemesi Üzerine" 07/11/2024 tarihinde kesinleşmiştir. 3-Davalılar vekili yatın liman sicilindeki kaydına konulan ihtiyati tedbir ve ihtiyati haczin kaldırılmasını talep etmiştir.

4-Mahkemenin 13.02.2025 tarihli ek kararı ile "Bursa 2. Genel İcra Dairesine müzekkere yazılarak ilgili icra takip dosyalarının imha edilip edilmediği araştırılmış, müzekkere yanıtından söz konusu takip dosyalarının imha edildiği, talep dilekçesi ve dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; her ne kadar davalılar vekili tarafından Mahkememizin işbu dava dosyasında verilen tasarrufun iptali kararına konu icra takip dosyalarının imha edildiğinden bahisle davada ihtiyati tedbir mahiyetinde ihtiyati haciz konulan yatın üzerindeki haczin kaldırılması talep edilmiş ise de;

yerleşik içtihatlarda da kabul edildiği üzere tasarrufun iptali davalarında verilen ihtiyati haciz kararının nihai karar ile birlikte kesin hacze dönüşeceği, İİK 264/3 maddesindeki 1 aylık süre kuralı uygulanmaksızın her zaman söz konusu karar icra dosyasına ibraz edilerek ihtiyati haciz kararının infaz ettirilebileceği anlaşılmakla; davalılar vekilinin yerinde görülmeyen talebinin reddine" karar verilmiştir.

IV. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen 13.02.2025 tarihli ek kararına karşı süresi içinde davalılar vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalılar vekili temyiz dilekçesinde; mahkemenin red gerekçesinin mevcut dava dosyasındaki bilgiler ile örtüşmediğini, davacı tarafça mahkeme kararının Bursa 1. İcra Dairesi 2009/7369 Esas ve aynı dairenin 2009/9747 Esas sayılı dosyalarına ibraz edilerek infazının sağlandığını, bundan sonraki sürecin icra takip dosyasını ilgilendirdiğini, mükerrer şekilde birçok defa ihtiyati haciz koyulmasının mümkün olmadığını, alacaklı tarafça takip edilmediğinden icra dosyalarının takipsiz kalarak imha aşamasına kadar gelmiş ve nihayetinde icra müdürlüğü tarafından imha edilmiş olduğunu,

icra takip dosyalarının kambiyo senetlerine özgü takip yoluna konu olduğunu, kambiyo takiplerinde çekler yönünden 6 ay, senetler yönünden 1 yıllık zamanaşımı süresinin bulunduğunu, icra dosyaları imha edilmiş olmakla artık alacaklının icra takip dosyasını güncellemesi ve takibe kaldığı yerden devam etmesinin de yasal olarak mümkün olmadığını, Yerel Mahkeme dosyasından haciz ve satış yetkisi verilen icra dosyaları Bursa İcra Müdürlüğü tarafından imha edilmiş olması nedeniyle Bursa 2. Genel İcra Dairesi tarafından tekne üzerindeki hacizlerin fekkine karar verildiğini, icra dosyaları imha edilip, dosyadaki hacizler kaldırılmakla birlikte,

Yerel Mahkemece konulan ihtiyati haczin tekne kaydında kalmaya devam ettiğini, şeklen devam eden haciz olduğunu, davacı-alacaklı tarafından takip hukukuna ilişkin yükümlülükleri yerine getirilmediğinden artık İİK 283 maddesi ve Yerel Mahkeme hükmünün infazı mümkün olmadığını beyan ederek ihtiyati hacizlerin kaldırılması talebinin reddine ilişkin verilen ek kararın bozulması talep edilmiştir.

C. Değerlendirme ve Gerekçe

Hükmün tamamlanmasını düzenleyen 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 305/A maddesi uyarınca yargılamada ileri sürülmesine veya kendiliğinden hükme geçirilmesi gerekli olmasına rağmen hakkında tamamen veya kısmen karar verilmeyen hususlarda ek karar verilebileceği belirtilmiştir.

İİK madde 264/3 "İhtiyatî haciz, alacak davasının mahkemede görüldüğü sırada konulmuş veya alacaklı birinci fıkraya göre mahkemede dava açmış ise, esas hakkında verilecek hükmün mahkemece tebliğinden itibaren bir ay içinde alacaklı takip talebinde bulunmaya mecburdur."

İİK madde 264/4 ise "Alacaklı bu müddetleri geçirir veya davasından yahut takip talebinden vazgeçerse veya takip talebi kanuni müddetlerin geçmesiyle düşerse veya dava dosyası muameleden kaldırılıp da bir ay içinde dava yenilenmezse veya davasında haksız çıkarsa ihtiyati haciz hükümsüz kalır ve alakadarlar isterse lazım gelenlere bildirilir." hükmüne haizdir.

Somut olayda; dava açılışı sırasında davanın konusu olan ... isimli tekne kaydına "ihtiyati haciz mahiyetinde ihtiyati tedbir konulduğu" yapılan yargılama neticesinde davanın kabulüne karar verilip kararın kesinleştiği, kararın icra dosyasına sunulduğu, karar tarihinden bugüne kadar kararın gereğinin yerine getirilmediği gibi, davanın dayanağı olan icra dosyalarının da imha edildiği, yeni takiplerin de açıldığının dosyaya bildirilmediği anlaşıldığından İİK madde 264/3-4 hükmüne göre ihtiyati haciz mahiyetindeki tedbirin kaldırılmasına karar verilmesi gerekirken yazılı gerekçeler ile reddine karar verilmesi doğru görülmemiştir.

VI. KARAR