Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2024/13389 K.2025/7937

Taraflar arasındaki kamulaştırmasız el atılarak enerji nakil hattı geçirilen taşınmazın irtifak hakkı ve pilon yeri bedelinin tahsili davasında yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın davalı ... Genel Müdürlüğü yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, dahili davalı ... Genel Müdürlüğü yönünden kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davacılar ve dahili davalı ... Genel Müdürlüğü vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacılar vekili ve dahili davalı ... Genel Müdürlüğü vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilline ait Diyarbakır ili, ... ilçesi, ... Mahallesi 2 56... parsel sayılı taşınmazın değerli olduğunu, taşınmaz üzerinden davalı kurumca hiçbir bedel ödenmeksizin gerilim hattı geçirildiğini, taşınmaza kamulaştırma işlemi yapılmadan el atıldığını, müvekkilinin mülkiyet hakkının ihlal edildiğini, taşınmaz üzerinde irtifak kurulması,

taşınmaz üzerine pilon dikilmesi nedeniyle taşınmazın bir kısmından yararlanma imkanının kalmadığını, taşınmazın değerinin düştüğünü, müvekkiline herhangi bir bedel ödenmediği için kamulaştırma işleminin söz konusu olmadığını belirterek davanın kabulüne, irtifak ve pilon bedeli olarak fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 100,00 TL tazminatın yasal faizi ile davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1. Davalı ... Genel Müdürlüğü vekili cevap dilekçesinde özetle; müvekkiline husumetin yöneltilemeyeceğini, davanın ... Genel Müdürlüğüne açılması gerektiğini, bu nedenle hukuki dayanaktan yoksun davanın husumetten reddi ile yargılama giderleriyle vekâlet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

2. Dahili davalı ... Genel Müdürlüğü vekili cevap dilekçesinde özetle; enerji nakil hattının güzergahı göz önüne alındığında taşınmazda fazla kıymet düşüklüğü meydana getirmediğini, vekâlet ücreti hususunda ise seri davalarda uygulanan vekâlet ücreti tarifesinin uygulanmasını ve ayrıca yeniden keşif yapılarak bilirkişi raporu aldırılmasını talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın DEDAŞ Genel Müdürlüğü yönünden pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, dahili davalı ... Genel Müdürlüğü yönünden kabulüne, irtifak ve pilon bedelinin dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, irtifak hakkı tesisi ve pilon yerinin davacıların hisseleri oranında tapu kaydının iptali ile davalı ... Genel Müdürlüğü adına tesciline karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı ve dahili davalı ... Genel Müdürlüğü vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davacılar vekili istinaf dilekçesinde özetle; davalı ... Genel Müdürlüğü lehine vekâlet ücretine hükmedilmesinin doğru olmadığını ileri sürmüştür.

2.Davalı ... Genel Müdürlüğü vekili istinaf dilekçesinde özetle; taşınmaza ekin ekilmesi sebebiyle enerji nakil hattının tarımsal faaliyete engel olmadığını, fazla kıymet düşüklüğü hesaplandığını ileri sürmüştür.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile kuru tarım arazisi niteliğindeki taşınmazın zeminine 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca olduğu gibi kullanılması halinde getireceği net geliri üzerinden değer biçilmesinin doğru olduğu,

taşınmazın vasfı, konumu, bilirkişi kurulu raporunda belirtilen özellikleri gözetilerek kapitalizasyon faizinin % 5 oranında alınmasında, tespit edilen metrekare birim fiyatına % 20 oranında objektif değer artırıcı unsur ilave edilmesinde ve taşınmazın niteliği, tamamının yüzölçümü, geometrik durumu ve enerji nakil hattı güzergahı dikkate alınarak belirlenen irtifak değer düşüklüğü oranında bir isabetsizlik bulunmadığı, davacının 16.06.2021 tarihli dahili davalı dilekçesinde 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 124 üncü maddesi gereğince iradi taraf değişikliği istemediği, aksine davalı olarak ...

Genel Müdürlüğü davaya dahil edilmesini istediği, bu hali ile DEDAŞ Genel Müdürlüğünün davanın tarafı olduğu, buna karşın davalı ...

Genel Müdürlüğü Müdürlüğünün sorumluluğu bulunmadığı tespit edilmiş olduğundan hakkında davanın reddine karar verilen davalı lehine karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince maktu vekâlet ücretine hükmedilmesinin yerinde olduğu, İlk Derece Mahkemesince verilen kararın sonuç değer itibarıyla usul ve kanuna uygun olduğu gerekçesiyle davacılar vekili ile dahili davalı ...

Genel Müdürlüğü istinaf başvurularının ayrı ayrı esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacılar vekili ile dahili davalı ... Genel Müdürlüğü vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir.

2.Dahili davalı ... Genel Müdürlüğü vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar ederek kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2.Arazi niteliğindeki taşınmaza 2942 sayılı Kanun'un 11 inci maddesinin birinci fıkrasının (f) bendi uyarınca net gelir metoduna göre değer biçilmesi ve aynı Kanun'un 11 inci maddesinin son fıkrası uyarınca taşınmaz malın niteliği, tamamının yüzölçümü, geometrik durumu dikkate alınarak değer düşüklüğü oranı belirtilmek suretiyle irtifak hakkı karşılığının ve pilon yeri bedeli karşılığının tespit edilmesi ve alınan rapor uyarınca bedelin davalı idareden tahsiline karar verilmesi yerindedir.

3. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR