Danıştay 12. Daire E.2020/2072 K.2023/6151

Dava konusu istem: Milli Savunma Bakanlığı Diyarbakır İnşaat Emlak Bölge Başkanlığında sivil memur olarak görev yapan davacının, memurluk sıfatı ile bağdaşmayacak nitelik ve derecede yüz kızartıcı ve utanç verici nitelikte olan "Kamu kurum ve kuruluşlarının ihalesine fesat karıştırmak", "Suç işlemek amacıyla örgüt kurmak" ve "Suç işlemek amacıyla kurulan örgüte üye olmak" suçlarını işlediği sabit olduğundan bahisle,

fiillerine uyan 657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin birinci fıkrasının (E) bendinin (g) alt bendi gereğince Devlet memurluğundan çıkarılması cezası ile cezalandırılmasına ilişkin Milli Savunma Bakanlığı Yüksek Disiplin Kurulunun … tarih ve … sayılı kararının iptali ile işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklarının hakediş tarihinden ödeme tarihine kadar yasal faiziyle birlikte ödenmesine ve özlük haklarının iadesine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararla; davacının, Devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına sebebiyet veren fiillerin aynı zamanda ceza yargılamasının konusunu teşkil ettiği ve ...

Ağır Ceza Mahkemesinin kesinleşmiş kararıyla "ihaleye fesat karıştırmak, suç işlemek amacıyla örgüt kurmak ve suç işlemek amacıyla kurulan örgüte üye olmak" suçlarının unsurlarının oluşmadığı; başka bir ifade ile söz konusu suçların işlendiğinin sabit olmadığı gerekçesiyle anılan suçlardan ayrı ayrı beraatine karar verilen davacının, disiplin cezasını gerektirir başkaca bir fiilinin de mevcut olmadığı göz önünde bulundurulduğunda;

her ne kadar ceza yargılaması sonucunda verilen kararlar kural olarak memurun disiplin cezasıyla cezalandırılmasına engel teşkil etmemekte ise de, yerleşik yargısal içtihatlar doğrultusunda, ceza yargılaması sonucu suçun unsurlarının oluşmadığı/suçun sabit olmadığı gerekçesiyle verilen beraat kararı disiplin cezası bakımından da aynı suç nev'i için bağlayıcı olduğundan, davacının Devlet memurluğundan çıkarma cezasıyla cezalandırılmasına yönelik tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline,

yoksun kaldığı özlük ve parasal haklarının tahakkuk tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: … Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını gerektirecek nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin üçüncü fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacının üzerine atılı suçları işlemiş olduğu ve bu suçların memurluk sıfatıyla bağdaşmayacak nitelik ve derecede olduğu belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyize konu kararın hukuka uygun olduğu belirtilerek, temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile Mahkeme kararının düzeltilerek onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onikinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

Temyizen incelenen kararın dava konusu işlemin iptaline ilişkin kısmı, usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri, İdare Mahkemesi kararının bu kısmının bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.

Temyize konu kararın, "davacının, yoksun kaldığı parasal hakların, her bir ödemenin ödenmesi gereken tarihten itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesine" ilişkin kısmına gelince;

Faiz; bir idari işlem nedeniyle hakları ihlal edilen ilgililerin bu işlem nedeniyle uğradıkları parasal kayıplarının veya yoksun kaldıklarını öne sürdükleri mali haklarının gecikerek ödenmesi ya da hiç ödenmemesi durumunda bu gecikmeden doğacak zararı karşılayan bir meblağ olup, bu niteliği itibariyle yasal faiz, asıl alacağa bağlı fer’i bir alacak niteliğindedir.

Bir idari işlem veya eylemden dolayı uğranılan zararın tazmini istemiyle açılan davalarda, uygulanacak yasal faizin başlangıç tarihi olarak; idareye başvuru yok ise, davanın açıldığı tarihin esas alınması gerektiği, Danıştay içtihatlarıyla istikrar kazanmıştır.

Temyize konu kararda, davacıya ödenmesine hükmedilen parasal hakların; davanın açıldığı tarihten itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine karar verilmesi gerektiği halde, her ay için ayrı ayrı tahakkuk ettiği tarihten itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte davalı idare tarafından hesaplanarak, davacıya ödenmesi yönünde hüküm kurulmuştur.

Davacının işlem nedeniyle yoksun kaldığı parasal haklara uygulanacak "yasal faizin başlangıç tarihi"nin, dava açma tarihi olan 11/06/2010 tarihi esas alınarak, bu tarihten itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte idarece davacıya ödenmesine karar verilmesi gerekirken; söz konusu parasal hakların; "davacının parasal haklarının, her ay için ayrı ayrı tahakkuk ettiği tarihten itibaren hesaplanacak yasal faiziyle birlikte davacıya ödenmesi" şeklinde hüküm kurulmasında hukuka ve Danıştay içtihatlarına uygunluk bulunmamakta ise de; bu yanlışlık.

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinin 1. fıkrasının (b) bendi uyarınca yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmayan eksiklik ve yanlışlık kapsamında olduğundan, Bölge İdare Mahkemesi kararının, "davacının parasal haklarının dava açma tarihi olan 11/06/2010 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte ödenmesine" şeklinde düzeltilerek onanması gerektiği sonucuna varılmıştır.