Yargıtay 7. Hukuk Dairesi E.2025/113 K.2025/4262

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ...Ş. vekili ve davalı ... Teknoloji Geliştirme Bölgesi Yönetici A.Ş. vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Dava; üst hakkının terkini ile ipoteğin fekki istemine ilişkindir.

II. CEVAP

1. Davalı ...Ş. vekili cevap dilekçesinde; davanın reddini savunmuştur. 2. Davalı ... Teknoloji Geliştirme Bölgesi Yönetici A.Ş. vekili cevap dilekçesinde; davalı ...Ş.’nin 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümleri uyarınca basiretli bir tacir gibi davranmadığını savunmuştur.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin 21.12.2023 tarihli ve 2023/381 Esas, 2023/520 Karar sayılı kararı ile dava değeri 120.000,00 TL olarak değerlendirilip ;

"1.Davacının davasının her iki davalı yönünden kabulüne, 283 30... parsel sayılı taşınmaz üzerinde davalı ... Teknoloji Geliştirme Bölgesi Yönetici A.Ş. Lehine tapuya kaydedilen üst hakkının terkinine, yine ... lehine kurulan ipoteğin de fekkine,

2. Alınması gerekli 8.197,20 TL ilam harcının, bozma öncesi karar gereği 28.09.2022 tarihli ve 2019/293 Esas, 2022/232 Karar sayılı harç tahsil müzekkeresi ile tahsili için yazıldığından, yeniden harç alınmasına gerek olmadığına,

3. Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanıp taktir olunan 19.200,00 TL vekâlet ücretinin davalı ...Ş.'den alınıp, davacıya verilmesine,

4. Davacı tarafından bu yargılama nedeniyle yapılan toplam 5.644,80 TL yargılama giderinin davalı ...Ş.'den alınıp, davacıya verilmesine,

5. Davacı tarafından bu yargılama nedeniyle yatırılan gider avansından kullanılanın mahsubu ile artan kısmın karar kesinleştiğinde ve talep halinde yatıran davacıya iadesine," karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

1. İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili ile davalı ...Ş. vekilleri tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Bölge Adliye Mahkemesinin 06.11.2024 tarihli ve 2024/495 Esas, 2024/1641 Karar sayılı kararı ile "dava dilekçesinde harca esas dava değeri olarak 120.000,00 TL’nın gösterildiği, davacı vekilinin 20.05.2019 tarihli dilekçesi ile harca esas dava değerinin ekinde bulunan ipotek belgesinde belirtilen 120.000.000,00 TL olduğu ve sehven 120.000,00 TL yazıldığını belirttiği, davacının harçtan muaf olduğunun açıklandığı,

dosya kapsamında bulunan 03.12.2013 tarih ve ... yevmiye numaralı resmî senet ve eklerinde ipotek bedelinin 120.000.000.00 TL olarak gösterildiği, mahkeme hükmüne karşı istinaf başvurusunda bulunan davalı ...Ş. vekilinin dilekçesi ile istinaf yoluna başvurma hakkından feragat ettiği, eldeki uyuşmazlığın niteliği itibarıyla nispi harca ve nispi vekâlet ücretine tâbi olduğu, İlk Derece Mahkemesince dava dilekçesinde bildirilen ve daha sonra sehven yazıldığı belirtilen 120.000,00 TL üzerinden yanlış hesaplama yapılarak eksik harca ve vekille temsil olunan davacı taraf için eksik vekâlet ücretine hükmedilmesinin doğru görülmediği" gerekçesiyle

"A-1-Davalı vekili ... A.Ş. vekilinin 05.02.2024 tarihli istinaf başvurusunun 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 349. maddesi hükmü gereğince feragat nedeniyle reddine,

B. Davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile

Ankara 20. Asliye Hukuk Mahkemesinin 21.12.2023 tarihli ve 2023/381 Esas, 2023/520 Karar sayılı kararı kaldırılarak; hüküm kısmı düzeltilerek aşağıdaki şekilde yeniden hüküm kurulmuştur.

1. Davacı davasının her iki davalı yönünden kabulüne, 283 30... parsel sayılı taşınmaz üzerinde davalı ... Ünv. Teknoloji Geliştirme Bölgesi Yönetici A.Ş. lehine tapuya kaydedilen üst hakkının terkinine, yine ... lehine kurulan ipoteğin de fekkine,

2. 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 8.197.200,00 TL harcın davalılardan alınarak Hazine'ye irat kaydına,

3. Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince hesaplanıp taktir olunan 1.808.000,00 TL vekâlet ücretinin davalı ...Ş.'den alınıp, davacıya verilmesine,

4. Davacı tarafından bu yargılama nedeniyle yapılan toplam 5.644,80 TL yargılama giderinin davalı ...Ş.'den alınıp davacıya verilmesine,

5. Davacı tarafından bu yargılama nedeniyle yatırılan gider avansından kullanılanın mahsubu ile artan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine," karar verilmiştir.

2.Tavzih Kararı:

a. Davalı ... Teknoloji Geliştirme Bölgesi Yönetici A.Ş. vekili 29.11.2024 tarihli dilekçesi ile; İlk Derece Mahkemesi kararında müvekkilinin kabul beyanı olduğu gerekçesiyle yargılama giderlerinden sorumlu tutulmadığını ve aleyhine vekâlet ücretine hükmedilmediğini ancak Bölge Adliye Mahkemesince bu durumun dikkate alınmadığını, müvekkili lehine usulü kazanılmış hak oluştuğunu, mahkeme aksi kanaatte olsa dâhi taraflardan birinin harçtan muaf olduğu durumlarda harçtan muaf olan taraf aleyhine hüküm verilmesi hâlinde harç tahsil edilemeyeceğinden, dava nispi harca tâbi olsa bile diğer taraf aleyhine verilen hükümlerde dâhi alınacak harcın en fazla maktu harç miktarı kadar olabileceğini ileri sürerek kararın düzeltilmesini istemiştir.

b. Davalı ...Ş. vekili 02.12.2024 tarihli dilekçesi ile; davacı harçtan muaf olduğundan taraflarından harç tahsil edilmesinin hukuka aykırı olduğunu, mahkeme aksi kanaatte olsa dâhi taraflardan birinin harçtan muaf olduğu durumlarda harçtan muaf olan taraf aleyhine hüküm verilmesi hâlinde harç tahsil edilemeyeceğinden, dava nispi harca tâbi olsa bile diğer taraf aleyhine verilen hükümlerde dâhi alınacak harcın en fazla maktu harç miktarı kadar olabileceğini, yargılama sırasında dava konusu edilen hakların değerinin ne kadar olduğuna ilişkin bir bilirkişi incelemesi yaptırılmadığını ileri sürerek kararın düzeltilmesini istemiştir.

c. Bölge Adliye Mahkemesinin 11.12.2024 tarihli tavzih kararı ile "davalı ... Teknoloji Geliştirme Bölgesi Yönetici AŞ.'nin davanın kabulüne dair dosyada beyanı olmasına rağmen 492 sayılı Kanun'un 22. maddesi gereğince bir değerlendirme yapılmaksızın alınması gereken karar ve ilâm harcının tamamından sorumlu kılınmasının, 6100 sayılı Kanun'un 304.

Maddesine göre maddi hataya dayalı yanlışlıkların her zaman düzeltilmesi mümkün bulunduğundan, Daire ilâmının maddi hataya dayalı harca yönelik anılan hususa ilişkin kısmının kaldırılarak düzeltilmesi gerektiği anlaşıldığından tashih talebinin kısmen kabulü ile düzeltilmesi yoluna gidilmiş, tavzih yolu ile dâhi hüküm fıkrasında taraflara tanınan haklar ve yükümlenen borçlar sınırlandırılamayacağı, genişletilemeyeceği ve değiştirilemeyeceğinden sair istemler yönünden talebin reddine karar verildiği" gerekçesiyle

"Davalı vekillerinin talebinin kısmen kabulüne, Dairenin 15.11.2024 tarihli ve 2024/495 Esas, 2024/1641 Karar sayılı ilâmın hüküm kısmının B-I-2. maddesinde yer alan 'Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 8.197.200,00 TL harcın davalılardan alınarak Hazineye irat kaydına,' ifadeleri çıkartılarak yerine 'Harçlar Kanunu gereğince alınması gerekli 8.197.200,00 TL harcın davalılardan (Harçlar Kanunu'nun 22.maddesi gereği davalı ... Teknoloji Geliştirme Bölgesi Yönetici AŞ.'den üçte biri ile sınırlı olmak üzere) alınarak Hazineye irat kaydına,' ifadelerinin eklenmesi suretiyle yapılan maddi hatanın ve hükmün bu şekilde 6100 sayılı Kanun'un 304. maddesi uyarınca tashihine," karar verilmiştir

V. TEMYİZ

A. Temyiz Sebepleri

Bölge Adliye Mahkemesinin 11.12.2024 tarihli tavzih kararına karşı süresi içinde davalı ...Ş. vekili ve davalı ... Teknoloji Geliştirme Bölgesi Yönetici A.Ş. vekili temyiz isteminde bulunmuşlardır.

1. Davalı ...Ş. vekili temyiz dilekçesinde;

Davalı vekili temyiz isteminde bulunurken maktu temyiz harcını yatırmış, kendisine tebliğ edilen muhtıraya rağmen nispi temyiz harcını yatırmamış, diğer davalı ... Teknoloji Geliştirme Bölgesi Yönetici A.Ş. ile aralarında ipoteğin fekki davasında davanın niteliği gereği zorunlu dava arkadaşlığı bulunduğunu, davalı ... Teknoloji Geliştirme Bölgesi Yönetici A.Ş. vekilinin süresi içerisinde nispi temyiz harcını yatırdığından artık kendisinin harcı tamamlama yükümlüğünün ortadan kalktığını ileri sürerek temyiz talebinde bulunmuştur.

2. Davalı ... Teknoloji Geliştirme Bölgesi Yönetici A.Ş. vekili temyiz dilekçesinde; tavzih dilekçesindeki beyanlarını tekrarlayarak kararın bozulmasını istemiştir.

B. Değerlendirme ve Gerekçe

Dava, üst hakkının terkini ile ipoteğin fekki istemine ilişkindir.

1. Davalı ...Ş. vekilinin temyiz başvurusu yönünden;

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 366. maddesi atfıyla aynı Kanun'un 344. maddesi gereğince, temyiz dilekçesi verilirken ödenmeyen temyiz harç ve giderlerinin muhtıranın tebliğ tarihinden itibaren bir haftalık kesin süre içerisinde ödenmesi gerekir. 6100 sayılı Kanun'un anılan hükümleri gereğince, verilen kesin süre içinde harç ve giderler tamamlanmadığı takdirde temyiz başvurusu yapılmamış sayılır.

Dosya içeriğine göre Bölge Adliye Mahkemesince nispi temyiz harcının ödenmesi için usulüne uygun olarak düzenlenen muhtıra, davalı ...vekiline 16.12.2024 tarihinde tebliğ edilmiştir. Temyiz harç ve giderleri, davalı ...Ş. vekili tarafından bir haftalık yasal süre içerisinde mahkeme veznesine yatırılmadığından temyiz başvurusunun yapılmamış sayılmasına,

2. Davalı ... Teknoloji Geliştirme Bölgesi Yönetici A.Ş. vekilinin temyiz başvurusu yönünden;

Bölge Adliye Mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR