Danıştay 8. Daire E.2019/2815 K.2023/2604

Dava konusu istem: Davacı şirket adına kayıtlı ... plakalı aracın, ilgili belediyeden izin veya ruhsat almaksızın belediye sınırları dahilinde servis taşımacılığı yaptığından bahisle aracın 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun Ek/2-3. maddesi uyarınca, 60 gün süreyle trafikten men edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlem ile araç sürücüsü adına 4.220,00 TL trafik para cezası verilmesine ilişkin ... sayılı işlemin iptaline karar verilmesi istenilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararının özeti: ... İdare Mahkemesince verilen ... tarih ve E:..., K:... sayılı kararda.

2918 sayılı Kanun'un Ek 2. maddesine 31.05.2012 tarihli değişiklikle eklenen üçüncü fıkranın korsan taşımacılığın engellenmesi amacıyla getirildiği, olayda, 10.06.2016 tarihinde emniyet yetkilileri tarafından yapılan denetimde, ... plakalı araç ile belediye sınırları içinde izinsiz yolcu taşımacılığı yapıldığından bahisle tesis edilen aracın geçici trafikten men'ine ilişkin işlemde, davacı şirket adına tescilli olan araç ile yine davacı şirketin kendi personelinin servis taşımacılığı yapıldığından,

anılan taşımacılık fiilinin Kanunun Ek 2. maddesinin üçüncü fıkrası kapsamında yaptırım uygulanabilmesi için aranan ticari taşımacılık niteliğini içerdiğinden söz edilemeyeceğinden, davacı şirkete ait aracın trafikten men edilmesine ilişkin ... tarih ve ... sayılı işlemde hukuka uyarlık görülmediği; araç sürücüsü adına 4.220,00 TL trafik idari para cezası verilmesine ilişkin ... tarih ve ...sayılı işlemin iptali istemi yönünden ise; söz konusu para cezasının sürücü ...'ye verilmiş olması nedeniyle, bu cezaya ilişkin tutarın, "cezaların şahsiliği ilkesi" uyarınca davacıdan tahsil edilmesinin mümkün olmadığı,

bu nedenle dava konusu para cezasıyla davacının kişisel ve güncel bir menfaat bağı bulunmadığından, dava açma ehliyetinin bulunmadığı gerekçeleriyle aracın trafikten men edilmesine ilişkin işlem yönünden dava konusu işlemin iptaline; trafik idari para cezası işlemi yönünden davanın ehliyet yönünden reddine karar verilmiştir.

Bölge İdare Mahkemesi kararının özeti: İstinaf başvurusuna konu İdare Mahkemesi kararının hukuka ve usule uygun olduğu ve davalı idare tarafından ileri sürülen iddiaların söz konusu kararın kaldırılmasını sağlayacak nitelikte görülmediği belirtilerek, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 45. maddesinin 3. fıkrası uyarınca istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir.

TEMYİZ EDENİN İDDİALARI

Davacı şirketin kendi personelini taşımak için Büyükşehir Belediyesinden alınması zorunlu olan güzergah izin belgesini almadığı, tesis edilen işlemde hukuka aykırılık bulunmadığı belirtilerek temyize konu kararın bozulması gerektiği ileri sürülmüştür.

KARŞI TARAFIN SAVUNMASI

Davacı tarafından savunma verilmemiştir.

DANIŞTAY TETKİK HÂKİMİ : ...

DÜŞÜNCESİ

Temyiz isteminin incelenmeksizin reddine karar verilmesi gerektiği düşünülmektedir.

TÜRK MİLLETİ ADINA

Karar veren Danıştay Sekizinci Dairesince, Tetkik Hâkiminin açıklamaları dinlendikten ve dosyadaki belgeler incelendikten sonra işin gereği görüşüldü:

İLGİLİ MEVZUAT

2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanununun "İstinaf" başlıklı 45. maddesinde, "1) İdare ve vergi mahkemelerinin kararlarına karşı, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi, mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde istinaf yoluna başvurulabilir.

3) Bölge idare mahkemesi, yaptığı inceleme sonunda ilk derece mahkemesi kararını hukuka uygun bulursa istinaf başvurusunun reddine karar verir. Karardaki maddi yanlışlıkların düzeltilmesi mümkün ise gerekli düzeltmeyi yaparak aynı kararı verir.

...

6) Bölge idare mahkemelerinin 46 ncı maddeye göre temyize açık olmayan kararları kesindir." hükmü yer almış; aynı Kanun'un "Temyiz" başlıklı 46. maddesinde ise; "Danıştay dava dairelerinin nihai kararları ile bölge idare mahkemelerinin aşağıda sayılan davalar hakkında verdikleri kararlar, başka kanunlarda aksine hüküm bulunsa dahi Danıştayda, kararın tebliğinden itibaren otuz gün içinde temyiz edilebilir: (...) d) Belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları" (...) hükmüne yer verilmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME

Yukarıda yer verilen mevzuat hükümlerinin değerlendirilmesinden; İdare Mahkemelerinin tek hakim sınırı dışında kalan bütün kararlarına karşı mahkemenin bulunduğu yargı çevresindeki bölge idare mahkemesine istinaf başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemesince istinaf incelemesi üzerine verilen kararlara karşı ise sadece 2577 sayılı Kanun'un 46. maddesinde yer alan konular ile sınırlı olarak Danıştay'a temyiz başvurusunda bulunulabileceği, bölge idare mahkemelerince istinaf incelemesi üzerine verilen ve 46. madde kapsamı dışında olan kararların ise kesin olduğu görülmektedir.

Olayda, 10.06.2016 tarihli tutanakta, bahse konu aracın Buca bölgesinden almış olduğu personeli Gaziemir Sarnıç yolunda bulunan ... Aydınlatma isimli işyerine taşırken tespit edildiği ifade edilmekte olup, davacı şirketin öz malı olan aracı ile kendi personelini taşıdığı ve yapılan işin ticari nitelikte olmadığı anlaşılmaktadır.

Buna göre; davacı şirketin esas ticari faaliyetinin yolcu taşımacılığı olmadığı da dikkate alındığında dava konusu işlemle bahsi geçen aracın 60 gün süre ile trafikten men edilmesine ilişkin işlemden kaynaklanan uyuşmazlığın 2577 sayılı Kanunun 46/1-d bendinde yer alan "Belli bir ticari faaliyetin icrasını süresiz veya otuz gün yahut daha uzun süreyle engelleyen işlemlere karşı açılan iptal davaları" kapsamında bulunmadığı sonucuna varılmaktadır.

Bu durumda, temyiz istemine esas teşkil eden kararın, Bölge İdare Mahkemesinin 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu'nun 46. maddesine göre temyiz yolu açık olmayan "kesin" kararlarından olduğu anlaşıldığından, temyiz isteminin incelenmesine yasal olanak bulunmamaktadır.