Danıştay 2. Daire E.2021/9345 K.2023/5134

Dava Konusu İstem

Dava, …Kaymakamı olarak görev yaparken … Vali Yardımcısı olarak görevlendirilen davacının, facebook sosyal paylaşım sitesinde bu görevlendirmeye ilişkin yaptığı paylaşım nedeniyle hakkında başlatılan soruşturma sonucunda, "Amirine veya mahiyetindekilere karşı küçük düşürücü veya aşağılayıcı fiil ve hareketler yapmak" fiilini işlediğinin sübuta erdiğinden bahisle 657 sayılı Kanun'un 125/D-d. maddesi uyarınca kademe ilerlemesinin durdurulması cezası verilmesine, yükselebileceği kadronun son kademesinde bulunması nedeniyle uygulama olanağı bulunmayan cezanın 125/5. fıkrası gereğince 1/4 oranında maaş kesintisi şeklinde uygulanmasına ilişkin İçişleri Bakanlığı Merkez Disiplin Kurulunun … günlü, …sayılı kararının iptali istemiyle açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti : … İdare Mahkemesinin … günlü, E:…, K:… sayılı kararıyla; davacı tarafından, sosyal medya üzerinden yaptığı paylaşım ile her ne kadar ifade hürriyeti çerçevesinde mesaj verme amacı taşıdığı ileri sürülmekte ise de, davacının görevinin niteliği ve konumu itibarıyla yapılan paylaşımla ifade hürriyeti çerçevesinde eleştiri boyutu aşılmakla birlikte, fiil ile verilen cezada orantılılık bulunmadığı, fiilinin 657 sayılı Kanun'un 125/A-e. maddesinde belirtilen "Devlet memuru vakarına yakışmayan tutum ve davranışta bulunmak" olarak kabulü ile karşılığında "uyarma" cezası verilmesi gerekirken, daha ağır ceza ile cezalandırılmasına ilişkin dava konusu işlemde hukuka uyarlık görülmediği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiştir.

Daire Kararının Özeti : Davalı idarenin temyiz başvurusu üzerine Danıştay Beşinci Dairesince, İdare Mahkemesi kararı onanmıştır.

KARAR DÜZELTME TALEBİNDE

BULUNANIN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, davacının sosyal medyada yapmış olduğu paylaşımın … Gazetesi ile … Gazetesinin … ekinde haberlere konu olduğu, nezaket kurallarına aykırı şekilde ve alaycı bir üslupla … Bakanı ve … Valisinin isimleri de kullanılmak suretiyle davacı tarafından yapılan söz konusu paylaşımın, davacının görevinin niteliği gereği cezalandırılmasını gerektirdiği, davacıya isnat edilen eylemin sübut bulduğu ileri sürülerek, Danıştay Beşinci Dairesince verilen kararın düzeltilmesi istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN CEVABI

Cevap verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HAKİMİ : …

DÜŞÜNCESİ

Davacının karar düzeltme isteminin kabulü ile Mahkeme kararının gerekçesi değiştirilmek suretiyle onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay İkinci Dairesince; Danıştay (kapatılan) Onaltıncı Dairesi tarafından Danıştay Onikinci Dairesine, Danıştay Onikinci Dairesi tarafından Danıştay Beşinci Dairesine, Danıştay Beşinci Dairesi tarafından ise Danıştay Başkanlık Kurulunun 18/12/2020 günlü, K:2020/62 sayılı kararının "Ortak Hükümler" kısmının 6. fıkrası uyarınca, ayrıca bir gönderme kararı verilmeksizin Dairemize iletilen dosyada, Tetkik Hakiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

Kararın düzeltilmesi dilekçesinde ileri sürülen nedenler, 2577 sayılı Kanun'un Geçici 8. maddesi uyarınca uygulanmasına devam edilen 3622 sayılı Kanun ile değişik 54. maddesi hükmüne uygun bulunduğundan, davalı idarenin karar düzeltme isteminin kabulü ile Danıştay Beşinci Dairesinin 03/11/2016 günlü, E:2016/10001, K:2016/5500 sayılı kararı kaldırılarak uyuşmazlık yeniden incelendi:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Dosyanın incelenmesinden,. İlçe Kaymakamı olarak görev yaparken. Valiliğinin 22/01/2014 günlü onayı ile. Vali Yardımcılığına görevlendirilen davacının, “…’sından bir talimat ve … bir yazı. Netice …, Aman ha. Kimsecikler yusuf yusuf etmesin...

Allah yardımcılara da yardım etsin, her ne kadar kendisi yardımcılık makamını ihdas etmemişse de” şeklinde 22/01/2014 tarihinde sosyal medya üzerinden yaptığı paylaşım nedeniyle hakkında yapılan soruşturma sonucu düzenlenen … günlü, … sayılı soruşturma raporunda; davacı tarafından dönemin. Bakanı …'nın ve yine dönemin.

Valisi ...'nün soy isimleri ile 30/03/2014 tarihinde yapılan Belediye Başkanlığı seçimlerinde, bir siyasal partinin …İlçesi Belediye Başkan adayı olan ...’nün isminin kullanılması suretiyle sosyal medyada nezaket kurallarına aykırı şekilde ve alaylı bir üslupla paylaşımda bulunulmasının “Amirine veya maiyetindekilere karşı küçük düşürücü veya aşağılayıcı fiil ve hareketler yapmak” fiili olarak değerlendirilip, 657 sayılı Kanun'un 125/D-d maddesi uyarınca davacının kademe ilerlemesinin durdurulması cezası ile tecziye edilmesinin uygun olacağı yolundaki mülkiye başmüfettişi teklifi doğrultusunda,

İçişleri Bakanlığı Merkez Disiplin Kurulunun … günlü, … sayılı kararıyla davacının kademe ilerlemesinin durdurulması cezası ile cezalandırılmasına, ancak yükselebileceği kadronun son kademesinde bulunması nedeniyle cezanın 1/4 oranında aylıktan kesme cezası şeklinde uygulanmasına karar verilmesi üzerine temyizen bakılmakta olan davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

İLGİLİ MEVZUAT

657 sayılı Devlet Memurları Kanunu'nun 125. maddesinin D-d bendinde; "Amirine veya maiyetindekilere karşı küçük düşürücü veya aşağılayıcı fiil ve hareketler yapmak," fiili, 1 yıl kademe ilerlemesinin durdurulması cezasını gerektiren fiil ve haller arasında sayılmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

"Kanunsuz suç ve ceza olmaz" ilkesi uyarınca, ceza yaptırımına bağlanan her bir fiilin tanımının yapılması ve kanunun ne tür fiilleri suç sayarak yasakladığının hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirtilmesi gerekmektedir. Sözü edilen suç tanımlaması yapıldıktan sonra, suçun karşılığı olan cezanın ve suç sayılan fiili gerçekleştiren kamu görevlisinin hangi disiplin kuralını ihlal ettiğinin açık bir şekilde ortaya konulması da zorunludur. Söz konusu fiil, mevzuatta öngörülen tanıma uymuyorsa verilen disiplin cezası hukuka aykırı olacaktır.

Uyuşmazlıkta; mahkemece her ne kadar davacının görevinin niteliği ve konumu itibarıyla yapmış olduğu paylaşımla ifade hürriyeti çerçevesinde eleştiri boyutunu aştığı kabul edilerek, fiil ile 657 sayılı Kanun'un 125/D-d. maddesi uyarınca verilen cezada orantılılık bulunmaması nedeniyle davacının fiilinin aynı Kanun'un 125/A-e. maddesinde belirtilen "Devlet memuru vakarına yakışmayan tutum ve davranışta bulunmak" kapsamında değerlendirilip, karşılığında "uyarma" cezası verilmesi gerektiği gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş ise de;

davacının eyleminin Devlet Memurları Kanunu'nun 125/D-d maddesinde yer alan fiil ile örtüşmediği, disiplin hukukunda yer alan "tipiklik" şartının olayda gerçekleşmediği, davacının eylemine uyan başka bir disiplin cezası verilebileceği açık olmakla birlikte, kamu görevlilerinin disipline aykırı fiillerine verilecek cezanın tayininde yetkili makamın ilgili disiplin otoritesi olduğu gözetildiğinde, Mahkemece davacının eylemine uyan disiplin cezasının da tespitinin yapılmasının yerinde olmadığı, disiplin cezasının uyuşmazlık konusu yapıldığı durumlarda yargı yerlerince sadece disiplin soruşturmasının usulüne uygun yapılıp yapılmadığı,

isnat edilen fiilin sübut bulup bulmadığı, sübut bulmuş ise ilgilinin eylemine uyan disiplin cezasıyla cezalandırılıp cezalandırılmadığı yönünden hukukilik denetimi yapılabileceği, ayrıca ilgilinin eylemine uyan disiplin cezasının da tespitinin yapılmasının disiplin otoritesinin yetki alanına girilmesi ve hukukilik denetiminin sınırlarının aşılması sonucunu doğuracağı hususları birlikte değerlendirildiğinde dava konusu işlemde hukuka uyarlık, İdare Mahkemesi kararında ise sonucu itibarıyla hukuka aykırılık görülmemiştir.