Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2016/20651 K.2020/8476

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraflar vekillerince istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti: Davacı vekili; müvekkilinin 01.05.1988 tarihinde davalı şirkete ait ... ve Arnavutluk'taki inşaat şantiyelerinde vardiya amiri olarak işe başladığını, bu çalışmasının 12.07.2010 tarihine kadar devam ettiğini, en son net 1600 Euro ücret aldığını, 3 öğün yemek ve yatmak için tahsis edilen koğuştan yararlandığını, son çalıştığı şantiyeden ... bitimi nedeniyle gönderildiğini, işçilik alacaklarının ödenmediğini ileri sürerek kıdem ve ihbar tazminatları ile yıllık izin ücreti, ... bayram, genel tatil, hafta tatili ve fazla mesai alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili; talep edilen alacakların zamanaşımına uğradığını, davanın öncelikle zamanaşımı nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, davacının çalışmasının sürekli ve kesintisiz değil inşaat işlerinin yapısı gereği belirli dönemler halinde olduğunu, bir şantiyeden ayrılıp diğer şantiyede işbaşı yaptığı süreçte arada çalışmadığı dönemde şirketle bir ilgisi olmadığını, yalnızca belirtilen dönemlerde çalıştığını, ... çalışmasından sonra 17 yıl geçtikten sonra işe girdiğinden kıdem-ihbar tazminatının zamanaşımına uğradığını,

Arnavutluk şantiyesinde işin bitirilerek tesliminden sonra ... ilişkisi sona erdiği için kıdem-ihbar tazminatı talep edemeyeceğini, son olarak 3,10 Euro saat ücretiyle çalıştığını, bordrolarda tahakkuk eden ücretlerin cari hesabına yansıtıldığını ve banka hesabına yatırıldığını, bu ödemelerin ihtiraz-i kayıtsız kabul edildiğini, bordrolar, cari hesap kartı ve banka kayıtlarının birbiriyle örtüştüğünü, ücretlerde farklılık olup bunun sebebinin fazla mesai, genel tatil ve bayram çalışmaları karşılıklarının maaşa eklenmesi olduğunu,

yıllık izinlerini kullandığını ve izin ödemesi tahakkuku yapılarak banka hesabına yatırıldığını savunarak davanın reddini talep etmiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece davanın kısmen kabulü ile kıdem tazminatı ve ihbar tazminatı alacaklarının davalıdan tahsiline, diğer taleplerin reddine hükmedilmiştir.

Temyiz:

Kararı taraflar vekilleri temyiz etmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının tüm, davacının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan temyiz itirazları yerinde değildir.

2-Davalıya ait yurt dışı işyerinde çalışan davacının tazminatlarının belirlenmesine esas ücret taraflar arasında uyuşmazlık konusudur.

Davacı işçi son aylık ücretinin net 1600 Euro olduğunu ileri sürmüş, davalı işveren 3,10 Euro saat ücretini savunmuştur. Bilirkişi hesap raporunda davacının iddia ettiği ücret ve davalının sunduğu kayıtlardaki ücrete göre seçenekli olarak hesaplama yapılmış, mahkemece davalının sunduğu kayıttaki ücret üzerinden hesaplamaya itibar edilmiştir.

Somut uyuşmazlıkta, imza içermeyen bir kısım aylık ücret bordroları (örneğin fazla mesai ve tatil çalışma tahakkukları içermeyen bordrolardan 2009 yılı 1. ay 1557 Euro, 2. ay 1893,40 Euro, 3. ay 1687,20 Euro, 4. ay 1513,60 Euro, 5. ay 1457 Euro'dur. ) dikkate alındığında davacı işçi iddia ettiği ücreti kanıtlamış durumdadır. Davacının ücreti 1600 Euro kabul edilmeli ve bordroların fazla çalışma ile tatil tahakkuklarını içermediği sonucuna varılmalıdır. Gerekirse bu esaslar dahilinde bilirkişiden yeniden rapor alınmalı ve mahkemece bir değerlendirmeye tabi tutularak tazminat ve alacaklar hakkında bir karar verilmelidir.

Bordrolarda aylık 1600 Euro'nun üzerinde ödeme bulunan aylar yönünden işverence yapılan ödeme miktarlarının o dönem muaccel olan fazla mesai ve tatil alacaklarından mahsup edilmesi gerektiği gözden kaçırılmamalıdır.

3-Taraflar arasında uyuşmazlık, yıllık izin ücreti alacağının doğru olarak hesap edilip edilmediği noktasında toplanmaktadır.

Somut uyuşmazlıkta davacının yıllık izin ücreti alacağı istemi bordrolarda yer alan tahakkuklar nedeniyle reddedilmiş ise de, 2010 yılı Temmuz ayı bordrosunda yer alan tahakkukun hesaptan mahsup edildiği izlenimi edinilmekle, ilgili ayda yer alan tahakkukun "Additional Income" (ek kazanç) adı altında yapıldığı, bu ödemenin yıllık ücretli izin karşılığı olduğunun kanıtlanamadığı anlaşıldığından bu tahakkukun yapılan yıllık izin ücreti hesabından mahsubu hatalıdır.

Diğer yandan Mahkemece "izin ödemesi" adı altında bordroda yer alan bir tahakkuk tespit edildiği taktirde işçinin farklı şantiyelerdeki çalışmalarının ... bitimi sebebiyle sona erdiği dönemlere rastlayıp rastlamadığı araştırılmalı, bordroda yer alan ödemelerin işçinin banka hesabına yapıldığı savunulmuş olmakla bu yönde gerekirse ilgili banka kayıtları getirtilmeli ve ... bitimi sebebiyle çıkışların verildiği dönemde yapılan ödemelerin karşılığı olan izin günleri ile çalışma dönemi içine rastlamakla birlikte izinlerin kullandırıldığını gösteren imzalı izin defteri veya eşdeğer bir belge ile desteklenen izin tahakkukları hesaplamadan düşülmelidir. Bu konuda eksik incelemeyle karar verilmesi bozmayı gerektirmiştir.