Danıştay 5. Daire E.1991/3198 K.1995/695

PERSONELİNİN GÖREVLERİ İLE İLGİLİ OLARAK MENSUP OLDUKLARI TEŞEBBÜS VE BAĞLI ORTAKLIĞA VERDİKLERİ ZARARIN MAAŞTAN KESİNTİ YOLUYLA DEĞİL, ÖZEL HUKUK HÜKÜMLERİNE GÖRE TAHSİLİ GEREKTİĞİ HK.

... İdare Mahkemesinin ... günlü, E. ..., K: ... sayılı kararının dilekçede yazılı nedenlerle temyizen incelenerek bozulması isteminden ibarettir. Dava, SSK tarafından 1985 yılında yapılan sağlık harcamalarının Fabrika tarafından zamanında ödenmemesi nedeniyle doğan idare zararının sorumluluğu oranında davacıdan tahsil edilmesi yolundaki Kurum Yönetim Kurulunun 1990/32 sayılı kararının kendisine ilişkin kısmının iptali istemiyle açılmıştır.

... İdare Mahkemesinin ... günlü, E: ..., K: ... sayılı kararıyla, 657 sayılı Yasanın 2670 sayılı Yasa ile değişik 12..

Devlete ve Kişilere Memurlarca Verilen Zararların Nevi ve Miktarlarının Tespiti, Takibi, Amirlerin Sorumlulukları ve Yapılacak Diğer İşlemler Hakkında Yönetmeliğin 8.maddelerinde yer verilen hükümlere göre, Devlet memurunun kasıt, kusur, ihmal veya tedbirsizlik sonucu idareyi zarara uğratması halinde zararın ödettirilmesinde bu konudaki genel hükümlerin (Borçlar Kanununun haksız fille ilgili hükümleri) uygulanacağı, ancak fiilin meydana geldiği tarihte en alt derecenin birinci kademesinde bulunan memurun brüt aylığının yarısını geçmeyen zararların, ilgilinin kabul etmesi halinde genel hükümlere gidilmeksizin ödettirilebileceği,

personelin kusuru nedeniyle oluşan zararların ödettirilme biçimi Yasa ve Yönetmelik hükümleri ile açıkca öngörüldügünden, bu düzenlemelere aykırı olarak alınan Yönetim Kurulu Kararında hukuka uyarlık bulunmadığı gerekçesiyle dava konusu işlem iptal edilmiştir.

Davalı idare; 657 sayılı Yasa ve ilgili Kurum Mevzuatına göre görev ve sorumlulukları belli olan personelden idare zararının tahsil edilmesinin kanundan kaynaklanan bir yetkinin kullanılmasına dayandığını, buna göre verilen zarardan kimlerin, hangi oranda sorumlu olacağının kanunlar çerçevesinde belirlendiğini öne sürmekte ve İdare Mahkemesi kararının bozulmasını istemektedir.

İdare ve Vergi Mahkemeleri tarafından verilen kararların temyiz yolu ile incelenerek bozulabilmeleri 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun 49.maddesinde belirtilen nedenlerden birinin bulunması halinde mümkündür.

233 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararamenin "Kapsam ve Amaç" başlıklı 12.maddesinin 1.fıkrasında "Bu Kanun Hükmünde Kararname, iktisadi devlet teşekkülleri ile kamu iktisadi kuruluşlarını ve bunların müesseselerini, bağlı ortaklıklarını ve iştiraklerini kapsar." hükmüne yer verilmiş olup, Çay İşletmelerinin bu KHK. kapsamında bulunması nedeniyle uyuşmazlıkta, dava konusu işlem tarihi itibariyle yürürlükte bulunan 399 sayılı "Kamu İktisadi Teşebbüsleri Personel Rejiminin Düzenlenmesine... Dair Kanun Hükmünde Kararname" hükümlerinin uygulanması gerekmektedir.

Adı geçen KHK.'nin 11/a.maddesinde, teşebbüs ve bağlı ortaklıkların genel müdür, müessese müdürü, yönetim ve danışma kurulu veya yönetim komitesi üyeleri ile her çeşit personelinin, görevleri ile ilgili olarak mensup oldukları teşebbüs ve bağlı ortaklığa verdikleri zarardan dolayı özel hukuk hükümlerine tabi bulunduklarının hükme bağlanmış olması nedeniyle, sözkonusu idare zararının davacıdan hükmen tahsili gerekirken, maaşından kesinti yapılmasına ilişkin işlemde hukuka uyarlık bulunmadığından, davalı idarece öne sürülen nedenler bu işlemin iptali

yolundaki İdare Mahkemesi kararını kusurlandıracak nitelikte görülmemiştir.