Yargıtay 6. Hukuk Dairesi E.2022/4213 K.2024/107

Taraflar arasındaki sözleşmenin uyarlanmaası davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince, davanın reddine karar verilmiştir. Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. 2015/102626 ihale kayıt numarası ile 03/11/2015 tarihinde ihale konusu hizmetin yapılacağı yer olan ...

Üniversitesi ... merkezi yemekhane de 2016 Mali Yılı malzemeli yemek pişirme hizmet alımı işinde sözleşmenin imzalandığı tarihten sonra asgari ücretin değiştiğini ileri sürerek asgari ücreti fiyat farkının değişen koşullara göre uyarlanmasını, uyarlama yapılırken 4735 sayılı Kanunun personele dayalı hizmet sözleşmesi kapsamında değerlendirilmesini ve fiyat farkı ödemesi yapılmasını,

müvekkilin talebinin uyarlamadan ibaret olması sebebiyle davanın kabulü ile sözleşmenin aşırı ifa güçlüğü ve müvekkilin ekonomik olarak çökmesine sebep olması sebebiyle 2016 Ocak ayından geçerli olmak üzere tedbiren asgari ücretten doğan fiyat farkının ödenmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davalının tüzel kişiliği bulunmadığından taraf ehliyeti de bulunmadığını, dava konusu olayda sözleşmenin uyarlanması şartları oluşmadığını savunarak davanın reddini istemiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflar arasında 03.11.2015 tarihinde 2015/102626 ihale kayıt numarası ile ...

Üniversitesi ...Merkezi yemekhanede 2016 yılı malzemeli yemek alım işine ilişkin hizmet alım sözleşmesi imzalandığı, sözleşme devam ederken ülkede genel seçimlerin olduğu , seçim kampanyası olarak asgari ücretin arttırıldığı, davacı tarafça teklif verilirken öngörülmeyen öngörülmesi beklenilmeyen hal nedeniyle fiyat farkı nedeniyle idareye başvurulduğu ancak cevap alınamadığı asgari ücret artışı nedeniyle sözleşmenin değişen koşulara uyarlanmasını fiyat farkı ödemesi yapılmasını talep ettiği, sözleşme hükümleri çercevesinde fiyat farkı talep edilemeyeceği,

sözleşmenin uyarlanması koşullarının gerçekleşmediği gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili, değişen koşulların sözleşmede kendiliğinden bulunan sözleşme adaletini bozmasına rağmen uyarlamaya ilişkin şartların oluşmadığına dair kararın hukuka aykırı olduğunu, müvekkil şirketin asgari ücrete normalde yapılan zamların kat kat fazlası bir zammı önceden öngörememesi normal olduğunu, asgari ücrete ilişkin yüksek artış sözleşmeden sonraki bir tarihte yapıldığını, ilk derece mahkemesince bilirkişiye başvuru yapılmaksızın eksik inceleme ile hüküm kurulduğunu,

ilk derece mahkemesi tarafından aşırı ifa güçlüğüne ilişkin yeterli değerlendirme ve inceleme yapılmaksızın taraflar arasındaki sözleşmeye bağlı kalınması ilkesi ile fiyat farkının talep edilemeyeceğine ilişkin kararı aşırı ifa güçlüğüne ilişkin hükmün amacı ve temel hukuk ilkeleri ile bağdaşmadığı belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının ortadan kaldırılması ve davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile taraflar arasında imzalanan sözleşmenin bir yıl süreli olması, sözleşmeyi imzalayan ve tüm şartları kabul eden davacının limited şirket ve dolayısı ile tacir olması bir yıllık süre zarfında asgari ücret ve diğer maliyetlerdeki artışın 2016 yılı için mücbir sebep olarak da basiretli ... adamı gibi davranma yükümlülüğü altında bulunan davacı açısından değerlendirilemeyeceği, zaten toplamda 28 personel çalıştırılması öngörülen sözleşme ve şartnamede asgari ücretteki artış farkından dolayı zarar edeceği ifade edilmesinin de sözleşmenin uyarlanmasını ve fiyat farkı ödenmesini de gerektirmeyeceği gerekçesiyle davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili; istinaf dilekçesinde ileri sürülen gerekçeler ve resen dikkate alınacak nedenlerle Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozularak ortadan kaldırılması ve davanın kabulüne karar verilmesi istemi ile temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesine dayalı alacak istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 369 ncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 nci maddeleri, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun 138. madde hükmü.

3. Değerlendirme

3.1.Dava, asgari ücrette meydana gelen beklenenin üzerindeki artışa dayalı olarak taraflar arasındaki hizmet sözleşmesi bedelinin uyarlanması istemine ilişkindir. Asgari ücret kanunla belirlenmekte olup, belirlenen bu asgari ücret tutarının altında işçilere ödeme yapılması mümkün değildir. Sözleşmelerde asgari ücret altında ödeme yapılmasına ilişkin hükümler bulunması kanuna aykırılık nedeniyle yok hükmündedir. Asgari ücretin altında yapılan ödemeye ihtirazi kayıt konulmadan kabul edildiği gerekçe gösterilerek bu konudaki talebin reddi, asgari ücretin kamu düzenine ilişkin olması niteliğine aykırılık teşkil eder.

3.2.Somut olayda davacı ile davalı arasında 2016 yılı malzemeli yemek alım işine ilişkin hizmet alım sözleşmesi imzalandığı, sözleşme kapsamında davalı yanca yapılan ödemelere asgari ücret fiyat farkının eklenmediği anlaşılmaktadır.

3.3.Az yukarıda belirtildiği şekilde, asgari ücret kamu düzenine ilişkindir. İşçiye asgari ücretten az ücret ödenmesi halinde devlet kamu gücünü kullanarak ücretin asgari ücret seviyesine çıkartılmasını sağlamalıdır. Tarafı kim olursa olsun sözleşmelerde asgari ücret fiyat farkı ödenmesinin önüne geçen hükümler konulması veya birtakım gerekçelerle bunun önüne geçmeye çalışılması asgari ücretin kamu düzeni niteliğiyle bağdaşmaz.

3.4.Bu durumda mahkemece, alanında uzman bilirkişi marifetiyle eski ve yeni brüt asgari ücret tutarları arasındaki fiyat farkının hesaplanması ile tespit edilecek miktar üzerinden asgari ücret fiyat farkı alacağına karar verilmesi gerekirken, aksi düşüncelerle yazılı şekilde hüküm kurulması doğru olmamış, kararın bu gerekçeyle davacı yararına bozulması gerekmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Bölge Adliye Mahkemesinin esastan ret kararının KALDIRILMASINA İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan harcın istek halinde temyiz edene iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,