Danıştay 7. Daire E.2021/633 K.2023/4551

Dava konusu istem: Davacı tarafından, tam muafiyet uygulanmak suretiyle geçici ithalat rejimi kapsamında getirilen araç nedeniyle tahakkuk ettirilen gümrük, özel tüketim, katma değer vergileri ve TRT bandrol ücreti ile 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 238. maddesinin 1. fıkrası uyarınca alınan para cezası kararına vaki itirazın reddine ilişkin işlemin vergiler ile anılan vergiler üzerinden hesaplanan para cezasına ilişkin kısmının iptali istemiyle dava açılmıştır.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti:. Vergi Mahkemesinin … tarih ve E:…, K:… sayılı kararıyla.

Geçici İthal Edilen Kara Taşıtlarına İlişkin Gümrük Genel Tebliği'nin (Seri No:1) 30. maddesinin 1. fıkrasında, kaza veya herhangi bir nedenden dolayı hasar görmesi sonucu kullanılamayacak duruma gelen taşıta ait vergilerin aranmayacağı düzenlenmiş ise de, olayda, hasarın aracın davacının değil, başka bir kişinin kullanımı sırasında oluştuğu, anılan maddenin devamında hasara uğrayan taşıtın, yurt dışına çıkarılması veya gümrüğe terk edilmesi gerektiğinin açıkça belirtilmesine karşın uyuşmazlığa konu araç yakını tarafından hurda olarak satıldığından,

davacının iddia ettiği hususların mücbir sebep hali olarak değerlendirilemeyeceği, anılan Tebliğ'in 27. maddesinin 1. fıkrasına aykırı şekilde taahhütname vermeksizin yurt dışına çıkış yaptığı açık olan davacı tarafından bu ihlale karşı yabancı plakalı kara taşıtları için yolcu rehberinin de bilgilendirme amaçlı bir kitapçık olduğu ileri sürülmekte ise de; söz konusu kitapçıkta taşıtın Türkiye'de bırakılarak yurt dışına çıkmak için en yakın gümrük idaresine başvurularak taahhütnamenin idareye sunulması gerektiğinin yazılı olduğu,

öte yandan, para cezasının da yasal mevzuata uygun şekilde gümrük vergilerinin dörtte biri oranında kesildiğinin anlaşılması karşısında işlemin dava konusu edilen kısmında hukuka aykırılık bulunmadığı gerekçesiyle davanın reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu kararın hukuka ve usule uygun olduğu ve davacı tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği gerekçesiyle 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Ceza kararında belirtilen fiilleri işlemedikleri, aksi düşünülse bile kusur ve sorumluluklarının bulunmadığı, bildirim ve bilgilendirme yükümlülüğünün davalı idareye ait olduğu, haklarında açılan ceza davasında beraat ettikleri, tesis edilen işlemde hukuka uyarlık bulunmadığı ileri sürülmekte ve duruşma yapılması istenilmektedir.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

İstemin reddi gerektiği savunulmaktadır.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ …'NİN DÜŞÜNCESİ: Temyiz isteminin reddi ile usul ve yasaya uygun olan kararın onanması gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Yedinci Dairesince, duruşma yapılmasına gerek görülmeyerek Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra gereği görüşüldü:

İNCELEME VE GEREKÇE

MADDİ OLAY

Davacı tarafından, tam muafiyet uygulanmak suretiyle geçici ithalat rejimi kapsamında getirilen araç nedeniyle tahakkuk ettirilen gümrük, özel tüketim, katma değer vergileri ve TRT bandrol ücreti ile 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 238. maddesinin 1. fıkrası uyarınca alınan para cezası kararına vaki itirazın reddine ilişkin işlemin vergiler ile anılan vergiler üzerinden hesaplanan para cezasına ilişkin kısmının iptali istemiyle dava açılmıştır.

İLGİLİ MEVZUAT

4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 128. maddesinde, geçici ithalat rejimi, serbest dolaşıma girmiş eşyanın ithalat vergilerinden tamamen ya da kısmen muaf olarak ve ticaret politikası önlemlerine tabi tutulmaksızın, Türkiye gümrük bölgesi içinde kullanılmasını ve bu kullanım sırasındaki olağan yıpranma dışında, herhangi bir değişikliğe uğramaksızın yeniden ihracına olanak sağlayan hükümlerin uygulandığı rejim olarak tanımlanmış; 184. maddesinin 1. fıkrasında, 183. maddede belirtilen haller dışında; a) İthalat vergilerine tabi eşyanın geçici depolanmasından veya tabi tutulmuş olduğu gümrük rejiminin uygulanmasından doğan yükümlülüklerden birinin yerine getirilmemesi durumunda ithalat nedeniyle gümrük yükümlülüğünün doğacağı hükmüne yer verilmiştir.

Aynı Kanun'un 238. maddesinin olay tarihinde yürürlükte bulunan şeklinde, 241. maddenin, üçüncü fıkrasının (h), (l) ve (m) bentleri, dördüncü fıkrasının (g) ve (h) bentleri ile beşinci fıkrasının (b) bendinde belirtilen durumlar hariç, dâhilde işleme rejimi, gümrük kontrolü altında işleme rejimi ile geçici ithalat rejimine ilişkin hükümlerin ihlali halinde eşyanın gümrüklenmiş değerinin iki katı, tam muafiyet suretiyle geçici olarak ithal edilen özel kullanıma mahsus taşıtlar için gümrük vergileri tutarının dörtte biri oranında para cezası verileceği, bu cezanın ödeme süresi içinde eşyanın gümrükçe onaylanmış başka bir işlem veya kullanıma tabi tutulmaması halinde eşyanın gümrük vergileri tutarında para cezası tahsil edileceği hüküm altına alınmıştır.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Dayandığı hukuki ve kanuni nedenlerle gerekçesi yukarıda açıklanan Bölge İdare Mahkemesi kararının, vergilere ilişkin hüküm fıkrası aynı gerekçe ve nedenlerle Dairemizce de uygun görülmüş olup, temyiz dilekçesinde ileri sürülen iddialar, anılan hüküm fıkrasının bozulmasını gerektirecek nitelikte bulunmamıştır.

Temyiz isteminin daire kararının, para cezasına ilişkin hüküm fıkrasına yönelik kısmına gelince;

Uyuşmazlıkta, aracın süresi içerisinde yurt dışına çıkarılmaması, başka bir şahsa yetkisiz kullandırılması ve taahhütnamesiz çıkış fiilleri için gümrük vergileri tutarının dörtte biri oranında üç ayrı ceza kesilmiş ise de; 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun yukarıda hükmüne yer verilen 238. maddesinin lafzı, konuluşundaki maksadı ve Kanun'un yapısındaki yeri dikkate alındığında, vergi kaybına neden olan ve cezayı gerektiren geçici ithalat rejimine ilişkin hükümlerin bir kez ihlal edildiği anlaşıldığından, bu durumun değerlendirilmesi suretiyle karar verilmek üzere temyize konu kararın para cezasına ilişkin hüküm fıkrasının bozulması gerekmiştir.