Yargıtay 9. Hukuk Dairesi E.2023/4866 K.2023/8986

Taraflar arasındaki alacak davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince başvurunun kamu düzeni yönünden kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA

1. Davacı vekili dava dilekçesinde; müvekkilinin davalı Kuruma bağlı işyerinde hizmet alım sözleşmesi kapsamında çalışmaktayken 696 sayılı Kanun Hükmünde Kararname (696 sayılı KHK) hükümlerine göre 02.04.2018 tarihinde sürekli işçi kadrosuna geçirildiğini, ... güvenlik görevlisi olarak çalıştığını, belirsiz süreli ... sözleşmesinde ihale şartnamesi gereğince asgari ücretin %60 fazlası üzerinden ücret alacağının kararlaştırılmasına rağmen, 02.04.2018 tarihinden itibaren ücretinin her ay eksik ödendiğini, 02.04.2018 tarihinden itibaren asgari ücret farkının yansıtılmamasının hukuka aykırı olduğunu,

müvekkilinin gece 7,5 saatin üzerinde çalışmasına rağmen gece çalışması nedeni ile fazla çalışma ücretinin ödenmediğini ileri sürerek fazla çalışma ücreti ile fark ücret alacağının davalıdan tahsiline karar verilmesini istemiştir.

2. Davacı vekili 30.11.2020 tarihli beyan dilekçesinde; müvekkilinin fazla çalışma alacağından feragat ettiğini, ücret farkı alacağı talebinin devam ettiğini belirtmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde; zamanaşımı def'inin bulunduğunu, davacının 696 sayılı KHK kapsamında daimi kadroya geçirildiğini, sürekli işçi kadrosuna geçirilen işçilerin ücret ve diğer mali ve sosyal haklarının belirlenmesinde mevzuat ve toplu ... sözleşmesi hükümleri dikkate alınarak davacının ücretlerinin eksiksiz ödendiğini savunarak davanın reddini talep etmiştir.

III. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; işyerinde uygulanmak üzere toplu ... sözleşmesi imzalanmasının davacının ... sözleşmedeki ücret hakkını ortadan kaldırmayacağı, söz konusu toplu ... sözleşmesinde de bu yönde bir hüküm bulunmadığı, sadece ücret artış oranlarının düzenlendiği, buna göre davacının ... sözleşmesi ile belirlenen ... ücretinin korunarak, gelen artışların bu ... ücret esas alınarak yapılması gerektiği, alacağın zamanaşımına uğramadığı gerekçesiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

Davalı vekili istinaf başvurusunda; mevcut davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, alacağın zamanaşımına uğradığını, faiz türü ve başlangıç tarihinin hatalı olduğunu, ... ... sözleşmesinde açıkça ... ücretin her dönem geçerli asgari ücretin %60 fazlası olacağının belirtilmediğini, asgari ücretin belli bir oranda fazlası şeklinde ücret tespitinin hukuken mümkün olmadığını, davanın reddi gerektiğini ileri sürerek istinaf yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe ve Sonuç

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile; kadroya geçiş sırasında imzalanan sözleşmede davacının ücretinin asgari ücretin belli bir oranda fazlası olarak belirlendiği, fark ücretin arabuluculuk başvuru tarihine kadar olmak üzere belirsiz süreli ... sözleşmesi ve toplu ... sözleşmesine göre hesaplandığı, yapılan hesaplamada alacağa uygulanan faiz türü ve başlangıç tarihinde bir hata bulunmadığı, davanın kısmi dava olarak açıldığı, hesaplanan dönem itibarıyla zamanaşımı söz konusu olmadığı, bu yönlerden davalı istinaf itirazlarının yerinde görülmediği,

ancak Mahkemece dava şartı arabuluculuk ücretinin hüküm altına alınmamasının hatalı olduğu gerekçesiyle davalının istinaf talebinin kamu düzeni yönünden kabulü ile İlk Derece Mahkemesi hükmü kaldırılarak yeniden esas hakkında hüküm kurulmak suretiyle davanın kabulüne karar verilmiştir.

2. Bölge Adliye Mahkemesinin 19.01.2023 tarihli kararında; hüküm kısmında "Davalı Kurum harçtan muaf olduğundan harç alınmasına yer olmadığına," ibaresinin sehven yazıldığı açıklanarak davalı Kurumun yargı harçlarından sorumlu tutulması şeklinde kararın tashihine karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri

Davalı vekili temyiz dilekçesinde; zamanaşımı ve husumet itirazlarının bulunduğunu, mevcut davanın belirsiz alacak davası olarak açılamayacağını, faiz başlangıcı ile faiz türünün hatalı olduğunu, davacının ücretlerinin eksiksiz ödendiğini, kadroya geçiş dönemine ilişkin davacı tarafça imzalanan ... ... sözleşmesinde, ... ücretin her dönem geçerli asgari ücretin belirli bir oranda fazlası olacağına ilişkin veya bu anlama gelebilecek bir hüküm bulunmadığını,

aksine sözleşmede 1 defaya mahsus olacak şekilde yıl da belirtilmek suretiyle kadroya geçiş ücretinin 2018 yılı asgari ücretin %60 fazlası olacak şekilde hesaplanacağı ve bu ücrete Çalışma Sosyal Güvenlik Bakanlığının 13.04.2018 tarihinde yayınladığı 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararname'nin (375 sayılı KHK) geçici 23 üncü maddesi uyarınca idarelerce sürekli işçi kadrolarına geçirilen işçilerin ücret ile diğer mali ve sosyal haklarının belirlenmesinde esas alınacak toplu ... sözleşmesi hükümlerinin uygulanacağının belirtildiğini, davanın reddi gerektiğini ileri sürerek temyiz yoluna başvurmuştur.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Uyuşmazlık, 696 sayılı KHK kapsamında sürekli işçi kadrosuna geçirilen davacının, kadroya geçişte düzenlenen belirsiz süreli ... sözleşmesi hükümlerine göre ücretinin tespiti ile talep edilen fark ücret alacağının bulunup bulunmadığı hususundadır.

2. İlgili Hukuk 1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ve 371 ... maddeleri.

2. 696 sayılı KHK ile 375 sayılı KHK'ya eklenen geçici 23 üncü madde.

3. 696 sayılı KHK kapsamında kadroya geçen işçilerin geçiş aşamasındaki ücretlerinin tespiti ile ... ... sözleşmesinin ücrete ilişkin hükmünün ileriye etkisine ilişkin ilke ve esaslar, Dairemizin 03.05.2023 tarihli ve 2023/3001 Esas, 2023/6593 Karar sayılı kararında şu şekilde açıklanmıştır: "...

2. 696 sayılı KHK'nın 127 nci maddesi ile 375 sayılı KHK'ya eklenen geçici 23 üncü madde çerçevesinde sürekli işçi kadrosuna geçirilen işçiler ile işveren arasında imzalanan ... sözleşmesinin ücrete ilişkin hükümlerinin doğru değerlendirilmesi son derece önemlidir.

Dairemiz uygulamasına göre kadroya geçiş sırasında düzenlenen ... sözleşmesinde ücretin sadece asgari ücretin belli bir oranda fazlası yahut geçiş öncesindeki hizmet alım sözleşmesinde öngörülen ücret veya bu ücretin katları olarak belirlenmesi hâlinde, bu ücretin işçinin kadroya geçiş aşamasındaki ilk (...) ücreti olduğu, taraflar arasında sonraki dönemler yönünden işvereni ücret artışı yapmakla yükümlü kılan bir düzenleme olmadığı kabul edilmektedir.

Diğer taraftan ... sözleşmesinde ücretin her ay için asgari ücretin belli bir oranda fazlası şeklinde ödeneceğine yönelik hükümler ileriye etkili hükümler olarak değerlendirilmeli, bu hükümlerin sonraki dönemlere ilişkin ücret artışları yönünden işvereni bağlayacağı kabul edilmelidir."

3. Değerlendirme 1. Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki paragrafların kapsamı dışındaki temyiz itirazları yerinde görülmemiştir.

2. Somut uyuşmazlıkta davacı vekili müvekkilinin davalı Kuruma bağlı işyerinde hizmet alım sözleşmesi kapsamında çalışmaktayken 696 sayılı KHK hükümlerine göre 02.04.2018 tarihinde sürekli işçi kadrosuna geçirildiğini, bu sırada imzalanan belirsiz süreli ... sözleşmesinde ihale şartnamesi gereğince asgari ücretin %60 fazlası üzerinden ücret alacağının kararlaştırılmasına rağmen, 02.04.2018 tarihinden itibaren ücretinin her ay eksik ödendiğini, 02.04.2018 tarihinden itibaren asgari ücret farkının yansıtılmamasının hukuka aykırı olduğunu ileri sürmüştür.

3. Davacının sürekli işçi kadrosuna geçerken davalı ile imzaladığı 02.04.2018 tarihli belirsiz süreli ... sözleşmesinin ÜCRET başlıklı 5 ... maddesi “696 sayılı KHK 127. Maddesinde öngörülen geçiş işlemi yapılmadan önceki idare (işveren) ile yüklenici firma arasında yapılmış olan ihale sözleşmesi doğrultusunda; Ücret 2018 yılı asgari ücretin % 60 fazlası olacak şekilde hesaplanacaktır. Bu ücrette Çalışma Sosyal Güvenlik Bakanlığının 13.04.2018 tarihinde yayınladığı 375 sayılı KHKnin geçici 23. Maddesi uyarınca idarelerce sürekli işçi kadrolarına geçirilen işçilerin ücret ile diğer mali ve sosyal haklarının belirlenmesinde esas alınacak toplu ... sözleşmesi hükümleri uygulanacaktır” düzenlemesini içermektedir.

4. Dairemizin yerleşik uygulamasına göre; taraflar arasında daimi kadroya geçiş sürecinde imzalanmış ... sözleşmesinde her ay için asgari ücretin belli bir oranda fazlası şeklinde ücret ödeneceğinin kararlaştırıldığı hâllerde, önce uyuşmazlık konusu dönemdeki asgari ücret oranı dikkate alınarak işçinin alması gereken ücreti belirlenmekte, daha sonra bu ücrete uygulanması gereken zam oranları ilave edilerek sonuca gidilmektedir.

375 sayılı KHK'nın geçici 23 üncü maddesine göre sürekli işçi kadrosuna geçirilen işçiler yönünden işçinin ... ... sözleşmesine göre alması gereken aylık ücret belirlendikten sonra, bu ücrete 375 sayılı Kanun Hükmünde Kararnamenin Geçici 23. Maddesi Uyarınca İdarelerce Sürekli İşçi Kadrolarına Geçirilen İşçilerin Ücret ile Diğer Mali ve Sosyal Haklarının Belirlenmesinde Esas Alınacak Toplu ...

Sözleşmesi hükümlerinde öngörülen %4 oranındaki ücret zamları uygulanarak işçiye ödenmesi gereken ücret miktarı belirlenmektedir.

5. (3) numaralı bentte açıklandığı üzere davacının 02.04.2018 tarihli belirsiz süreli ... sözleşmesinde her ay için asgari ücretin belli bir oranda fazlası şeklinde ücret ödeneceğinin kararlaştırılmadığı açıkça görülmektedir.

Davacıya ait ücret bordroları ve davalı tarafından yapılan ücret ödemeleri incelendiğinde; davacının kadroya geçiş ücretine Yüksek Hakem Kurulu kararı ile uygulanan toplu ... sözleşmesi uyarınca ücret zamlarının uygulandığı, 01.01.2019 tarihindeki ücretinin de 31.12.2018 tarihinde almakta olduğu ücrete %4 zam oranı tatbik edilerek belirlendiği görülmüştür.

Dolayısıyla, davacının iddiasının aksine ücreti düşürülmemiş, 31.12.2018 tarihinde aldığı ücreti korunarak, bu ücrete toplu ... sözleşmesi hükmü uygulanarak ücreti belirlenmiştir. Açıklanan nedenle davanın reddi yerine kabulüne karar verilmesi hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle, Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

Peşin alınan temyiz harcının istek hâlinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,