Danıştay 10. Daire E.2025/1194 K.2025/2919

Dava konusu istem: İzmir ili, Gaziemir ilçesi, ... Mahalle, ... Caddesi, No:... adresinde faaliyet gösteren vereseli ... Eczanesinin varislerinden olan davacı tarafından, 6197 sayılı Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanun'un 9. maddesi kapsamında verese süresinin uzatılması talebinin reddine ilişkin İzmir Valiliği İl Sağlık Müdürlüğünün ... tarih ve ... sayılı işleminin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen... tarih ve E:..., K:... sayılı kararla; davacının, vereseli eczane işletme süresinin sona ereceği 11/08/2024 tarihinden önce 01/09/2023 tarihinde, ...Üniversitesinin Eczacılık Fakültesine kayıt yaptırdığı ve bu üniversitede eğitimine devam ettiği görüldüğünden, davacının eğitimini tamamlayana kadar vereseli eczane işletme süresinin uzatılması gerekirken, aksi yönde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi... İdari Dava Dairesinin ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararıyla; 11/09/2004 doğum tarihli davacının, 11/09/2022 tarihinde reşit olduğu ve 01/09/2023 tarihinde eczacılık fakültesinde eğitime başladığı dikkate alındığında, reşit olduktan sonra eczacılık fakültesine başlayan davacının 6197 sayılı Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanun'un ilgili hükümlerinden faydalanmasına imkan bulunmadığı gerekçesiyle istinaf başvurusunun kabulüyle istinaf başvurusuna konu ...İdare Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ_EDENİN_İDDİALARI: Davacı tarafından, aynı konuda tesis edilen işlemlere ilişkin idare mahkemelerince verilen iptal kararlarının istinaf ve temyiz mercilerince de uygun bulunduğuna ilişkin emsal kararların bulunduğu, davalı idare ile aynı konumda olan diğer il müdürlüklerince vefat tarihinde reşit olan çocuğun 5 yıllık süre sona ermeden eczacılık fakültesine kaydolması durumunda ruhsat süresinin mezuniyet tarihine kadar uzatılması yönünde işlem tesis edildiği,

davalı idarenin kanun metnini aleyhlerine yorumlayarak eşitlik (nispi eşitlik) ilkesine aykırı hareket ettiği, üniversite sınavına girerek eczacılık fakültesine girmeye hak kazandığı, vereseli eczane işletmesinin mezuniyet tarihine kadar uzatılması yönünde kazanılmış hakkı yahut haklı beklentisinin bulunduğu, halihazırdaki eğitim koşullarında reşit olmayan birinin eczacılık fakültesine girmesinin mümkün olmadığı, Kanun maddesinin bu şekilde yorumlanmasının maddenin kadük kalmasına neden olacağı ileri sürülmektedir.

KARŞI_TARAFIN_SAVUNMASI: Davalı idare tarafından, davacının reşit olduğu tarihten sonra eczacılık fakültesine kayıt yaptırdığı, bu sebeple mesul müdür marifetiyle vereseli olarak eczacılık faaliyetine devam etmesinin kanunen mümkün olmadığı belirtilerek temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ: ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onuncu Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosyanın tekemmül ettiği görüldüğünden davacının yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

İzmir ili, Gaziemir ilçesi, ... Mahalle, ... Caddesi, No:... adresinde bulunan ... Eczanesinin sahibi olan eczacı ... 22/11/2015 tarihinde vefat etmiştir. Bunun üzerine eczacının davacının da aralarında bulunduğu varislerinin başvurusu üzerine 01/12/2015 tarihinde vereseli eczane ruhsatnamesi düzenlenmiş, sonrasında, davacının babası ... tarafından, verese süresinin oğlu ... 18 yaşını dolduruncaya kadar uzatılması istemiyle 12/10/2020 tarihinde yapılan başvuru üzerine, 19/11/2020 tarihli Valilik Olur'u ile verese süresi 11/08/2024 tarihlerine kadar uzaltılmıştır.

Bilahare, 11/09/2004 doğumlu davacı tarafından, ... Üniversitesinin Eczacılık Fakültesi Eczacılık Bölümünde 01/09/2023 tarihinde öğrenim görmeye başladığından bahisle 6197 sayılı Kanun'un 9. maddesi uyarınca vereseli eczane ruhsatnamesinin eczacılık bölümündeki tahsili bitinceye kadar uzatılması istemiyle başvuru yapılmıştır.

Davalı idare tarafından tesis edilen ... tarih ve ... sayılı işlemle, davacının vereseli eczane işletme süresi içinde reşit olduğundan ve reşit olduktan sonra eczacılık fakültesine kayıt yaptırdığından bahisle eczanenin vereseli işletme süresinin öğrenim durumu nedeniyle uzatılamayacağı belirtilerek başvurunun reddi üzerine anılan işlemin iptali istemiyle bakılan dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

18/12/1953 tarihli ve 6197 sayılı Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanun'un 7. maddesinde, bir eczacının almış olduğu müsaadeden sarfınazar etmesi veya iflasına yahut hacrine hükmolunması veya vefat eylerse ruhsatnamenin sakıt olacağı hükmüne yer verilmiş; 8. maddesinde, vefat eden veya hacredilen veya meslek ve sanatının icrasından mütevellit devamlı maluliyete duçar olan bir eczane sahibinin karısı veya kocası veya çocukları varsa eczanenin bunlar hesabına bir mesul müdürün idaresi altında işletilmesine Sağlık ve Sosyal Yardım Vekaletince ruhsat verileceği belirtilmiş; aynı Kanun'un 9. maddesinde, ''A) Bir eczanenin mesul müdür tarafından mahcur namına idare edilmesi hacredilen eczacı hakkındaki hükmün ref'ine veya kendisinin vefatına;

B) Sanatın icrasından mütevellit maluliyet dolayısıyla bir eczanenin mesul müdürü tarafından idaresi malül eczacının ölümüne; kadar devam eder.

Ölen bir eczacının karısı veya kocası veya çocukları namına mesul müdür tarafından idaresi (5) seneyi geçemez.

Şu kadar ki; ölen eczacının çocuğu bu müddetin hitamında reşit değilse reşit oluncaya ve eczacı mektebine veya fakültesine girdiği takdirde bu tahsili bitirinceye kadar devam eder.'' hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

6197 sayılı Eczacılar ve Eczaneler Hakkında Kanun'un 8. ve 9. maddesinde yer alan hükümlerin irdelenmesinden, ölen bir eczacının karısı veya kocası veya çocukları namına mesul müdür tarafından idaresinin (5) seneyi geçemeyeceği, şu kadar ki; ölen eczacının çocuğu bu müddetin hitamında reşit değilse reşit oluncaya ve eczacı mektebine veya fakültesine girdiği takdirde bu tahsili bitirinceye kadar devam edeceği, sürenin bitimi tarihinde reşit olmakla birlikte eğitim görmeye devam edilmesi halinde eğitim süreci boyunca eczanenin işletilebileceği, 5 yıllık işletme süresinin uzamasında aranan "reşit olmak" ve "eczacılık fakültesine girmek" şartlarının birlikte gerçekleşmesine gerek olmadığı, aksi yorumun maddenin düzenleniş amacı ile bağdaşmayacağı sonucuna varılmıştır.

Somut olayda, davacının vereseli eczane ruhsatnamesinin süresinin dolacağı 11/08/2024 tarihinden önce 01/09/2023 tarihinde ...Üniversitesinin Eczacılık Fakültesi Eczacılık Bölümüne kayıt yaptırdığı ve eğitimine başladığı açık olup, davacının eğitimini tamamlayana kadar eczanenin faaliyetinin devamına izin verilmesi gerekirken aksi yönde tesis edilen dava konusu işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Buna göre, dava konusu işlemin iptali yolunda verilen İdare Mahkemesi kararına yönelik yapılan istinaf başvurusunun kabulüyle, İdare Mahkemesi kararı kaldırılarak davanın reddi yolunda verilen Bölge İdare Mahkemesi kararında hukuki isabet bulunmamaktadır.