Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2022/9137 K.2022/12742

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir. Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra, dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davalı işyerinde davacının üye olduğu ... ...

Sendikasının 19.01.2016 tarihinde 327 üyesi bulunduğunu, toplu ... sözleşmesi görüşmeleri sırasında yaşanan uyuşmazlık sebebiyle 22.08.2016 tarihinde sendika tarafından grev kararı alındığını, davalı işverenin işçilerin sendikadan istifa etmesi için yoğun çaba içine girdiğini, sendikadan istifa eden işçilere zam yaptığını, çalışma şartlarını iyileştirdiğini ancak sendikadan istifa etmek istemeyen işçilere kötü davrandığını, toplantılar yaparak sendikadan istifa etmeleri için baskı yaptığını, toplu hâlde işçi çıkararak gözdağı verdiğini,

neticede 14.09.2017 tarihinde baskılara dayanamayan işçilerin büyük çoğunluğunun sendikadan istifa etmesi ve bazı sendikalı işçilerin işten çıkartılması sebebiyle davalı işyerinde sadece 16 sendikalı işçi kaldığını, davalı işverenin tespit istemi ile 6356 sayılı Sendikalar ve Toplu ... Sözleşmesi Kanunu'nun (6356 sayılı Kanun) 75 inci maddesinin (6) numaralı bendi gereğince ... 5. ...

Mahkemesinin 2017/948 Esas, 2017/942 Karar sayılı kararıyla grevin sona erdiğini, grevin sona erdiğine ilişkin kararın işyerinde ilan edildiği gün müvekkilleri olan 15 kişinin daha işten çıkartıldığını, bu 16 işçi haricinde işten çıkartılan başkaca işçi olmadığını, müvekkili ve 15 arkadaşının sendikadan istifa etmemeleri sebebiyle işten çıkartıldıklarını, müvekkiline kıdem ve ihbar tazminatının ödenmediğini, yıllık izinlerinin kullandırılmadığını iddia ederek kıdem ve ihbar tazminatları ile yıllık izin ücreti ve sendikal tazminat alacaklarının davalıdan tahsiline karar verilmesi talep edilmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı def'inde bulunduklarını, talep edilen alacakların belirlenebilir olduğunu, başlatılan grevin 1 yılı aşkın süre devam ettiğini, davalı işverenin tüm girişimlerinin reddedildiğini, davacının ... sözleşmesinin sendikal nedenle feshedilmediğini savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; davacının 15.12.2004-13.02.2018 tarihleri arasında davalı şirkette çalıştığı, 22.08.2016 tarihinden itibaren işyerinde grev kararı alındığı ve davacının grev sonrası çalışmasının olmadığı, sendika üyesi olan çalışanların büyük çoğunluğunun 2017 Temmuz, Ağustos ve Eylül döneminde sendika üyeliğinden istifa ettiği, davacının ... sözleşmesinin fesih tarihinde işyerindeki sendikalı çalışan sayısının 18 olduğu,

bunlardan iki işçinin de 22.05.2018 tarihi itibari ile sendika üyeliğinden istifa ettikleri, dava dilekçesi ekinde sunulan ihtarname örneğinden bir işçi haricinde diğer 15 çalışanın ... sözleşmelerinin işverence feshedildiği, davacının ... sözleşmesinin haklı nedenle feshedildiğine dair işverence bilgi sunulmadığı gibi tanık beyanları, emsal dosyalarda dinlenen tanıkların beyanları ve aynı dönemde işten çıkarılan işçilerin açtığı emsal davalar ile dosya kapsamından sendikalı işçilerin sendikadan istifa etmeleri hususunda baskı yapıldığı, işten çıkarılanların hepsinin sendika üyesi işçiler olduğu, sendikalı olmayanların işten çıkarılmadığı,

sendikadan istifa edenlerin ise çalışmaya devam ettiklerinin anlaşıldığı ve bu itibarla davacının ... sözleşmesinin feshinin sendikal nedenlere dayandığı ve davacının kullanmayan yıllık izinlerinin bulunduğu belirtilerek davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili; sendika tarafından devam ettirilen grevin bir yılı aşkın süre devam ettiğini, bu süreçte grevde bulunan yaklaşık 300 işçinin mağduriyetleri nedeni ile sendikadan ve müvekkili Şirketten istifa ettiğini, istifa ettikten sonra da toplu olarak çok zor durumda olduklarını belirterek işverenden tazminatlarının ödenmesini talep ettiklerini ve işverenin bu talep karşısında yaklaşık 300 işçi ile ... ... ayrı ayrı arabuluculuk anlaşması yaparak sulh olduğunu, davacının ... sözleşmesinin sendikal nedenlerle değil diğer nedenlerle feshedildiğini, davacının sendikal nedenle feshi ispat edemediğini,

sendikal tazminatı kabul etmemekle birlikte en yüksek banka mevduat faizinin uygulanmasının yerinde olmadığını, teşvik primi ve giyim yardımının giydirilmiş ücrete dahil edilemeyeceğini ... sürerek İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davalı işyerinde ... ...

Sendikası tarafından alınan grev kararının bir yıl devam ettiği ve 14.09.2017 tarihinde grevin sona erdiği, kesinleşen grev sona erme kararının 02.02.2018 tarihinde işyerinde ilan edildiği, 01.08.2016 tarihinde davalıya ait işyerinde çalışan 533 işçiden 371 işçi ... ... sendikası üyesi iken, 01.02.2018 tarihinde işyerinde çalışan işçi sayısının 473 olduğu ve sadece 18 işçinin ... ...

Sendikası üyesi olduğu, grev kararının sona erdiğinin ... yerinde ilan edilmesinden sonra işverenin sendika üyesi 16 işçiyi 14.02.2018 tarihinde ... yerine almadığı ve bu işçiler tarafından tutanak tutulduğu, ... sözleşmelerinin fesih bildirimi olmadan sona erdirildiği, 01.03.2018 tarihinde işyerinde çalışan işçi sayısının 466, sendikalı işçi sayısının ise 2 olduğunun belirlendiği,

buna göre işveren tarafından sendika üyesi işçilerin grev kararının kesinleşmesi üzerine herhangi bir gerekçe gösterilmeden, işten ayrılış bildirgesinde 22 kod (diğer nedenler) ile ... sözleşmelerinin sona erdirildiği ve feshin sendikal nedenle gerçekleştiğinin anlaşıldığı,

hükme esas alınan bilirkişi raporunda teşvik primi ve giyim yardımının giydirilmiş ücrete eklenmediği görüldüğünden davalı vekilince bu hususlara yönelik yapılan istinaf başvurusuna itibar edilmediği ancak geniş anlamda ücret niteliği taşımayan sendikal tazminata yasal faiz uygulanması gerekirken sendikal tazminat için mevduata uygulanan en yüksek faizin yürütülmesinin hatalı olduğu belirtilerek bu sebeple davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; istinaf dilekçesinde ... sürülen gerekçeleri tekrar ederek Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulması isteminde bulunmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, ... sözleşmesinin sendikal nedenle feshedilip edilmediği ile giydirilmiş ücretin tespiti ve davacının ödenmeyen yıllık izin ücretinin bulunup bulunmadığı hususundadır.

2. İlgili Hukuk

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri, 4857 sayılı ... Kanunu'nun ilgili hükümleri ve 6356 sayılı Kanun'un 25 inci maddesi.

3. Değerlendirme

1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davalı vekilince temyiz dilekçesinde ... sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

VI. KARAR