Danıştay 13. Daire E.2019/3379 K.2024/1238

Dava konusu istem: Madeni yağ lisansı alma yükümlülüğünü yerine getirmeden madeni yağ üretimi gerçekleştirmek suretiyle lisans almaksızın lisansa tâbi faaliyetlerin yapılması fiilini işlediğinden bahisle 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu'nun 19. maddesinin ikinci fıkrasının (a) bendinin (1) numaralı alt bendi uyarınca 1.208.229,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı Enerji Piyasası Düzenleme Kurulu (Kurul) kararının kendisi yönünden iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesi'nce verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; davacı tarafından, söz konusu tesisin kendisi tarafından işletilmediği, R.A.'nın KOSGEB'den onay aldığı takdirde solucan gübresi üretimi yapmak istediğini, kabul etmesi halinde kendisinin de ortak olabileceğini söylemesi üzerine, bu niyetle yer kiraladıklarının ve 20.000,00-TL para verdiğinin, kaldı ki hakkında açılan ceza soruşturması sonucunda ...

Cumhuriyet Başsavcılığı'nın ... Soruşturma No'lu kararıyla hakkında kovuşturmaya yer olmadığına karar verildiğinin ileri sürülmesi üzerine, Mahkemelerinin 20/09/2018 tarihli ara kararıyla bahsi geçen kararın istenilmesine karar verildiği, anılan Başsavcılık tarafından gönderilen ... tarihli ve Soruşturma No:... ve E:... sayılı kararda, "...

R.A.'nın üzerine atılı suçu bu şekilde işlediği anlaşılmakla; şüphelinin eylemine uyan sevk maddeleri gereği ayrı ayrı cezalandırılmasına, (...) karar verilmesi kamu adına talep ve iddia olunur. 26/04/2017

NOT

... hakkında İzin alınmadan akaryakıt haricinde kalan petrol ürünlerinden akaryatık üretmek, akaryakıt yerine ikmal etme, satışa arzetme, satma, bulundurma, satın alma, taşıma, saklama suçundan kovuşturmaya yer olmadığına dair ek karar verilmiştir." ifadelerine yer verildiği görülmüş;

Bu durumda, her ne kadar davacının lisans alma yükümlülüğüne uymadan madeni yağ üretimi yaptığından bahisle dava konusu işlem tesis edilmiş ise de, yukarıda alıntılanan Başsavcılık kararından da görüleceği üzere söz konusu fiilin davacı tarafından işlenmeyip R.A. tarafından işlendiği, kiralanan tesiste davacının iradesinin solucan gübresi üretmek yönünde olduğu ve bu sebeple adı geçen şahsa yardımcı olduğu, dolayısıyla davacının bu noktada iradesinin fesada uğratıldığı, cezaların şahsiliği ilkesi uyarınca, hiç kimsenin başkasının işlediği bir suç nedeniyle cezalandırılamayacağının da açık olduğu dikkate alındığında, anılan genel hukuk ilkesine aykırı olarak davacının idari para cezasıyla cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uygunluk bulunmadığı sonucuna varılmıştır.

Belirtilen gerekçelerle hukuka aykırı bulunan dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: ... Bölge İdare Mahkemesi ... İdari Dava Dairesi'nce; her ne kadar davacı hakkında 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'na muhalefet ettiği iddasıyla başlatılan soruşturma sonucunda, ...

Cumhuriyet Başsavcılığı'nca, ... hakkında izin alınmadan akaryakıt haricinde kalan petrol ürünlerinden akaryakıt üretmek, akaryakıt yerine ikmal etme, satışa arzetme, satma, bulundurma, satın alma, taşıma, saklama suçundan kovuşturmaya yer olmadığına dair ek karar verilmiş ise de, ceza hukuku yönünden suç oluşturmayan söz konusu fiilin 5015 sayılı Petrol Piyasası Kanunu yönünden idari düzene aykırılık teşkil eden bir eylem ve idari yaptırım gerektirip gerektirmediği hususunun değerlendirilmesine engel teşkil etmediği ve bu itibarla, Aksaray İl Jandarma Komutanlığı tarafından 26/10/2016 tarihinde yapılan denetim sonucu düzenlenen tutanakla,

davacının ruhsatsız bir işyerinde madeni yağ lisansı alma yükümlülüğünü yerine getirmeden lisans almaksızın madeni yağ üretiminde bulunulduğu anlaşıldığından, tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık, dava konusu işlemin iptali yolundaki Mahkeme kararında ise hukukî isabet bulunmadığı sonucuna ulaşılmıştır.

Açıklanan nedenlerle, davalı idarenin istinaf başvurusunun kabulüne, İdare Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 4. fıkrası uyarınca esastan incelenen davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı tarafından, herhangi bir şekilde lisans almaksızın madeni yağ üretiminde bulunmak, satmak veya bundan menfaat elde etmek gibi bir amacının olmadığı ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davalı idare tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ ...'ÜN DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Onüçüncü Dairesi'nce, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Bölge idare mahkemesi kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.