Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2022/1515 K.2023/1376

Taraflar arasında görülen alacak davasında verilen karar hakkında yapılan temyiz incelemesi sonucunda, Yargıtay (Kapatılan) 15. Hukuk Dairesince İlk Derece Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda; davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı davalı ...Ş. vekili temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 28.09.2010 tarihli sözleşme ile ...

11 AG-YG (OG) Elk. yapım işini üstlendiklerini, kendilerine yer tesliminin gecikmeli yapıldığını, geç tutulan yer teslim tutanağı ve geç verilen iş programı nedeniyle 39 gün gecikmeli olarak işe başlayabildiklerini, istimlak yapılmadığı için, trafoların yapılacağı yerin sahiplerinin yargı yoluna gittiklerini, evrak üzerinden yer tesliminin yapıldığını, trafolar iptâl edilince DM4/TR09 trafosunun idareye iade edildiğini,

trafo içerisinde kullanılacak olan beş adet hücre ve bir adet 630 kVA trafoyu satın aldıklarını ancak alan kamulaştırılmadığından ve yer sahipleri yargı yoluna başvurduğundan dolayı alanda çalışılmasının imkansız hale geldiğini ve trafo yapımından vazgeçildiğini, alınan hücreler ile trafonun idareye teslim edilmek istenildiğini, ancak idarenin kabul etmediğini, bunları satıcıya da iade edemediklerini satıcı firmanın sadece 1.980,00 TL bedeli tenzil ettiğini, idarenin kusurundan kaynaklanan kesintinin taraflarına ödenmediğini, söz konusu projede olmamasına rağmen Düziçi ...

Mahallesi elektrik tesisinin 4800 metre muhtelif kablonun yer altına alınması işinin de yapılmasının istenildiğini, bu kabloların alım masrafı ve montaj ve işçilik bedeli için de taraflarına herhangi bir ödemenin yapılmadığını, toplam montaj bedeli olarak 18.060,00 TL, kullanılan 150 metre kablo bedeli 6.000,00 TL ve montaj ve işçilik bedeli olarak da 450,00 TL'nin taraflarına ödenmediğini, idarenin, taraflar arasında imzalanan tip sözleşmeye de müdahale ederek yüklenici aleyhine olacak şekilde değişiklik yaptığını, kesin teminatı süresiz olarak almak zorunda kaldıklarını bu nedenle fazladan masraf ve faiz ödediklerini,

mevcut binaların raporda 246 birim olarak kabul edildiğini, oysaki yapılan toplam birimin 288,8 birim olduğunu, bu nedenle 428,00 TL eksik ödeme yapıldığını, davalı tarafından kendilerine 39 adet topraklama elektrotu teslim edildiğini, ancak yapılan işte 69 adet elektrot kullandığını, bunun parasal karşılığının ise 810,00 TL olduğunu, belirtilen alacaklarının ödenmesi için davalı idareye başvuru yapıldığını, ancak davalı idarenin taleplerine olumlu veya olumsuz bir cevap vermediğini belirterek KDV dahil toplam 48.047,24 TL alacağın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

1.Davalı TEDAŞ vekili cevap dilekçesinde özetle; dava konusu olayın Genel Müdürlükleri'nden ayrı bir tüzel kişiliği bulunan ... Elektrik Dağıtım AŞ'nin faaliyet alanı içerisinde gerçekleştiğini, dava her ne kadar Genel Müdürlük aleyhine açılmış ise de dava konusu işlemin Genel Müdürlük faaliyet alanına girmediğini, davanın husumet yönünden reddi gerektiğini belirterek, kabul edilmesi halinde taraf değişikliğine karar verilerek, kabul edilmemesi halinde ise davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

2.Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafa süresi içerisinde yer tesliminin yapıldığını, yer teslim tutanağının şirket müdürlüğünce daha sonraki bir tarihte onaylanmasının işe başlanmasına ve yapılmasına bir engelinin olmadığını, davacının trafoyla ilgili yaptıkları masraf iddialarının doğru olmadığını, zira trafo yapımından vazgeçildiğini, Düziçi ...

Mah. Elektrik kablosunun yer altına alınma işinin de davacı tarafa verilen bir proje olmadığını, kesinlikle bu yönde bir talimat verilmediğini, teminat mektubu iddiasının da teminat mektubunun mevzuata göre süresiz olmasında herhangi bir sakınca olmadığını, işin bitim tarihi ve ek sürelerin davalı kurumca doğru şekilde hesaplandığını, kullanılan elektrotların tamamının masrafının davalı kurumca karşılandığını belirterek haksız ve hukuka aykırı olarak açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III.MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 05/05/2015 tarihli ve 2013/527 Esas, 2015/179 Karar sayılı kararıyla; davanın reddine karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A.İlk Bozma Kararı 1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekilince temyiz isteminde bulunmuştur.

2. Yargıtay(Kapatılan)15.Hukuk Dairesi 31.01.2017 tarih 2015/6215 Esas ve 2017/368 karar sayılı ilamında "6100 sayılı HMK'nın 124/4. maddesinde dava dilekçesinde tarafın yanlış veya eksik gösterilmesinin kabul edilebilir bir yanılgıya dayanması halinde hakimin karşı tarafın rızasını almaksızın taraf değişikliği talebini kabul edebileceği düzenlenmiş olup, davanın açıldığı tarihte yürürlükte bulunan HMK hükümleri gereği de Yargıtay'ca bu hal temsilcide yanılma olarak kabul edilerek davanın gerçek hasıma yöneltilmek suretiyle yargılamanın sürdürülmesi gerektiği benimsenmiştir.

Bu durumda, davacının ... Elektrik Dağıtım A.Ş. yerine Türkiye Elektrik Dağıtım Tic. A.Ş.'yi hasım göstermesi yanılgıya dayalı olup, mahkemenin 20/05/2014 tarihli celsesinde verilen ara kararla davanın gerçek hasım olan ...

Elektrik Dağıtım A.Ş.'ye yöneltildiği, bu şirket vekili tarafından davanın takip edildiği ve davada taraf konumunu bu şirketin aldığı anlaşıldığından, mahkemece yanlış nitelendirmeyle dahili davalı konumunda olduğundan bahisle husumet yokluğundan davanın reddine karar verilmesi doğru olmamış, hükmün bozulması uygun bulunmuştur.

Kabule göre de, husumet ehliyetinin bulunmaması nedeniyle ret kararı verilmesi halinde, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesinin 7. maddesi uyarınca tarifenin 2. kısmının 2. bölümü gereğince maktu vekâlet ücreti tayini gerekirken, nispi oranda vekâlet ücretine hükmedilmesi doğru olmamıştır." gerekçesi ile hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B.İkinci Bozma Kararı 1.İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yapılan yargılama neticesinde 03/01/2019 tarih 2017/130 Esas ve 2019/6 karar sayılı kararında davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir. Karara karşı davacı vekili ve davalı ... vekilince süresi içinde temyiz isteminde bulunulmuştur.

2.Yargıtay(Kapatılan)15.Hukuk Dairesi 05.11.2019 tarih 2019/2420 Esas ve 2019/4380 karar sayılı ilamında "mahkemece dava dilekçesinin 2. 4. maddesindeki proje dışı ilave olarak 4.800 metre muhtelif kablonun yer altına alınmasında montaj işi ve yine bu iş yapılırken davacının kullandığının kabulü gereken 121,6 mt 3/95+70 NYY kablo ve dava dilekçesinin 2. 8. bendindeki 30 adet sözleşme dışı 30 adet topraklama elektrotun temin ve montajı işi ile ilgili olarak davacının isteyebileceği montaj, kablo ve elektrot nedeniyle alacaklarının,

Yapım İşleri Genel Şartnamesi'nin sözleşme dışı imalâtların bedellerinin hesaplanma yöntemlerini gösteren 21. ve 22. madde hükümleri gözetilerek isteyebileceği alacak miktarı konusunda hükme esas raporu düzenleyen bilirkişiden alınacak ek rapor ile hesaplattırılarak hüküm altına alınması, dava dilekçesinin 2. 3. ve 2. 8. maddesindeki taleplerinde reddine karar verilmesi gerekir.

Davacı davasında hakediş ve fiyat farkı için ticari avans uygulamasını talep etmiş olup; kesin vade olmadığı ve davadan önce temerrüt ihtarı bulunmadığından talep ettiği tarihlerden faiz uygulanması mümkün değil ise de; dava tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsil kararı verilmesi gerekirken faize hükmedilmemiş olması da usul ve yasaya aykırı olmuştur.

Diğer taraftan davada TEDAŞ Genel Müdürlüğü temsilde yanılma sonucu hasım gösterilmiş olup, hakkındaki dava husumetten de reddedilmediğine göre TEDAŞ lehine avukatlık ücretine hükmedilmemesi gerekirken hükmedilmesi kabule göre doğru olmamış, açıklanan bu sebeplerle kararın taraflar yararına bozulması gerekmiştir." gerekçesi ile hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

C. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin 01/09/2021 tarih 2020/58 Esas 2021/653 Karar sayılı kararı ile bozmaya uyularak, dosya üzerinden bilirkişlerden ek rapor alınan bilirkişi raporunda davacının iade edilmesi gereken 2 adet enerji analizörü ve 6 adet akım trafosuna ait toplam 1.980,00 TL talebin yerinde olmadığı, 22 günlük gecikme cezasına ilişkin 11.990,00 TL lik bedel tenzili talebinin yerinde olmadığı,

bina tipi trafoda yapılan inşaat kalemlerine ait eksik hesaplanan ve eksik ödeme yapılan birim için talep ettiği 428,00 TL'lik talebin uygun olmadığı,süresiz olarak istenen teminat mektubundan dolayı uğranılan 1.000,00 TL lik zarara ilişkin talebin uygun olmadığı, toplam 4.800 metre muhtelif kablonun yer altına alınması için talep edilen 18.060,00 TL lik talebin yerinde olduğu, 121,6 metre 3x95+70 mm2 NNY kablonun malzeme ve montaj bedeli olarak 5.228,80 TL'lik talebin yerinde olduğu,

bu durumda davacının talep edeceği toplam bedelin 30.698,80 TL alacak ve %18 KDV' si olan 5.525,78 TL toplamda 36.224,58 TL olduğunun tespit edildiği ve Yargıtay bozma ilamında değinilen hususları aydınlattığı kanaatiyle raporun hükme esas alındığı, davacının davasının toplam 36.224,58 TL alacak üzerinden kabulü ile fazlaya ilişkin talep red edilmiş ayrıca davada TEDAŞ genel Müdürlüğü temsilde yanılma sonucu hasım gösterildiğinden TEDAŞ yönünden davanın pasif husumetten reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ... vekili tarafından temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

1.Davalı ... vekili temyiz dilekçesinde özetle, hakedişlere uygun itirazi kaydın olmadığını taleplerinin reddedilmesi gerektiğini ayrıca sözleşme dışı yapıldığı iddia edilen işlerin yapılmadığını ve reddedilmesi gerektiğini belirterek kararın bozulmasını talep etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, eser sözleşmesine dayalı olarak açılan alacak istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun geçici 3 ncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanununun 428 nci maddesi, 438 nci maddesinin yedi, sekiz ve dokuzuncu fıkraları ile 439 ncu maddesinin ikinci fıkrası,

818 sayılı Borçlar Kanununun 410 ve devamı maddeleri.

3. Değerlendirme 1.Mahkemelerin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanunun geçici 3 ncü maddesinin ikinci fıkrası atfıyla uygulanmasına devam olunan mülga 1086 sayılı Kanunun 428 nci maddesi ile 439 ncu maddesinin ikinci fıkrasında yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen Mahkeme kararının bozmaya uygun olduğu, kararda ve kararın gerekçesinde hukuk kurallarının somut olaya uygulanmasında bir isabetsizlik bulunmadığı, bozmaya uyulmakla karşı taraf yararına kazanılmış hak durumunu oluşturan yönlerin ise yeniden incelenmesine hukukça imkân bulunmadığı, her ne kadar davalı ... temyiz itirazlarında davacının sözleşme dışı iş olarak belirttiği işleri yapmadığını belirtmiş ise de, dosya kapsamındaki yazışmalar ve davalının kabulü, dosya kapsamında alınan bilirkişi raporları ile sabit olduğu, bozma sonrası alınan ek rapordaki hesaplamanın hukuka uygun olduğu, denetlenebilir ve hükme elverişli olduğu anlaşılmakla; temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Davalı ...Ş. vekilinin yerinde görülmeyen tüm temyiz itirazlarının reddi ile usul ve kanuna uygun olan kararın ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine,

Karara karşı tebliğ tarihinden itibaren 15 gün içinde karar düzeltme isteminde bulunulabileceğine,

Dosyanın Mahkemesine gönderilmesine,