Danıştay 4. Daire E.2023/6843 K.2024/1493

Dava konusu istem: Van ili, Erciş ilçesi, ... Mahallesi, ... Caddesi, ... ada, ... parselde bulunan ... unvanlı akaryakıt istasyonuna ilişkin işyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunan davacı şirket tarafından, aynı adreste ... isimli kişiye işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilmesi nedeniyle kendi ruhsatının işlevsiz kaldığından bahisle ...'ye verilen ruhsatın iptal edilmesi talebiyle 29/12/2017 tarihinde davalı idareye yapılan başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptali ile ...'ye verilen ruhsatın geçersizliğinin tespitine karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararla; davacı şirket adına düzenlenen 05/04/2012 tarihli işyeri açma ve çalışma ruhsatı ile müdahil ... adına düzenlenen 26/11/2015 tarihli işyeri açma ve çalışma ruhsatı incelendiğinde, her iki ruhsatın faaliyet konusu ve adresi aynı olmakla birlikte, ilk ruhsat sahibi ile ikinci ruhsat sahibi arasında geçerli bir ticari işletme devri sözleşmesi bulunmadığı,

sadece akaryakıt istasyonu binası ile müştemilatının üzerinde bulunduğu arsayla beraber müdahil tarafından satın alındığı görülmüş olup, taşınmazların tapuda satışı, ticari işletme devri anlamına gelmeyeceğinden, işyerinin devredilmesi/gayrisıhhî müessese sahibinin değişmesi durumunun mevcut olmadığı anlaşıldığından,

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğinin 8. ve 28. maddeleri dikkate alınarak davacı şirket tarafından yapılan başvuru üzerine müdahil ... adına düzenlenen açık hatalı ruhsatın geri alınması gerekirken, başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlemin iptaline; her ne kadar davacı şirket tarafından ... isimli kişi adına verilen ruhsatın geçersizliğinin tespitine karar verilmesine istenilmekte ise de, idari yargıda açılabilecek dava türlerinin tahdidi olarak sayıldığı ve tespit davası şeklinde bir dava türüne yer verilmediğinden,

bu isteme ilişkin kısım yönünden davanın incelenmeksizin reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Davanın müdahil ... adına verilen ruhsatın geçersizliğinin tespitine karar verilmesi isteminin incelenmeksizin reddine ilişkin kısım yönünden istinaf başvurusunun reddine; davanın ...'ye verilen ruhsatın iptal edilmesi talebiyle yapılan başvurunun zımnen reddine ilişkin işlemin iptaline ilişkin kısım yönünden ise, davalı idare tarafından müdahil ...'ye verilen ... tarih ve ... sayılı işyeri açma ve çalışma ruhsatının, aynı yere ilişkin davacı ...

Petrol Ürünleri İnşaat Nakliyat Hayvancılık Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi adına bir işyeri açma ve çalışma ruhsatının bulunduğu gerekçesiyle ... tarih ve ... sayılı işlem ile iptal edildiği, bu işlemin dava konusu edilmesi üzerine ...

İdare Mahkemesinin ... tarih ve E:.., K:... sayılı kararı ile iptal edildiği, davacı tarafından ise mahkeme kararından sonra yapılan bir başvuru ile kendisinin aynı yere ilişkin işyeri açma ve çalışma ruhsatının bulunduğu ve kendi ruhsatının işlevsiz kaldığı iddiasıyla ...'ye verilen ruhsatın iptal edilmesi talebinde bulunduğu, ancak, ilgili mevzuat uyarınca idarelerin Mahkeme kararlarını yerine getirmekle mükellef olduğu, idarenin müdahile verilen ruhsatı iptal etmesi sonrasında bu kararın bir Mahkeme kararı ile iptal edilerek işyeri açma ve çalışma ruhsatının idarenin iptal ettiği tarihten itibaren yeniden geçerli hale geldiği,

davacı tarafından yapılan başvuru gerekçesinin yeni ortaya çıkan bir durum olmayıp Mahkeme kararında irdelenen bir hususa dayandığı, Mahkemece ruhsatın hukuka aykırı olmadığının belirlendiği, bu durumda idarenin Mahkeme kararı ile hukuka uygunluğu tespit edilen dava konusu ruhsatı (aynı sebebe dayanarak) iptal etmesinin mümkün olmaması karşısında, davalı idarenin davacının kendi ruhsatının işlevsiz kaldığından bahisle müdahile verilen ruhsatın iptali yönündeki talebinin zımnen reddine ilişkin dava konusu işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle,

istinaf başvurusunun kabulü ile kararın bu kısmının kaldırılmasına ve bu kısım yönünden davanın reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idarenin ortada geçerli bir ruhsat var iken farklı kişi adına yeni bir ruhsat verdiği ve kendi ruhsatlarının da iptal edilmediği, ticari işletme devri ile arsa devrinin farklı şeyler olduğu, işletmenin usulüne uygun bir devir sözleşmesi ile devredilmemesi nedeniyle, yeni bir malikin de bulunmadığı, bu nedenle işlemin başından bu yana hukuki dayanaktan yoksun olduğu belirtilerek, Bölge İdare Mahkemesi kararının bozulmasına karar verilmesi gerektiği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Cevap verilmemiştir.

TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan Bölge İdare Mahkemesi kararının onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra, dosya tekemmül ettiğinden yürütmenin durdurulması istemi hakkında ayrıca bir karar verilmeksizin işin gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

Bölge idare mahkemelerinin nihai kararlarının temyizen bozulması, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 49. maddesinde yer alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür. Temyizen incelenen karar usul ve hukuka uygun olup, dilekçede ileri sürülen temyiz nedenleri kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte görülmemiştir.