Yargıtay 8. Hukuk Dairesi E.2024/3967 K.2025/4788

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen tapu iptali ve tescil davasında yapılan yargılama sonunda verilen ve kesinleşen kararın tavzihinin talep edilmesi üzerine 20.12.2023 tarihli ek kararla, tavzih talebinin reddine karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesinin ek kararı davacı ... İdaresi vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

KARAR

Davacı ... İdaresi vekili tavzih dilekçesinde; Samsun Kadastro Müdürlüğünün kararın infazının gerçekleştirilebilmesi için kararın tavzih edilmesi gerektiğini belirttiğini, Samsun ili ... ilçesi ... Mahallesinde sayısallaştırma çalışmaları yapıldığından çalışma yapılmadan önce yüzölçümü 2.640,00 m² olan 1392 nolu parselin çalışma sonrası yeni ada ve parsel numarası alarak yüzölçümünün 2.604,32 m² ve 12584 ada 8 parsel olduğunu, sayısallaştırma çalışması sonucunda yüzölçüm faklılığı ile ada ve parsel numarası değişikliği olduğundan ... ilçesi ... Mahallesinde 1392 nolu parsele ait hükmen tescil bildirimi düzenlenemediğini, kararın bu şekilde infazının mümkün olmadığından bu nedenle tavzih kararı verilmesi istemiyle talepte bulunmuştur.

İlk Derece Mahkemesinin 20.12.2023 tarihli ek kararıyla; her ne kadar davacı vekili ada parsel bilgilerinin ve yüzölçümü değiştiğinden bahisle tavzih talep etmiş ise de mahkemelerinin kararının kesinleştiği gözönüne alındığında bu aşamada tavzih kararı verilmesinin mümkün olmadığı gerekçesiyle davacı vekilinin tavzih talebinin reddine karar verilmiş ve iş bu ek karar, davacı ... İdaresi vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvuru esastan reddedilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davacı ... idaresi vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Talep, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 305. maddesi kapsamında tavzih isteğine ilişkindir.

Hükümdeki maddi hataların tashihi (düzeltimi) ve tavzih üzerinde kısaca durmak gerekirse; hükümlerin tashihi (düzeltilmesi) 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 304. maddesinde, hükümlerin tavzihi ise aynı Kanun'un 305. maddesinde düzenlenmiştir.

Hükümlerin tashihi, mahkemece res'en veya taraflarından birinin talebi üzerine hükümdeki yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hataların düzeltilebilmesine dair bir yoldur. Maddi hata düzeltimi ile hükmü veren mahkeme, sadece yazı ve hesap hataları ile diğer benzeri açık hataların düzeltilebilir.

Hükümlerin tavzihi ise, hükmün müphem olması veya birbirine aykırı (çelişik) fıkralar ihtiva etmesi halinde, hükmün gerçek anlamının meydana çıkarılması için başvurulan bir yoldur.

Hüküm yeterince açık değilse veya icrasında tereddüt uyandırıyor yahut birbirine aykırı fıkralar içeriyorsa, icrası tamamlanıncaya kadar taraflardan her biri hükmün açıklanması veya tereddüt veya aykırılığın giderilmesini kararı veren mahkemeden isteyebilirler.

Yukarıda belirtildiği gibi, açık olmayan veya çelişik fıkraları kapsayan hükümlerin açıklanması hükmün icrası tamamlanıncaya kadar istenebilir. Yargılamanın iadesine karar verilmedikçe veya hüküm temyiz edilip bozulmadıkça, verilen hükmün değiştirilmesi mümkün değildir. Hükümlerin tavzihi de bunun bir istisnası olarak kabul edilemez. Hâkim burada hükmün başka türlü anlaşılmasını önlemek için gerçeği ortaya koymakla ödevlidir.

Tavzih, kural olarak sadece hüküm fıkrası hakkında olur. Hükmün gerekçesinin açıklanması bakımından tavzih yoluna gidilemez. Ancak, hüküm fıkrası ile gerekçe arasında bir çelişki varsa, bu çelişkinin giderilmesi için tavzih yoluna başvurulabilir (YHGK’nin 14.06.1967 tarihli ve 1967/9–462 Esas, 300 Karar sayılı ilamı).

Hâkim, tavzih yolu ile hükümde unutmuş olduğu talepler hakkında karar verip bunu kararına ekleyemeyeceği gibi, hüküm verirken unuttuğu vekâlet ücreti veya faiz hakkında tavzih yolu ile bir karar verip bunu hükmüne dâhil edemez. Aynı şekilde kısa kararla gerekçeli karar arasındaki çelişki de tavzih yolu ile giderilemez. Bütün bu anlatımlardan çıkan netice; tavzih yolu ile kesinleşmiş olan hüküm sınırlandırılamaz, genişletilemez ve değiştirilemez (Baki Kuru, Hukuk Muhakemeleri Usulü, cilt 5, Altıncı Baskı şehir 2001 cilt 5, s. 5270 vd.).

Bu açıklamalar ışığında, davacı ... İdaresi vekilinin ek karara yönelik temyiz itirazlarının incelenmesinde;

Tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, Bölge Adliye Mahkemesi kararındaki gerekçeye, 6100 sayılı Kanun’un 369/1 inci maddesi de gözetilerek yapılan incelemede aynı Kanun’un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden biri bulunmadığına göre, temyizen incelenen karar usul ve kanuna uygun olup davacı ... İdaresi vekilinin temyiz dilekçesinde ileri sürdüğü nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.