Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2020/3542 K.2020/19949

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAY KARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin davalı ... Başkanlığında ... Sendikasına üye olarak 1989 yılından itibaren çalıştığını, talep ettikleri giyecek yardım alacağı, sorumluluk zammı alacağı, gece zammı alacağı, fazla çalışma ücret alacağı, yıllık ücretli izin alacağı ve ulusal bayram genel tatil ücret alacağının Bismil Asliye Hukuk (İş) Mahkemesinin 23.10.2015 tarih 2014/40-Esas ve 2015/570-karar sayılı ilamı ile kabul edildiğini, fazlaya ilişkin hakların saklı tutulmasına karar verildiğini, kararın kesinleştiğini ileri sürerek bakiye miktarların hüküm altına alınmasını talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, dava konusu alacakların zamanaşımına uğradığını savunarak davanın reddini istemiştir.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece davanın kabulüne ilişkin kararın (Kapatılan )7.Hukuk Dairesi tarafından Asliye hukuk mahkemesi sıfatı ile davaya bakılması sebebi ile ... Hukuk Dairesine gönderilmesine karar verildiği, ... Hukuk Dairesi tarafından iş sözleşmesine dayanan davalarda ayrı bir İş Mahkemesi varsa dava dilekçesinin görev yönünden reddine karar verilmesi, aksi durumda davaya İş Mahkemesi niteliği ile bakılması gerektiği belirtilerek karar bozulmuştur. Bozma ilamına uyan Mahkemece iş mahkemesı sıfatı ile fazlaya ilişkin hakların saklı tutulmasına karar verilen ve 23.10.2015 tarihinde kesinleşen mahkeme kararı uyarınca davanın kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz :

Karar, süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere göre, davalının aşağıdaki bent kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının reddine karar vermek gerekmiştir.

2-Taraflar arasında, zamanaşımı def’i konusunda uyuşmazlık bulunmaktadır.

Zamanaşımı, alacak hakkının belli bir süre kullanılmaması yüzünden dava edilebilme niteliğinden yoksun kalmasını ifade eder. Bu tanımdan da anlaşılacağı üzere zamanaşımı, alacak hakkını sona erdirmeyip sadece onu "eksik bir borç" haline dönüştürür ve "alacağın dava edilebilme özelliğini ortadan kaldırır.

Bu itibarla zamanaşımı savunması ileri sürüldüğünde, eğer savunma gerçekleşirse hakkın dava edilebilme niteliği ortadan kalkacağından, artık mahkemenin işin esasına girip onu incelemesi mümkün değildir.

4857 sayılı Kanundan daha önce yürürlükte bulunan 1475 sayılı Yasada ücret alacaklarıyla ilgili olarak özel bir zamanaşımı süresi öngörülmediği halde, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 32/8 maddesinde, işçi ücretinin beş yıllık özel bir zamanaşımı süresine tabi olduğu açıkça belirtilmiştir. Ancak bu Kanundan önce tazminat niteliğinde olmayan, ücret niteliği ağır basan işçilik alacakları, Borçlar Kanununun 126/1 maddesi (6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu 147) uyarınca beş yıllık zamanaşımına tabidir.

5521 sayılı İş Mahkemeleri Kanunu'nun 7'nci maddesinde, iş mahkemelerinde sözlü yargılama usulü uygulanır. Ancak 01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 447'inci maddesi ile sözlü yargılama usulü kaldırılmış, aynı yasanın 316 ve devamı maddeleri gereğince iş davaları için basit yargılama usulü benimsenmiştir.

Sözlü yargılama usulünün uygulandığı dönemde zamanaşımı def'i ilk oturuma kadar ve en geç ilk oturumda yapılabilir. Ancak 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun yürürlükte olduğu dönemde 319 uncu madde hükmü uyarınca savunmanın değiştirilmesi yasağı cevap dilekçesinin verilmesiyle başlayacağından, zamanaşımı def'i cevap dilekçesi ile ileri sürülmelidir. 01.10.2011 tarihinden sonraki dönemde ilk oturuma kadar zamanaşımı definin ileri sürülmesi ve hatta ilk oturumda sözlü olarak bildirilmesi mümkün değildir.

Dava konusunun ıslah yoluyla arttırılması durumunda, 1086 sayılı Hukuk Usulü Muhakemeleri Kanunu hükümlerinin uygulandığı dönemde, ıslah dilekçesinin tebliğini izleyen ilk oturuma kadar ya da ilk oturumda yapılan zamanaşımı defi de ıslaha konu alacaklar yönünden hüküm ifade eder. Ancak Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun yürürlüğe girdiği 01.10.2011 tarihinden sonraki uygulamada, 317/2 ve 319. maddeler uyarınca ıslah dilekçesinin davalı tarafa tebliği üzerine iki haftalık süre içinde ıslaha konu kısımlar için zamanaşımı def'inde bulunulabileceği kabul edilmelidir.

Somut olayda, davacı taraf 10/03/2017 tarihli dava dilekçesi ile, Bismil Asliye Hukuk (İş) Mahkemesinin 23.10.2015 tarih 2014/40-Esas ve 2015/570-karar sayılı ilamında alacakların dava dilekçesinde talep edilen miktarlarına hükmedildiğini ve fazlaya ilişkin hakların saklı tutulmasına karar verildiğini, kararın 23.10.2015 tarihinde kesinleştiğini ileri sürerek bakiye miktarların hüküm altına alınmasını istemiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde alacakların zamanaşımına uğradığını savunmuştur. Mahkemece davacının hak kazandığı alacakların zamanaşımı defi değerlendirilerek belirlenmesi gerekirken, zamanaşımı def'i dikkate alınmadan kesinleşen karardaki bakiye miktarların hüküm altına alınması bozmayı gerektirmiştir.

Sonuç: