Danıştay 4. Daire E.2023/8898 K.2023/6335

Dava konusu istem: Davacı tarafından, İstanbul ili, Maltepe ilçesi, … Mahallesi, … Caddesi, No:… adresinde bulunan alkolsüz içecekler ve gıda deposu faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunan iş yeri ile ilgili olarak tespit edilen aykırılıkların yapılan bildirime rağmen tanınan süre içerisinde giderilmemesi nedeniyle iş yeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilmesine ve iş yerinin 10/03/2020 tarihinde mühürlenmesine ilişkin işlemlerin iptali istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen … tarih ve E:…, K:… sayılı kararda; yapılan denetim sonucu ortaya konulan ruhsatlı alan dışında kalan ticari faaliyetin men edilmesi gerektiği halde, davacıya ait işyeri açma ve çalışma ruhsatının iptal edilerek işyerinin tümden faaliyetten men edilmesine yönelik davaya konu işlemlerde hukuka uyarlılık bulunmadığı sonucuna varılmıştır. Belirtilen gerekçelerle dava konusu işlemlerin iptaline karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: Bölge İdare Mahkemesince; istinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının usul ve hukuka uygun olduğu ve davalı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davalı idare tarafından, asma kata ek yapıldığı, sığınak ve bodrum katların işyerine dahil edildiği, işyeri açma ve çalışma ruhsatına işlenmiş herhangi bir ek kayıt olmadan işyerinin kullanım alanının genişletildiği, süre verildiği halde aykırılığın giderilmediği ileri sürülmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Temyiz isteminin reddi gerektiği savunulmuştur.

TETKİK HÂKİMİ: …

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin kabulü gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Dördüncü Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

3572 sayılı İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına Dair Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabulüne Dair Kanun’un 3. maddesinde Belediye hudutları ile mücavir alan içinde kalan işyerleri ve işletmelere işyeri açma ve çalışma ruhsatı vermeye belediyenin yetkili olduğu belirtildikten sonra.

4. maddesinde yetkili idarenin, iznin verilmesi için yapacağı beyan ve incelemelerde; a) İnsan sağlığına zarar vermemek, b) Çevre kirliliğine yol açmamak, c) Yangın, patlama, genel güvenlik, iş güvenliği, işçi sağlığı, trafik ve karayolları, imar, kat mülkiyeti ve doğanın korunması ile ilgili düzenlemelere aykırı davranmamak genel kriterlerine göre düzenlenecek yönetmeliği esas alacağı.

6. maddesinde ise, ruhsat verilmesini takiben yapılacak kontrol ve denetimlerde, 4. maddede belirtilen yönetmelikte öngörülen kriterlere aykırı beyan ve durumun tespiti halinde, verilmiş olan ruhsatın, ilgili mevzuattaki hükümler çerçevesinde yetkili merci veya mülki idare amirince iptal edilerek işyeri kapatılacağı kurala bağlanmıştır.

İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin "İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatının Kesinleşmesi" başlıklı 13. maddesinde, "İşyeri açma ve çalışma ruhsatı verilen işyerleri, yetkili idareler tarafından ruhsatın verildiği tarihten itibaren en geç bir ay içinde kontrol edilir. İşyerinin bu süre içinde kontrol edilmemesi halinde ruhsat kesinleşir. Kontrol görevini yerine getirmeyen yetkili idare görevlileri hakkında kanuni işlem yapılır.

İşyeri açma ve çalışma ruhsatının verilmesinden sonra yapılacak denetimlerde mevzuata uygun olmayan unsurların ve noksanlıkların tespiti halinde, işyerine bu noksanlık ve hatalarını gidermesi için bir defaya mahsus olmak üzere onbeş günlük süre verilir. Verilen süre içinde tespit edilen noksanlık ve aykırılıklar giderilmediği takdirde, ruhsat iptal edilerek işyeri kapatılır.

Ayrıca ilgililerin yalan, yanlış ve yanıltıcı beyanı varsa haklarında kanunî işlem yapılır." kuralı yer almaktadır.

Dosyanın incelenmesinden. İstanbul ili, Maltepe ilçesi,. Mahallesi,.

Caddesi, No:… adresinde bulunan alkolsüz içecekler ve gıda deposu faaliyet konulu işyeri açma ve çalışma ruhsatı bulunan iş yeri ile ilgili olarak 13/01/2020 tarihinde yapılan denetimde, ruhsatlı alanın 295,00 m² olmasına rağmen ruhsatlı alan dışında, asma kata ilaveler yapıldığı, mimari projede sığınak olarak belirlenen 54,91 m², depo olarak belirlenen 45,96 m² ve otopark olarak belirlenen 162,00 m² alanın da kullanım alanına dahil edilmek suretiyle faaliyet alanının toplam 298,00 m² genişletildiğinin tespit edilmesi üzerine davacıya on beş gün süre verilerek söz konusu aykırılığın giderilmesinin istenildiği,

süre sonunda yapılan denetimde ise belirlenen aykırılıkların giderilmediğinin tespit edilmesi üzerine davacıya ait iş yeri açma ve çalışma ruhsatının, İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 13. maddesi kapsamında iptal edilerek işyerinin faaliyet men edildiği anlaşılmaktadır.

Yukarıda yer verilen mevzuat uyarınca, bir işletmeye işyeri açma ve çalışma ruhsatı verilebilmesi için mevzuatta aranan diğer şartların yanı sıra işyerinin imara ve imarla ilgili düzenlemelere uygun olması gerektiği, diğer şartlarla birlikte bu hususun da işyeri açma ve çalışma ruhsatı başvurusunun değerlendirilmesi aşamasında göz önünde bulundurulacağı, işyeri açma ve çalışma ruhsatı verildikten sonra yapılacak denetimlerde mevzuata uygun olmayan unsurların ve noksanlıkların tespit edilmesi halinde bu hususların giderilmesi için bir defaya mahsus olmak üzere on beş gün süre verileceği ve süre sonunda noksanlık ve aykırılıkların giderilmediğinin tespit edilmesi halinde işyeri açma ve çalışma ruhsatı iptal edilerek işyerinin kapatılacağı açıktır.

Bu durumda, dava konusu işyerinde, işyeri açma çalışma ruhsatı ile işyerinin bulunduğu yapının mimari projesi hilafında faaliyet alanının genişletildiği bu haliyle imara aykırılığın sabit olduğu, söz konusu aykırılık durumunun giderilmesi için davacıya on beş gün süre verilmesi yönünde İşyeri Açma ve Çalışma Ruhsatlarına İlişkin Yönetmeliğin 13. maddesinin tatbiki suretiyle tesis edilen dava konusu işlemde hukuka aykırılık ve aksi yönde verilen dava konusu işlemin iptaline ilişkin temyize konu kararda hukuki isabet bulunmamaktadır.