Karar Özeti
8. Ceza Dairesi 2025/14363 E. , 2026/2875 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi SAYISI : 2023/368 E., 2024/80 K. SUÇ : Hükümlü veya tutuklunun kaçması İNCELEME KONUSU KARAR : Mahkumiyet KANUN YARARINA BOZMA YOLUNA BAŞVURAN : Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı TEBLİĞNAME GÖ
Karar Detayı
8. Ceza Dairesi 2025/14363 E. , 2026/2875 K. "İçtihat Metni" MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi SAYISI : 2023/368 E., 2024/80 K. SUÇ : Hükümlü veya tutuklunun kaçması İNCELEME KONUSU KARAR : Mahkumiyet KANUN YARARINA BOZMA YOLUNA BAŞVURAN : Adalet Bakanlığının istemi üzerine Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : İlgili kararın kanun yararına bozulması Silivri Cumhuriyet Başsavcılığının, 04.09.2023 tarihli iddianamesiyle hükümlü hakkında hükümlü veya tutuklunun kaçması suçundan, 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun'un (5275 sayılı Kanun) 97. maddesi delaletiyle 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun (5237 sayılı Kanun) 292/1, 53... . maddeleri uyarınca açılan dava ile yapılan yargılama neticesinde Silivri 7. Asliye Ceza Mahkemesinin, 30.01.2024 tarihli kararı ile 5237 sayılı Kanun’un 292/1, 293, 62. maddeleri uyarınca 25 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, aynı Kanun'un 51. maddesi gereği cezanın ertelenmesine ve bir yıl denetim süresine tabi tutulmasına ve aynı Kanun'un 58. maddesi uyarınca hapis cezasının mükerrrirlere özgü infaz rejimine göre çektirilmesine karar verildiği, söz konusu kararın, istinaf edilmeksizin 30.03.2024 tarihinde kesinleştiğine dair kesinleşme şerhi düzenlendiği belirlenmiştir. Adalet Bakanlığının, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu’nun (5271 sayılı Kanun) 309/1. maddesi uyarınca, 04.12.2025 tarihli ve 2024/29586 sayılı evrakı ile kanun yararına bozma istemine istinaden düzenlenen, Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının, 16.12.2025 tarihli ve KYB-2025/143835 sayılı Tebliğnamesi ile dava dosyası Daireye gönderilmekle, gereği düşünüldü: I. İSTEM Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin; “Dosya kapsamına göre, suç tarihinden önce hapis cezasına ilişkin hükümlülüğü bulunmayan sanık hakkında tayin olunan 25 gün kısa süreli hapis cezasının, 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu’nun 50/3. maddesindeki “Daha önce hapis cezasına mahkûm edilmemiş olmak koşuluyla, mahkûm olunan otuz gün ve daha az süreli hapis cezası ile fiili işlediği tarihte onsekiz yaşını doldurmamış veya altmışbeş yaşını bitirmiş bulunanların mahkûm edildiği bir yıl veya daha az süreli hapis cezası, birinci fıkrada yazılı seçenek yaptırımlardan birine çevrilir.” hükmü uyarınca anılan maddenin 1. fıkrası bentlerindeki seçenek yaptırımlardan birine çevrilmesinin zorunlu olduğu gözetilmeden, yazılı şekilde karar verilmesinde isabet görülmemiştir.” Şeklindeki gerekçeye dayandığı anlaşılmıştır. II. DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE 1. 5237 sayılı Kanun'un 50. maddesinin, inceleme konusu ile ilgili olan üçüncü fıkrası; "(3) Daha önce hapis cezasına mahkûm edilmemiş olmak koşuluyla, mahkûm olunan otuz gün ve daha az süreli hapis cezası ile fiili işlediği tarihte onsekiz yaşını doldurmamış veya altmışbeş yaşını bitirmiş bulunanların mahkûm edildiği bir yıl veya daha az süreli hapis cezası, birinci fıkrada yazılı seçenek yaptırımlardan birine çevrilir." Şeklinde düzenlenmiştir. 2. Silivri 7. Asliye Ceza Mahkemesinin, 30.01.2024 tarihli kararı ile 5237 sayılı Kanun’un 292/1, 293, 62. maddeleri uyarınca 25 gün hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verilen hükümlünün adli sicil kaydına göre 18.08.2023 suç tarihinden önce hapis cezasına mahkum olduğu bir ilamının bulunmadığı belirlenmiştir. 3. Bu kapsamda inceleme konusu dava dosyası değerlendirildiğinde; Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 22.04.2014 tarihli ve 2013/3-752 Esas, 2014/720 Karar sayılı kararı gözetildiğinde, daha önce hapis cezasına mahkum edilmemiş olan hükümlü hakkında, hükmolunan 25 günlük kısa süreli hapis cezasının, 5237 sayılı Kanun'un 50/3. maddesi uyarınca aynı Kanun maddesinin birinci fıkrasında belirtilen adli para cezası veya diğer seçenek yaptırımlardan birine çevrilmesi gerektiğinin gözetilmemesi, Kanun’a aykırı olup kanun yararına bozma talebi yerinde görülmekle, 5271 sayılı Kanun’un 309/4-d maddesi uyarınca bahse konu hukuka aykırılık Yargıtay tarafından giderilmiştir. III. KARAR 1. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığının kanun yararına bozma isteminin KABULÜNE, 2. Silivri 7. Asliye Ceza Mahkemesinin 30.01.2024 tarihli ve 2023/368 Esas, 2024/80 Karar sayılı kararının, 5271 sayılı Kanun’un 309/3. maddesi gereği oy birliğiyle KANUN YARARINA BOZULMASINA, 3. 5271 sayılı Kanun’un 309/4-d maddesi uyarınca bozma nedeni daha hafif bir cezayı gerektirdiği belirlendiğinden; “5237 sayılı Kanun'un 292/1, 293, 62. maddeleri uyarınca tayin olunan 25 günlük hapis cezasının 5237 sayılı Kanun'un 50/3. maddesi delaletiyle 5237 sayılı Kanun'un 50/1. uyarınca suçlunun kişiliği, şahsi ve ekonomik durumu gözetilerek, aynı Kanun'un 52/1. gereğince günlüğü 20,00 TL'den 500,00 TL adli para cezasına çevrilmesine, hükümden 5237 sayılı Kanun'un 51... . maddelerin uygulanmasına ilişkin kısımların çıkartılmasına, hukuka aykırılığın bu şekilde giderilmesine, infazın belirlenen şekilde yapılmasına, kararın diğer kısımlarının aynen bırakılmasına,” Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 26.02.2026 tarihinde karar verildi.
Özgün Analiz
Olay Özeti: Hükümlü hakkında hükümlü veya tutuklunun kaçması suçundan açılan yargılamada, ilk derece mahkemesi 25 gün hapis cezasına hükmetmiş, cezayı ertelemiş ve mükerrirlere özgü infaz rejimini uygulamıştır. Karar istinaf edilmeksizin kesinleşmiştir. Adalet Bakanlığı, daha önce hapis cezasına mahkum edilmemiş hükümlüye verilen kısa süreli hapis cezasının seçenek yaptırıma çevrilmesi zorunluluğunun gözetilmediği gerekçesiyle kanun yararına bozma yoluna başvurmuştur.
Hukuki İlke: TCK 50/3 uyarınca, daha önce hapis cezasına mahkum edilmemiş olan kişiye verilen otuz gün ve daha az süreli hapis cezasının, aynı maddenin birinci fıkrasındaki seçenek yaptırımlardan birine çevrilmesi zorunludur; bu, mahkemenin takdirine bırakılmış bir husus değildir. Somut olayda hükümlünün adli sicilinde suç tarihinden önce hapis cezasına ilişkin bir ilam bulunmadığından, TCK 292/1, 293, 62 uyarınca belirlenen 25 günlük cezanın çevrilmesi gerekmekteydi. Karar, metinde anılan Yargıtay Ceza Genel Kurulunun 22.04.2014 tarihli ve 2013/3-752 Esas, 2014/720 Karar sayılı içtihadına dayandırılmıştır.
Uygulama Sonucu: Kanun yararına bozma istemi kabul edilmiş, CMK 309/3 uyarınca karar bozulmuş; CMK 309/4-d uyarınca aykırılık Yargıtayca giderilerek 25 günlük hapis cezası TCK 50/3 ve 52/1 uyarınca adli para cezasına çevrilmiştir.
Dava Strateji Notu: Müvekkilin sabıkasız olduğu ve otuz gün veya daha az kısa süreli hapis cezası aldığı dosyalarda, TCK 50/3 kapsamında seçenek yaptırıma çevirmenin zorunlu olduğu, mahkemece resen uygulanmadığında kanun yararına bozma yolunun işletilebileceği unutulmamalıdır. Adli sicil kaydının suç tarihi itibarıyla temiz olduğunun somut biçimde ortaya konması bu talebin dayanağını güçlendirir.