Danıştay 4. Daire E.2023/11767 K.2024/7994

Dava konusu istem: Davacı şirketin donatanı olduğu ... (...) isimli gemiyle 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 8. maddesine aykırı şekilde deniz kirliliğine sebebiyet verildiğinden bahisle, aynı Kanunun 20. maddesinin (ı) bendinin 3 numaralı alt bendi uyarınca, davacı şirkete 1.845.216,00-TL idari para cezası verilmesine ilişkinİstanbul Büyükşehir Belediye Başkanlığınca tesis edilen ... tarih ve ... sayılı idari yaptırım kararının iptali ile ödenmiş olan 1.383.912,00-TL'nin iadesine karar verilmesi iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ...İdare Mahkemesince verilen ...tarih ve E:..., K:... sayılı kararda; somut olayda yapılan denetim ve tespitlerden sonra, 5393 sayılı Belediye Kanunu uyarınca Kanunlarda belirtilen cezaları vermekle yetkili olan Belediye Encümenine sevk edilerek işlem tesis edilmesi gerekirken, doğrudan Büyükşehir Belediye Başkanı adına Genel Sekreter Yardımcısı imzasıyla tesis edilen dava konusu işlemde "yetki" yönünden hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline, dava konusu işlem nedeniyle davacının ödemiş olduğu idari para cezasının iadesine karar verilmesi isteminin kabulüne karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince.

İdare Mahkemesince her ne kadar kararda yazılı gerekçeyle, yetki unsuru yönünden hukuka aykırı bulunarak dava konusu işlemin iptaline karar verilmiş ise de, 2872 sayılı Çevre Kanunu'nun 12. maddesine dayanılarak Çevre ve Orman Bakanlığının 2008/6 sayılı Genelgesi ile yapılan yetki devrinde yer alan "büyükşehir belediye başkanlıkları" ibaresinin, bütün bir belediye teşkilatını içine alan tüzel kişiliği ifade ettiği sonucuna varıldığı,

idari yaptırım kararını, kanunda açıkça gösterilen idari kurul, makam veya kamu görevlilerinin vereceği, kanunda açıkça gösterilmeyen hallerde ise idari yaptırım kararını ilgili kamu kurum ve kuruluşunun en üst amirinin vereceğinin tabii olduğu, anılan Kanun'un 25. maddesi uyarınca denetim sonucu düzenlenecek tutanağın denetleme elemanlarının bağlı bulunduğu ve idarî yaptırım kararını vermeye yetkili merci olarak belediyeye intikal ettirildikten sonra belediye başkanının bu tüzel kişiliğin en üst amiri olarak, çevre para cezası vereceğinin kabulü gerektiğinden dava konusu işlemde yetki unsuru yönünden hukuka aykırılık bulunmadığı,

dava konusu işlemin diğer unsurları yönünden incelenmesinden.

Tuzla Tersaneler bölgesinde deniz yüzeyinde yer yer petrol türevi kirliliğinin olduğu yönündeki şikayet başvuruları üzerine kirletilen bölgeden, temiz deniz yüzeyinden, davacıya ait gemiden ve yine davacıya ait geminin yakıt tankından numuneler alındığı, yapılan işlemlere ilişkin video kaydının gerçekleştirildiği, söz konusu numunelerin gönderildiği laboratuvar tarafından düzenlenen raporda kirli denizsuyu numunesi ile ... (...) gemi numunesinin benzer olduğunun belirtilmesi üzerine dava konusu idari para cezasının verildiği,

dava dosyasında bulunan bilgi ve belgeler ile davalı idarece yapılan video kaydının birlikte değerlendirilmesinden davacıya ait gemiden deniz yüzeyine petrol türevi madde sızdığı sonucuna varıldığı gerekçesiyle, idari para cezasında hukuka aykırılık görülmediği belirtilerek, istinaf talebinin kabulüne, ...İdare Mahkemesinin ...tarih ve E:..., K:...sayılı kararının kaldırılmasına, davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Dava konusu işlemin yetki yönünden hukuka aykırı olduğu, geminin bakım ve tamir işleri için Tuzla tersanesinde bulunduğu, gemi üzerinde denizdeki kirliliği oluşturabilecek yağ veya yakıt vs gibi kimyasalların bulunmadığı, atığın denize dökülebileceği çalışır durumda bir sistemin de bulunmadığı, kirliliğin gemiden kaynaklandığına ilişkin bir görüntü kaydının olmadığı, kirlilik ile gemi arasında illiyet bağı bulunmadığı, kararın bozulması gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.