Yargıtay 5. Hukuk Dairesi E.2024/13799 K.2025/11208

Taraflar arasındaki tapuda ferağ verilmiş olunmasına rağmen uzlaşma bedelinin ödenmemesi nedeniyle taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacılar adına tescili istemine ilişkin davada yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı idare vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı idare vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacılar vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkillerinin ... ili, ... ilçesi, ... Mahallesi, ... parsele kayıtlı 93,00 m² taşınmazda dava dışı ...ve... ile birlikte iştirak halinde malik iken davalı ... Bükükşehir Belediyesi Başkanlığı tarafından dava konusu taşınmazın "Anadolu Caddesi-...

Bulvarı Bağlantı Yolu Projesi" kapsamında kamulaştırıldığını, 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu'nun (2942 sayılı Kanun) 8 inci maddesi uyarınca uzlaşma sağlandığını, uzlaşmanın sağlanmasının akabinde tapuda ferağ işlemi gerçekleştirilerek dava konusu taşınmazın davalı idare adına tescil edildiğini, ancak uzlaşma tarihinden itibaren 45 gün içerisinde davalı idare tarafından bedelin hazır edildiğine dair yazılı bir bildirim yapılmaması ve tapuda davalı idare adına tescil işlemi yapılmış olmasına karşın uzlaşma bedelinin ödenmemesi karşısında taraflar arasındaki uzlaşma tutanağının hukuki bir değeri kalmadığından ... ili, ... ilçesi, ...

Mahallesi ... parsel sayılı taşınmazda davalı ... Başkanlığının hissesinin iptali ile davacılar adına hisseleri oranında tesciline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı idare vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Plan değişikliği ile taşıt yolunda (bir kısmı refuj) kaldığının tespit edildiğini, davacılar ile uzlaşma sağlandığını, tapuda devrin gerçekleştiğini, müvekkili kurumca eksik ya da hatalı herhangi bir işlem yapılmadığını, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı idare vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu taşınmazın 1/1000 ölçekli Uygulama İmar Plan değişikliği ile taşıt yolunda (bir kısmı refuj) kaldığının tespit edildiğini, davacılar ile uzlaşma sağlandığını, tapuda devrin gerçekleştiğini, müvekkili kurumca eksik ya da hatalı herhangi bir işlem yapılmadığını, kamulaştırma işleminin iptaline ilişkin herhangi bir dava açılmadığını, söz konusu işlemin kesinleştiğini, nispi vekâlet ücretine hükmedilmesinin de usul ve kanuna aykırı olduğunu ileri sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile 2942 sayılı Kanun'un 8 inci maddesinin altıncı fıkrasında belirtilen 45 günlük süre kesin vade içermekte olup 45 günlük süre içerisinde bedelin hazır edilmemesi ve bu durumun maliklere yazılı ile bildirilmemesi halinde uzlaşma tutanağının hukuki değerinin kalmadığı, davacıların tapuda ferağ verdikleri fakat uzlaşılan bedelin ödenmediği, bu hali ile oluşan tescilin yolsuz tescil halini aldığı görülmüş olup, davacıların hissesi nispetinde tapu iptali ile adlarına tesciline karar verilmesi doğru olup davalı idare vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı idare vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı idare vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesinde ileri sürdüğü sebepleri tekrar etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukukî Nitelendirme Uyuşmazlık, ... olarak tapuda ferağ verilmiş olunmasına rağmen uzlaşma bedelinin ödenmemesi nedeniyle taşınmazın tapu kaydının iptali ile davacılar adına tescili istemine ilişkindir.

2. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 371 inci maddesi ile 369 uncu maddesinin birinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Dava konusu ... ili, ... ilçesi, .... Mahallesi ... parsel sayılı taşınmazın davalı idare tarafından 21.10.2021 tarihli ve 01.803 sayılı Encümen Kararı ile kamulaştırılmasına karar verildiği, davacıların 2942 sayılı Kanun'un 8 inci maddesi kapsamında uzlaşmaya davet edildiği, uzlaşma görüşmeleri sonucunda davacı ... ... ile 108.112,50 TL bedel üzerinden, davacı ... ile 54.056,25 TL bedel üzerinden 17.01.2022 tarihinde, davacı ... ve ... ile 72.075,00 TL bedel üzerinden 27.12.2021 ve 30.12.2021 tarihlerinde uzlaşma tutanaklarının imzalandığı ve taşınmazın idare adına 21.02.2022 tarihinde tescil edildiği anlaşılmıştır.

3. 07.09.2016 tarihli ve 29824 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 6745 sayılı Kanun'un 31 inci maddesi ile değişik 2942 sayılı Kanun'un 8 inci maddesinin beşinci fıkrası uyarınca uzlaşma görüşmeleri sonucunda taraflar arasında imzalanan uzlaşma tutanağı malikin ferağ beyanı ve tapuda idare adına yapılacak tescilin hukuki sebebi sayılır ve yine aynı maddenin yedinci fıkrası uyarınca "Bu madde uyarınca satın alınan veya trampa edilen taşınmaz mal, kaynak veya irtifak hakkı, sahibinden kamulaştırma yolu ile alınmış sayılır ve bu şekilde yapılan kamulaştırmaya veya bedeline karşı itiraz davaları açılamaz." şeklinde düzenlenmiştir.

4. Bu itibarla davacıların davalı idare ile yapılan uzlaşma görüşmeleri sonucunda uzlaşma tutanağını imzaladığı ve bu uzlaşma tutanağının malikin ferağ beyanı yerine geçtiği ve bu madde uyarınca yapılan kamulaştırmaya karşı itiraz davası açılamayacağı, davacıların açabileceği tek davanın ödenmeyen kamulaştırma bedelinin tahsili istemine ilişkin olacağı gözetildiğinde davanın reddine karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme şekli ile davanın kabulüne karar verilmesi bozmayı gerektirir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; 1. Davalı idare vekilinin temyiz itirazları yerinde olduğundan temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,