Davacılar ... ve arkadaşları vekili, satın alma ve kazanmayı sağlayan eklemeli zilyetlik nedeniyle 122 ada 39 nolu mera parseline ait sınırlandırmanın iptaliyle vekil edenlerinin miras bırakanı ...mirasçıları adına hisseleri oranında tapuya kayıt ve tesciline karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı ve karşı davacı ...vekili, davacıların davalarının reddine karar verilmesini savunmuş ve dava konusu 122 ada 39 nolu mera parseline davalılar Halil ve ...'in müdahalelerinin men'i ile taşınmazın eski hale getirilmesini (kal'ini ) talep etmiştir.
Davalılar ... Köyü Tüzel Kişiliği ile ... ve arkadaşları, davaya bir cevap vermemişlerdir.
Mahkemece; davalılar ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...ve ...aleyhine açılan davanın pasif husumet yokluğu nedeniyle reddine, davacılar ... ve arkadaşları tarafından ...ve ... Köyü Tüzel Kişiliği aleyhine açılan davanın kabulü ile 122 ada 39 parsele ait mera sınırlandırılmasının iptaliyle, Muris ...mirasçıları adına miras payları oranında tapuya tesciline ve karşı davacı Hazinenin birleşen men'i müdahale davasının reddine, karar verilmesi üzerine; hükmün kabule ilişkin bölümüyle birleşen davanın reddine ilişkin bölümü, davalı-karşı davacı ...vekili tarafından temyiz edilmiştir.
Toplanan kanıtlar tüm dosya kapsamından;
Uyuşmazlık konusu 122 ada 39 parsele ait kadastro tutanağından; senetsizden, 122 ada 19 ve 20 parsellere uygulanan 1938 tarih ve 532 tahrir numaralı vergi kaydının kuzey sınırının mera okuyup, zeminde kuzeyde 11 nolu mera parseli bulunduğu ve kaydın sınırlarının gayrı sabit olup, zilyetlikle iktisap edilemeyen mera okuduğundan vergi kaydının miktarına itibar edilerek kayıt miktarı kadar yer 19 ve 20 parsellerle kayıt maliklerine ve kayıt miktar fazlası olan kısım da 19 parselin kuzeyinden ifrazen orta malı olarak 16.12.1997 tarihinde, 4918,67 m2 yüzölçümünde ve "Mera" niteliğiyle sınırlandırıldığı, bu sınırlandırmanın itiraz edilmeden 16.06.1998 tarihinde kesinleştiği anlaşılmaktadır.
Bilindiği üzere ve kural olarak, özellikle,
4342 sayılı Mera Kanununun, 3/d maddesine göre, “Mera: Hayvanların otlatılması ve otundan yararlanılması için tahsis edilen veya kadimden beri bu amaçla kullanılan yeri,” ifade etmektedir.
Aynı Kanunun 4. maddesine göre de; “Mera, yaylak ve kışlakların kullanma hakkı bir veya birden çok köy veya belediyeye aittir. Bu yerler Devletin hüküm ve tasarrufu altındadır. Komisyonun henüz görevine başlamadığı yerlerde, evvelce çeşitli kanunlar uyarınca yapılmış olan tahsislere ve teessüs etmiş teamüllere göre; mera, yaylak ve kışlakların köy veya belediye halkı tarafından kullanılmasına devam olunur. Mera, yaylak ve kışlaklar; özel mülkiyete geçirilemez, amacı dışında kullanılamaz, zaman aşımı uygulanamaz, sınırları daraltılamaz ...” hükmü yer almaktadır.
Dava konusu taşınmazın ifraz edildiği 122 ada 19 ve 20 parsellere uygulanan ve davacıların kök miras bırakanı ... adına kayıtlı bulunan 1938 tarih ve 532 tahrir numaralı vergi kaydı kuzey sınırında mera okumakta olup, 50'ar olan kayıt miktarı kadar yerin 19 ve 20 parsellerle kayıt maliklerine verildiği anlaşılmaktadır.
Mahallinde 23.06.2010 tarihinde yapılan keşif sırasında komşu köyler halkından dinlenen bazı mahalli bilirkişi ve tanık beyanlarına göre, dava konusu 39 parsel sayılı taşınmazın içinde bulunan bir kısım yerin öncesinden köyün mandalarının gelip suya girdikleri manda gölü olduğu, bu kısımdan sonra da 11 parsel sayılı eylemli ve kadim mera taşınmazının bulunduğu anlaşılmaktadır.
Beyanlarda geçen manda gölü, Fen bilirkişi ... tarafından hazırlanan 24.03.2010 hakim havale tarihli krokide yüz ölçümü belirtilmeden, fakat krokide yeşille boyanarak dava konusu 39 parsel içinde ve doğu kuzey sınırda 11 parsele bitişik olarak gösterilmiştir.
Fen bilirkişinin hazırladığı krokiye göre, zeminde dava konusu parselden sonra, kuzey ve doğu sınırda 11 parsel sayılı eylemli ve kadim mera bulunduğu anlaşıldığına ve dava konusu taşınmazın içinde manda gölü bulunduğu yönündeki yerel bilirkişi ve tanık beyanlarına göre, nizalı yerin de meradan elde edildiğinin kabulü gerekir. Eylemli durum karşısında bir kısım yerel bilirkişi ve tanıkların mera olmadığı yönündeki beyanlarına değer verilemez.
Dava konusu parselin özel mülkiyete konu yapılması halinde mera bütünlüğünün bozulacağı açıktır. Bu nedenlerle davacılar ... ve arkadaşlarının davasının reddine Hazinenin karşı davasının kabulüne karar verilmesi gerekirken, yazılı gerekçe ile davacı gerçek kişilerin davasının kabulüne ve Hazinenin karşı davasının reddine karar verilmiş bulunması usul ve kanuna aykırıdır.
Yukarıda açıklanan nedenlerle davalı-karşı davacı ...vekilinin temyiz itirazlarının kabulü ile hükmün kabule ilişkin bölümüyle birleşen davanın reddine ilişkin bölümünün HUMK.nun 428. maddesi uyarınca BOZULMASINA, 27.06.2011 tarihinde oybirliğiyle karar verildi.