Karar Özeti
8. Ceza Dairesi 2025/2258 E. , 2025/7850 K. "İçtihat Metni" B O Z M A Ü Z E R İ N E MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi SAYISI : 2024/196 E., 2024/504 K. SUÇLAR : Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma HÜKÜMLER : Mahkûmiyet TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Düzeltilerek onama Yapılan ön inceleme neticesinde; sanıklar hakkında Yargıtay bozma
Karar Detayı
8. Ceza Dairesi 2025/2258 E. , 2025/7850 K. "İçtihat Metni" B O Z M A Ü Z E R İ N E MAHKEMESİ :Asliye Ceza Mahkemesi SAYISI : 2024/196 E., 2024/504 K. SUÇLAR : Kişiyi hürriyetinden yoksun kılma HÜKÜMLER : Mahkûmiyet TEBLİĞNAME GÖRÜŞÜ : Düzeltilerek onama Yapılan ön inceleme neticesinde; sanıklar hakkında Yargıtay bozma ilamı üzerine verilen hükümlerin temyiz edilebilir olduğu, temyiz edenlerin hükümleri temyize hak ve yetkisinin bulunduğu, temyiz isteminin süresinde olduğu, temyiz dilekçesinde temyiz sebeplerine yer verildiği, temyiz isteminin reddini gerektirir bir durumun bulunmadığı tespit edilmekle, gereği düşünüldü: I. HUKUKÎ SÜREÇ A. Yargıtay Bozma Kararı Sandıklı Asliye Ceza Mahkemesinin 24.03.2022 tarihli kararının sanıklar tarafından temyiz edilmesi üzerine Yargıtay 8. Ceza Dairesinin, 21.02.2024 tarih ve 2022/4431 Esas, 2024/1611 Karar sayılı kararı ile; "..2. Sanıklar hakkında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçu yönünden; Oluşa ve dosya kapsamına göre, sanıkların içerisinde bulunduğu araçla, hayvan otlatmaktan dönen mağdureyi takip etmeye başladıkları ve sanık ...'in mağdureye hitaben "sana 500 TL vereyim benimle yat" dediği, mağdurenin koşar adımlarla kaçtığı, bu esnada elinde bulunan telefonu ile amcasının oğlu olan tanık M.K'yı aradığı, sanıkların içerisinde bulundukları araç ile mağdureyi kovalamaya devam ettikleri, sanık ...'un aracın açık olan camından mağdurenin kazağından yakalayarak zorla arabaya bindirmeye çalıştığı ancak mağdurenin kolunu kurtarıp koşmaya devam ettiği, sanıkların araç ile tekrar mağdurenin yolunu kestikleri, mağdurenin de yerden aldığı taş ile kendini savunmak maksatlı sanıkların aracının camını kırdığı, bu esnada aracın durduğu, sanıkların mağdureye hitaben "bize hiç kimse birşey yapamaz, bizde silah kaçakçılığı, uyuşturucu var, biz Sandıklının kralıyız" diyerek tehdit ettikleri olayda, sanıkların kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçunu cebir kullanmak suretiyle gerçekleştirildiği anlaşılmakla; sanıkların 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun (5237 sayılı Kanun) 109 uncu maddesinin ikinci fıkrası uyarınca mahkûmiyetine karar verilmesi gerekirken suç vasfında yanılgıya düşülerek aynı Kanun'un 109 uncu maddesinin birinci fıkrası uyarınca mahkûmiyetine karar verilmiş olması hukuka aykırı bulunmuştur..." şeklindeki gerekçeyle bozulmasına karar verilmiştir. B. Yargıtay Bozma Kararından Sonraki Yargılama Süreci Bozma üzerine yapılan yargılama neticesinde Sandıklı Asliye Ceza Mahkemesinin, 11.07.2024 tarihli ve 2024/196 Esas, 2024/504 Karar sayılı kararı ile sanık ... hakkında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan 5237 sayılı Kanun'un 109/2, 3-b, 5, 35/1-2, 62/1, 53, 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu'nun (5271 sayılı Kanun) 307/4-son cümle uyarınca sanığın kazanılmış hakkı gözetilerek önceki hükümde belirlenmiş olduğu gibi 1 yıl 10... gün hapis cezası ile cezalandırılmasına, sanık ... hakkında kişiyi hürriyetinden yoksun kılma suçundan 5237 sayılı Kanun'un 109/2, 3-b, 5, 35/1-2, 62/1, 53. maddeleri, 5271 sayılı Kanun'un 307/4-son cümlesi uyarınca sanığın kazanılmış hakkı gözetilerek önceki hükümde belirlenmiş olduğu gibi 1 yıl 10... gün hapis cezası ile cezalandırılmasına karar verilmiştir. II. TEMYİZ A. Temyiz Sebepleri 1. Sanık ...'un temyiz sebepleri; kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna, atılı suçu işlemediğine, mahkumiyetine yeterli her türlü şüpheden uzak delil bulunmadığına, şüpheden sanık yararlanır ilkesinin uygulanması gerektiğine, re'sen gözönüne alınacak nedenlerle kararın bozulması gerektiğine ilişkindir. 2. Sanık ...' in temyiz sebepleri; kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna, atılı suçu işlemediğine, mahkumiyetine yeterli her türlü şüpheden uzak delil bulunmadığına, şüpheden sanık yararlanır ilkesinin uygulanması gerektiğine, re'sen gözönüne alınacak nedenlerle kararın bozulması gerektiğine ilişkindir. 3. Katılan vekilinin temyiz sebepleri; kararın usul ve yasaya aykırı olduğuna, eksik ceza tayin edildiğine, re'sen nazara alınacak nedenlerle kararın bozulması gerektiğine ilişkindir. B. Değerlendirme ve Gerekçe Dava dosyası kapsamına göre, suç tarihinde sanıkların içerisinde bulunduğu araçla, hayvan otlatmaktan dönen mağdureyi takip etmeye başladıkları, sanıkların araç içerisinde sürekli olarak alkol almakta oldukları, sanıklardan Hüseyin'in mağdureye hitaben "sana 500 TL vereyim benimle yat" dediği, mağdurenin koşar adımlarla kaçtığı, bu esnada elinde bulunan telefonu ile amcasının oğlu olan tanık M.K.'yı aradığı, sanıkların içerisinde bulundukları araç ile mağdureyi kovalamaya devam ettikleri, sanıklardan Mahmut'un, aracın açık olan camından mağdurenin kazağından yakalayarak zorla arabaya bindirmeye çalıştığı ancak mağdurenin kolunu kurtarıp koşmaya devam ettiği, sanıkların araç ile tekrar mağdurenin yolunu kestikleri, mağdurenin de yerden aldığı taş ile kendini savunmak maksatlı sanıkların aracının camını kırdığı, bu esnada aracın durduğu, sanıkların mağdureye hitaben "bize hiç kimse birşey yapamaz, bizde silah kaçakçılığı, uyuşturucu var, biz sandıklının kralıyız" diyerek tehdit ettikleri, bu esnada tanık M.K.'nın olay yerine gelmesi ve engellemesi üzerine sanıkların uzaklaştıkları, sanıkların bu şekilde kişiyi hürriyetinden yoksun kılmaya teşebbüste bulundukları iddiasına ilişkin olarak, 1. Yargılama sürecindeki işlemlerin usûl ve kanuna uygun olarak yapıldığı, aşamalarda ileri sürülen iddia ve savunmaların toplanan ve dosya kapsamına göre yeterli olduğu anlaşılan delillerle birlikte gerekçeli kararda gösterilip tartışıldığı, hükme esas alınan ve reddedilen delillerin açıkça gösterildiği, vicdani kanaatin dosya içindeki belge ve bilgilerle uyumlu olarak kesin verilere dayandırıldığı, eylemin sanıklar tarafından gerçekleştirildiğinin saptandığı, eyleme uyan suç vasfının doğru biçimde belirlendiği, olayın kolluğa intikal şekli, kolluk görevlileri tarafından hazırlanan tutanaklar, katılan anlatımları, adli raporlar, tanık beyanları, sanıkların savunmaları, Yargıtay bozma ilamları ve tüm dosya kapsamındaki delillere göre, sanıkların eyleminin kişiyi hürriyetinden yoksun kılmaya teşebbüs suçunu oluşturduğuna dair Mahkeme kabulünde, yargılama sonucunda oluşan kanaat ve takdire göre ceza yaptırımının yasal bağlamda ve gerekçesi gösterilerek belirlenmesinde, isabetsizlik bulunmadığı anlaşılmakla, sanık ... ve sanık ... ile katılan vekilinin temyiz sebepleri yerinde görülmemiş, kararlarda düzeltme nedenleri dışında hukuka aykırılık bulunmamıştır. 2. a. Sanıklar hakkında hüküm kurulduğu sırada, ceza miktarı bakımından kazanılmış hakkın gözetilmesi esnasında, uygulama maddesinin 1412 sayılı Ceza Muhakemeleri Usulü Kanunu'nun (1412 sayılı Kanun) ''326/son maddesi'' yerine ''5271 sayılı Kanun'un 307/4-(son cümle). maddesi'' şeklinde gösterilmesi suretiyle 5271 sayılı Kanun'un 232/6. maddesine aykırı davranılması; b. Bozma sonrası sanıklar hakkında hüküm kurulurken 1412 sayılı Kanun'un 326/son maddesi uyarınca kazanılmış hak nedeniyle sanıkların cezasının 1 yıl 10... gün hapis cezası üzerinden infaz olunacağının belirtilmesi ile yetinilmesi gerekirken, sanıkların 1 yıl 10... gün hapis cezasıyla cezalandırılmalarına karar verilmesi hukuka aykırı ise de, bu hususların 1412 sayılı Kanun'un 322 nci maddesi uyarınca Yargıtay tarafından düzeltilmesi mümkün görülmüştür. III. KARAR Gerekçe bölümünün (2) numaralı bendinde açıklanan nedenlerle Sandıklı Asliye Ceza Mahkemesinin, 11.07.2024 tarihli ve 2024/196 Esas, 2024/504 Karar sayılı kararına yönelik sanık ..., sanık ... ve katılan vekilinin temyiz istemleri yerinde görüldüğünden hükümlerin 1412 sayılı Kanun’un 321. maddesi uyarınca BOZULMASINA, ancak bu hususlar yeniden yargılamayı gerektirmediğinden aynı Kanun’un 322. maddesi gereği düzeltilmesi mümkün görülmekle, hükmün 1 numaralı bendinin kazanılmış hak uygulamasına ilişkin 7. paragrafında ve hükmün 2 numaralı bendinin kazanılmış hak uygulamasına ilişkin 7. paragrafında yer alan ''...5271 sayılı CMK'nın 307/4-(son cümle) maddesi...'' ibaresi çıkartılarak yerine ''...1412 sayılı Kanun'un 326/son maddesi...'' ibaresinin yazılması ve yine aynı paragraflarda yer alan "sanığın sonuç itibariyle önceki hükümde belirlenmiş olduğu gibi 1 yıl 10... gün hapis cezası ile cezalandırılmasına..." ibareleri çıkartılarak yerine ''...sanığın cezasının 1 yıl 10... gün hapis cezası üzerinden infazına...'' ibaresinin yazılması suretiyle hükümlerin, Tebliğnameye uygun olarak, oy birliğiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA, Dava dosyasının, Mahkemesine gönderilmek üzere Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına TEVDİİNE, 21.10.2025 tarihinde karar verildi.
Özgün Analiz
Olay Özeti: Sanıkların araçla takip ettikleri mağdureye 'benimle yat' teklifiyle başlayıp, aracın camından tutup zorla bindirmeye çalıştıkları, mağdurenin kaçtığı ve sanıkların 'bize kimse bir şey yapamaz' diye tehdit ettiği olayda; Yargıtay'ın vasfı cebirle işlenmiş sayarak (TCK 109/2) verdiği bozma üzerine mahkeme sanıkları teşebbüs aşamasında kalan kişiyi hürriyetinden yoksun kılmadan mahkûm etmiştir.
Hukuki İlke: Cebir kullanılarak gerçekleştirilen kişiyi hürriyetinden yoksun kılma TCK 109/2 kapsamındadır; kazanılmış hakkın gözetilmesinde uygulama maddesinin 5271 sayılı Kanun'un 307/4. maddesi yerine 1412 sayılı Kanun'un 326/son maddesi olarak gösterilmesi gerekir ve bu, düzeltilebilir bir yanlışlıktır.
Uygulama Sonucu: Düzeltilerek onama — mahkûmiyet ve teşebbüs nitelendirmesi yerinde bulunmuş; yalnızca kazanılmış hakka ilişkin uygulama maddesi ve cezanın 'infazı' yönündeki ibare düzeltilmiştir.
Dava Strateji Notu: Bozmadan sonra kurulan hükümde kazanılmış hak, cezanın 'yeniden hükmedilmesi' değil 'önceki miktar üzerinden infazı' biçiminde yazılmalı; dayanak madde CMUK 326/son olarak gösterilmelidir.