AYM Norm Denetimi E.2017/125 K.2017/100

Tebliğ edildi.

İTİRAZ YOLUNA BAŞVURAN

Kırklareli İnfaz Hâkimliği

İTİRAZIN KONUSU

13.12.2004 tarihli ve 5275 sayılı Ceza ve Güvenlik Tedbirlerinin İnfazı Hakkında Kanun’un 49. maddesinin (2) numaralı fıkrasının, Anayasa’nın 2., 19. ve 38.maddelerine aykırılığı ileri sürülerek iptaline karar verilmesi talebidir.

OLAY

Kapalı ceza infaz kurumu hükümlüsüyken açık ceza infaz kurumuna gönderilen, ancak yol süresini geçirmesi nedeniyle bir gün hücreye koyma cezasıyla cezalandırılmasına ve kapalı ceza infaz kurumuna iadesine karar verilen, hücre cezasına ilişkin karara karşı başvurduğu şikâyeti reddedilerek bir gün hücreye koyma cezası kesinleşen ve infaz edilen sanığın, açık ceza infaz kurumundan kapalı ceza infaz kurumuna iade edildiği tarih ile hücreye konularak disiplin cezasının başladığı tarih arasındaki günlerin disiplin kararının kaldırılma süresinden düşülmesi talebiyle yaptığı başvuruda, itiraz konusu kuralın Anayasa’ya aykırı olduğu kanısına varan Mahkeme, iptali için başvurmuştur.

I- İPTALİ İSTENİLEN KANUN HÜKMÜ

Kanun’un itiraz konusu kuralın da yer aldığı 49. maddesi şöyledir:

“Yönetim tarafından alınabilecek tedbirler

Madde 49- (1) Yönetim, disiplin soruşturması yapılan hükümlünün odasını, iş ve çalışma yerini değiştirebilir, hükümlüyü kurumun başka kesimine nakledebilir veya diğer hükümlülerden ayırabilir.

(2) Kurumun düzeninin ve kişilerin güvenliklerinin ciddî tehlikeyle karşı karşıya kalması hâlinde, asayiş ve düzeni sağlamak için Kanunda açıkça belirtilmeyen diğer tedbirler de alınır. Tedbirlerin uygulanması, disiplin cezasının verilmesine engel olmaz.”

II- İLK İNCELEME

1. Anayasa Mahkemesi İçtüzüğü hükümleri uyarınca yapılan ilk inceleme toplantısında, başvuru kararı ve ekleri, Raportör Berrak YILMAZ tarafından hazırlanan ilk inceleme raporu ve itiraz konusu kanun hükmü okunup incelendikten sonra gereği görüşülüp düşünüldü:

2. Anayasa’nın 152. ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin

Kuruluşu ve Yargılama Usulleri Hakkında Kanun’un 40. maddelerine göre, bir

davaya bakmakta olan mahkeme, bu davada uygulanacak bir kanun veya kanun

hükmünde kararnamenin hükümlerini Anayasa’ya aykırı görürse veya taraflardan

birinin ileri sürdüğü aykırılık iddiasının ciddi olduğu kanısına varırsa, o

hükmün iptali için Anayasa Mahkemesine başvurmaya yetkilidir. Ancak, bu

kurallar uyarınca bir mahkemenin Anayasa Mahkemesine başvurabilmesi için elinde

yöntemince açılmış ve mahkemenin görevine giren bir davanın bulunması ve iptali

istenen kuralın da o davada uygulanacak olması gerekmektedir. Uygulanacak yasa

kuralları, davanın değişik evrelerinde ortaya çıkan sorunların çözümünde veya

davayı sonuçlandırmada olumlu ya da olumsuz yönde etki yapacak nitelikte

bulunan kurallardır.

3. Başvuru kararında, 5275 sayılı Kanun’un 49. maddesinin (2) numaralı fıkrasının iptali talep edilmektedir. İtiraz konusu kuralda, kurumun düzeninin ve kişilerin güvenliklerinin ciddî tehlikeyle karşı karşıya kalması hâlinde, asayiş ve düzeni sağlamak için Kanunda açıkça belirtilmeyen diğer tedbirlerin de alınacağı ve tedbirlerin uygulanmasının disiplin cezasının verilmesine engel olmayacağı öngörülmektedir.

4. Bakılmakta olan dava, hükümlünün cezasının infaz edildiği

tarihten önce kapalı ceza infaz kurumunda geçen sürelerin disiplin cezasının

kaldırılma süresinden düşülmesi talebine ilişkindir. Söz konusu davada,

mahkeme tarafından verilen kapalı ceza infaz kurumuna iade kararı veya disiplin

cezası dava konusu olmadığı gibi hükümlünün talep ettiği hususla itiraz konusu

kural arasında bir neden sonuç ilişkisi de bulunmamaktadır. Hükümlünün dava

konusu olayda talep ettiği hususun itiraz konusu kural uyarınca alınan tedbir

kararının bir sonucu olmadığı da açıktır. 5275 sayılı Kanun’un 48. maddesinde

disiplin cezasının kaldırılması ile iyi hâlin kazanılması için öngörülen altı

aylık süre, 5275 sayılı Kanun’un 44. maddesi gereğince verilen bir günlük

hücreye koyma cezası şeklindeki disiplin cezasının bir sonucudur. Bu

bağlamda, itiraz konusu kuralın bakılmakta olan davada uyuşmazlığı

olumlu ya da olumsuz yönde sona erdirecek bir kural olduğu söylenemez.

Dolayısıyla itiraz konusu kural, başvuruda bulunan Mahkemenin bakmakta

olduğu davada uygulanacak kural değildir.

5. Açıklanan nedenlerle, itiraz konusu kurala ilişkin başvurunun Mahkemenin yetkisizliği nedeniyle reddi gerekir.

ÖZGÜLDÜR

Üye

Serruh KALELİ

Üye

Osman Alifeyyaz PAKSÜT

Üye

Recep

KÖMÜRCÜ

Üye

Nuri

NECİPOĞLU

Üye

Hicabi DURSUN

Üye

Celal Mümtaz

AKINCI

Üye

Muammer TOPAL

Üye

M. Emin KUZ

Üye

Hasan Tahsin

GÖKCAN

Üye

Kadir ÖZKAYA

Üye

Rıdvan GÜLEÇ

Üye

Recai AKYEL

Üye

Yusuf Şevki

HAKYEMEZ