Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2021/7764 K.2023/149

Davacı tarafından TMK'nın 588 inci maddesine dayalı taşınmaz bedelinin Hazine'ye devri davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir.

Kararın davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ...Sulh Hukuk Mahkemesinin 2005/187 Esas, 2005/160 sayılı Kararı ile....

Sulh Hukuk Mahkemesinin 2003/470 Esas sayılı ortaklığın giderilmesi davasında ...ili, ... ilçesi, 966 ada 18 parsel sayılı taşınmazın hissedarlarından ....'u temsil etmek üzere ...Defterdarı ...'ın kayyım olarak atandığını, anılan taşınmazın ihaleyle satıldığını, satış sonucu elde edilen gelirden parsel hissedarlarının hisselerine isabet eden miktarların 3561 sayılı Mal Memurlarının kayyım tayin edilmesine dair kanun gereğince hesaba yatırıldığı tarihten itibaren Defterdarlık bünyesinde kurulu kayyımlık bürosu tarafından idare edildiğini,

10 yıllık yönetilme süresinin sona erdiğini belirterek Nevin Zehra Konur adına Defterdarlık Kayyımlık bürosu tarafından yönetilen paranın Hazine'ye intikaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II. CEVAP

Dava ... olarak açılmıştır.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemece, "davanın görev yönünden usulden reddine" karar verilmiştir.

IV. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

Yargıtay 1. Hukuk Dairesinin 03.04.2019 tarihli 2016/8482 Esas ve 2019/2369 Karar sayılı ilamı ile, ".... TMK'nın 588 inci maddesinden kaynaklanan davaların malvarlığı haklarına ilişkin olduğu gözetildiğinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun (HMK) 2 inci maddesi kapsamında kaldığı ve görevli mahkemenin asliye hukuk mahkemesi olduğu tartışmasızdır. Hal böyle olunca, işin esasının değerlendirilmesi gerekirken yanılgılı gerekçeyle görevsizlik kararı verilmesi doğru değildir." gerekçesiyle hükmün bozulmasına karar verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece mahkemesi, ... Aile Mahkemesi'nin 03.03.2004 günlü ve 2004/152 Esas, 2004/185 Karar (dosya re'sen ele alınarak görevsizlik kararı ile ... Sulh Hukuk Mahkemesine gönderilmesi sonrasında 2005/187 Esas numarasını aldı), sayılı dosyasında, "davalıya görülmekte olan ortaklığın giderilmesi davasında temsil edilmek amacıyla ... Mal Müdürü'nün kayyım olarak atandığı, atanan kayyımın yönetim kayyımı olmadığı, ortaklığın giderilmesi davası için atanan temsil kayyımı olduğu, TMK'nın 588 inci maddesinde aranan şartın gerçekleşmediği" gerekçesiyle davanın reddine vermiştir.

V. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuran

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; kayyımlık kararının gerekçesinde temsil kayıyımlığından söz edilmiş ise de hükümde "temsil kayyımı" şeklinde bir belirtme bulunmadığını, kaldı ki 3561 sayılı Yasa gereğince kayyım atandığının kabulü gerektiğini, eksik inceleme ile karar verildiğini iddia ederek ve re'sen belirlenecek nedenlerle de kararın kaldırılmasını istedi.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davanın ... açılması nedeni ile yargılamanın görülebilirlik koşulu olan taraf teşkilinin sağlanmadığı, davanın kayyıma ihbar edilmesinin de kayyıma taraf sıfatı kazandırmayacağı bu durumda davanın reddi gerekeceği açık olduğundan bu gerekçe ile de davanın reddi gerekir. Yine davacı tarafça ....'un daha önce gaipliğine karar verildiğine yönelik bir iddiada bulunulmadığı gibi eldeki dava ile de adı geçen kişinin gaipliğine karar verilmesinin talep de edilmediği görülmekle tüm bu gerekçeler dikkate alınarak davanın reddine yönelik verilen karar usul ve yasaya uygun olup anılan gerekçelerle davacı vekilinin istinaf talebinin HMK'nın 353/1-b.1 maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; istinafta ileri sürdüğü nedenlere ilaveten, gaiplik davası açılmasının bekletici mesele yapılabileceğini, yargılama sırasında da kayyıma davanın yöneltilebileceğini belirterek ve re'sen belirlenecek nedenlerle de kararın bozulmasını istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 588 inci maddesine dayalı satış bedelinin Hazine'ye devri istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 588 inci maddesi

3. Değerlendirme 1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, davacının iddiasına, dayandığı belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı vekilince temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VII. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370 inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

Harçlar Kanununun 13/j maddesi gereğince Hazine harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına,