Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2022/5215 K.2023/5931

Taraflar arasındaki temliken tescil, ikinci kademede tazminat davasından dolayı yapılan yargılama sonunda, İlk Derece Mahkemesince davanın kısmen kabulüne, kısmen reddine karar verilmiştir.

Kararın taraf vekillerince istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davalı vekilinin istinaf talebinin kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, yeniden esas hakkında karar verilerek davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı taraf vekillerince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalının maliki olduğu Ordu ili, ... ilçesi, 496 parsel numaralı taşınmazı davacıya 25.06.2007 yılında süt ve süt mamülleri üretme, işleme, depolama, paketleme, entegre tesisi işi için kiraladığını, aradan geçen zamanda davacının işletmesinin bulunduğu alanı davalıdan satın alması hususunda anlaşıp taşınmazın üç parçaya ifraz ettirildiğini, ancak davalının anlaşmaya uymayarak taşınmazı devretmediğini, ifraz edilen 943 parsel sayılı taşınmaz üzerinde davacının yapılarının mevcut olduğunu ve kıymetinin arsa değerinden açıkça fazla olduğunu,

bu nedenlerle 943 parsel numarası ile tapuya kayıtlı taşınmazın takdir edilecek bedeli karşılığı tapu kaydının iptal edilerek müvekkili adına temliken tesciline, mümkün olmadığı takdirde müvekkilinin uğramış olduğu maddi zararın Medeni Kanun'un 723 üncü maddesi uyarınca tespit edilerek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 1.000,00 TL maddi tazminatın 01.08.2008 tarihinden itibaren yasal faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde, Fatsa ... Noterliğinin 25.06.2007 tarihli kira sözleşmesiyle dava konusu taşınmazın davacıya kiralandığını, ifraz tasarrufunun tamamen müvekkilin keyfiyetinde bir konu olduğunu, bu ifrazın herhangi bir satım iradesine bağlanmasının hayatın olağan akışına aykırı olduğunu, ortada her hangi yazılı bir satış vaadi anlaşmasının bulunmadığını, davacı tarafla müvekkil arasında imzalanan sözleşmenin 10 uncu maddesinde; “kiracının kiralanan şeyin içinde ve dışında yaptıracağı iyileştirme giderleri tamamen kendisine ait olacak ve sözleşme sona erdiğinde hiçbir bedel ve tazminat istemeye ... olmamak üzere kiralanan inşaatın tamamı kiraya verenin olacaktır.” hükmünün bulunduğunu beyan ederek davanın reddini savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

Mahkemenin yukarıda tarih ve numarası belirtilen kararı ile tapu iptali ve tescil istemi yönünden davanın reddine, 170.362,24 TL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili ve davacı vekili istinaf yoluna başvurmuşlardır.

B. İstinaf Nedenleri

1. Davalı vekili, noterde yapılan kira sözleşmesi ile kira dönemi sonunda müvekkiline bırakılacağı söylenen yapının müvekkiline mahkeme kararıyla satıldığını, yapının davacının bizzat yaptırdığı yapı olmayıp devletin yaptırdığı yapı olduğunu, yine bu yapının Fatsa ....

Noterliğinin 25.06.2007 tarih ve 5518 yevmiye No.lu Kira Sözleşmesinin 10 uncu maddesi gereğince müvekkiline bırakılan bir yapı olduğunu, sözleşmenin geçerli bir sözleşme olduğu ve kira sözleşmesinin davanın dayanağı olup hâlen devam ettiğini, davacının yaptığı masrafların kabule isabet eden kısımları kadar hükmedilmesi gerekirken tamamının müvekkiline yüklenmesinin de hakkaniyete aykırı olduğunu, ayrıca davacı vekili için hesaplanan vekâlet ücretinin fazla hesaplandığını, bu konuda da yeniden hesaplama yapılması gerektiğini belirterek yerel Mahkeme kararının kaldırılması istemi ile istinaf başvurusunda bulunmuştur.

2. Davacı vekili istinaf talebinde özetle; temliken tescil taleplerinin kabul edilmemiş olmasının açıkça usul ve yasaya aykırı olduğunu, 496 parselde 01.08.2008 tarihinde ifraz işlemi yapıldığını, ifraz işleminden sonra söz konusu tapu 942, 943, 944 ve 945 parsel numaralarını aldığını, yapılan ifraza ilişkin tüm masrafların müvekkili tarafından ödendiği ve 12.07.2017 tarihli bilirkişi raporunda belirtildiği üzere 943 parselin şu anki değerinin 83.114,40 TL olup, yapının değerinin 267.030,00 TL olduğunu, bu nedenle de müvekkilinin bu objektif koşulu sağlamış olduğunu belirterek yerel Mahkeme kararının kaldırılması istemi ile istinaf başvurusunda bulunmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri temyiz isteminde bulunmuşlardır.

B. Temyiz Sebepleri

1. Davacı vekili temyiz dilekçesinde özetle; temliken tescil şartlarının davacı açısından gerçekleştiğini, tapu iptali ve tescil taleplerinin kabul edilmesi gerektiğini, müvekkilin iyi niyetli olmasına rağmen Mahkemece iyi niyetli olmadığı kabul edilerek asgari levazım bedeline hükmedilmiş olmasının açıkça usul ve yasaya aykırı olduğunu beyanla hükmü temyiz etmiştir.

2. Davalı vekili temyiz dilekçesinde, öncelikle davacının temyiz itirazlarının reddini savunmuş ve Bölge Adliye Mahkemesi kararını vekâlet ücreti yönünden temyiz etmiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, 4721 sayılı TMK’nın 724 üncü maddesine dayalı temliken tescil, ikinci kademede tazminat istemine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk 4721 sayılı Türk Medeni Kanunu'nun 684, 718 ve 724 üncü maddeleri.

3. Değerlendirme 1. Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371’inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere ve özellikle taraflar arasında noterde düzenlenen kira sözleşmesinin 10 uncu maddesinde tarafların kira dönemi sonunda taşınmaz üzerindeki yapıların tamamının kiraya verene ait olacağını kararlaştırmış olmalarına göre usul ve kanuna uygun olup taraf vekillerince temyiz dilekçelerinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle; Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370’inci maddesinin birinci fıkrası uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz edenlere yükletilmesine,