Ankara 10. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/418 K.2024/564

T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: 2023/418 Esas - 2024/564

TÜRK MİLLETİ ADINA

T.C. ... 10. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

GEREKÇELİ KARAR

ESAS NO

2023/418 Esas

KARAR NO : 2024/564

DAVA

Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 03/06/2023

KARAR TARİHİ : 12/09/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 18/09/2024

Mahkememize açılan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

DAVA

Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle, davacıya ait 06 cvd 043 plakalı araçla davalı .... ..... .... plakalı araçta kaza neticesinde boyalı ve değişen parçaların oluştuğu ve davacıya ait aracın pert total olduğu, davalılar aleyhine dava açacakları için;

araçta meydana gelen hasarın, pert total bedelinin, değer kaybının, araç içerisinde bulunan kaza sebebi ile hasar gören tam akülü transpalet paftar ile araçta bulunan malzemelerin (su ) hasar bedellerinin bu hasarlı parçaların onarım ve işçilik giderlerinin, amortisman kaybının, aracın ne kadar süre içerisinde kullanılabilir hale geleceğinin ve bu süre içerisinde meydana gelen mahrumiyet bedelinin ne kadar olacağının tespit edilmesi için taraflarınca ...

6. Sulh Hukuk Mahkemesi 2022/263 d.iş sayılı dosyası ile tespit davası açılmış ve buna göre 08.08.2022 tarihli kaza sonucunda müvekkile ait araçta 194.827,00 tl miktarlı hasar oluştuğunun aracın hasarsız fiyatının ise 380.000,00 TL olduğunun ...

6. sulh hukuk mahkemesi 'nin 2022/263 d.iş dosyasında tespit edilmiş olduğunu, iş bu kazada davacıya ait araç için ... sigorta şirketi tarafından 100.000,00 tl ödemenin yapıldığını, kalan bedel için iş bu davanın açıldığını, yine iş bu kazada davacıya ait araçta takılı bulunana tam akülü transpalet paftar'ın zarar görmüş olup zarar miktarının 55.800,00 tl olup iş bu bedelin de davalılar tarafından ödenmesinin gerektiğini yine davacıya ait araçta zarar gören taşıma irsaliyesi ve fatura ile sabit olan farklı ebatlarda suyun da zarar gördüğünü, iş bu zarar gören suların bedelinin de 8.089,00 TL olup davalılar tarafından ödenmesinin gerektiğini,

her ne kadar ... sigorta a.ş. tarafından 100.000,00 TL ödeme yapılmış ise de teminat limiti bulunması halinde iş bu teminat miktarına kadar ...

Sigorta AŞ'den, limit aşan kısım için...Sigorta AŞ'den poliçesinde bulunan imm teminatı kapsamında ve diğer davalılar İsmal Demirkaya ve ...'dan müşterek ve müteselsil olarak araç pert total bedeli, akülü transpalet ücreti ve araçta bulunan su bedelinin talep edidiği kaza tarihinden bu zaman kadar müvekkilin aracından mahrum kalmış ve ticari faaliyeti zarar görmüş olduğunu iş bu nedenle araç mahrumiyet bedelinin davalılar İsmal Demirkaya ve ... tarafından ödenmesinin gerektiğini sonuç olarak;

davacıya ait aracın pert-total bedel için şimdilik 100,00 TL, akülü transpalet bedeli için şimdilik 100,00 TL, araçta bulunan su bedeli için şimdilik 100,00 TL nin teminat limiti olması halinde ...

Sigorta AŞ'den, limiti aşan kısım için...AŞ'den poliçesinde bulunan teminat kapsamında ve diğer davalılar İsmal Demirkaya ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili, fazlaya dair haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 tl araç mahrumiyet bedelinin davalılar ... ve ... tarafından müştereken ve müteselsilen ödenmesi dava ve talep edilmiştir.

Davacı vekili daha sonra dava değerini artırmış, harçlandırmıştır.

CEVAP

a-)Davalı “... Sigorta A.Ş.” vekili cevap dilekçesinde özetle; Dava konusu trafik kazasına karışan 06 BEU 580 plakalı aracın müvekkil şirket nezdinde 342351966/0 sayılı ve 31.10.2021-31.10.2022 tarihleri arasında vadeli Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Mesuliyet (Trafik) Poliçesi ile sigortalı olduğu ve sorumluluklarının da sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında 100.000,00 poliçe limiti ile sınırlı olduğu, 11202203601 nolu dosya kapsamında alınan ekspertiz raporu neticesinde davacı ÇİĞDEM ERDEN'e 09.11.2022 tarihinde 100.000,00-TL hasar tazminatının müvekkil şirket tarafından ödenmiş ve sorumluluklarının kalmadığı belirtilerek açılan haksız davacın reddi gerektiği belirtilmiştir.

b-)Davalı “HDI Kasko Sigorta A.Ş.” vekili cevap dilekçesinde özetle. Dava konusu kazaya karışan 06 BEU 580 plakalı aracın davalı sigorta şirketine Kasko sigortalı olduğu kabul edilerek, öncelikle davacıya ait araç zararın aracın sigortalı olduğu ... Sigorta A.Ş.

Tarafından karşılanmasının ve poliçe limitinin tüketilmesinin gerektiği, Müvekkil şirkete sigortalı araç ÇEKİCİ olup işbu araç ile taşımacılık yapıldığından, işbu hüküm uyarınca, kazanın meydana geldiği tarih itibariyle, Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçe'sinin maddi hasar teminat limitinin, (100.000,00-TL x 2-) 200.000,00-TL olduğu.

Kazaya karışan 006 BEU 580 plaka sayılı araç müvekkil şirket nezdinde 31/01/2022 - 31/01/2023 başlangıç ve bitiş tarihli 291321002726-0 no'lu Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçe ile sigortalı olduğu. trafik limitinin tükenmediği tespit edilen ve kasko- imm sigortacısı olan müvekkil sigorta şirketinin herhangi bir ödeme sorumluluğu olmadığından başvuru sahibine ödeme yapılmamış olunduğu, davacı tarafın Trafik Sigortacısı Neova Katılım Sigorta A.Ş tarafından 21.160,05-TL ödeme yaptığını beyan etmiş olduğu.

Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortasının kaza tarihindeki poliçe limitinin 503.000,00-TL olduğu dikkate alındığında; hasar boyutunun trafik sigortacısının sorumluluğunda kaldığı, bu kapsamda İMM teminatına sarkan bir durumun olmadığının açıkça görülmekte olunduğu. Dolayısıyla, İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortacısı olan müvekkil şirket yönünden herhangi bir sorumluluğun olmadığının sübuta ermiş olduğu.

Başvuru konusu aracın onarımının ekonomik olup olmayacağının aracın rayiç ve sovtaj değeri esas alınmak suretiyle de değerlendirilmesinin gerektiği Hiçbir kabul anlamına gelmemek kaydıyla birlikte, bir an için tazminat hesabının orijinal parça tutarı üzerinden yapıldığı durumda Sayın Mahkemenizce de takdir edileceği üzere, sigorta şirketlerinin akdettikleri tedarik sözleşmeleri kapsamında, aracın anlaşmalı merkezlerde onarılması ve parça tedarikinin sağlanması durumunda en az b15 - 96 30 oranında iskonto alma hakkı bulunmaktadır.

Belirtilen iskonto oranları uygulamada, bilirkişi raporu ve kararlarda da mutlak surette dikkate alınmakta ve hesap edilen tazminat tutarından iskonto oranına karşılık gelen tutarın düşülmekte olunduğu. hiçbir kabul anlamına gelmemek kaydıyla birlikte, müvekkil şirketin hasar bedelinin kdv'sine ilişkin herhangi bir sorumluluğunun bulunmamakta olduğu, müvekkil şirketin hasar tutarının KDV'sine ilişkin de herhangi bir sorumluluğunun olmadığı, netice olarak, davalı şirketin herhangi bir sorumluluğu olmamakla açılan haksız davanın reddi gerektiği belirtilmiştir.

c-)Dava ... vekili cevap dilekçesinde özetle.

Öncelikle söz konusu kazanın oluş biçimine ilişkin kusur incelemesi yapılmasının gerekmekte olduğu. müvekkilimize ait 06 beu 580 plaka sayılı araçın ... sigorta a.ş.'nin 342351966 poliçe numarası ile zmms sigortalısı, hdi sigorta a.ş.'nin 291321002726-0 poliçe numarası ile kasko sigortalısı, neova sigorta a.ş.'nin poliçe numarası 156352764/0 imm sigortalısı olduğu, bu nedenle davacı yanın taleplerinin iş bu sigorta şirketlerinin müvekkilimiz lehine vermiş olduğu poliçe teminat limitleri uyarınca tahsil edilmesinin gerekmekte olduğu,

dava konusu kazanın meydana geldiği tarihte ZMMS poliçe teminat limitinin 100.000,00 TL olup müvekkilimizin çekici niteliğine haiz aracı karayolu taşımacılığı yapmakta olduğundan poliçe teminat limitinin KARAYOLLARI MOTORLU ARAÇLAR ZORUNLU MALİ SORUMLULUK SİGORTASINDA TARİFE UYGULAMA ESASLARI HAKKINDA YÖNETMELİKTE.

"MADDE 28/A — (Ek:RG-22/5/2016-29719) (5) (1) 4925 sayılı Karayolu Taşıma Kanunu kapsamında şehirlerarası ve uluslararası taşımacılık yapan araçlar için düzenlenen Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası poliçelerinin teminat limitleri, bu Yönetmeliğin ekinde yer alan ilgili teminat limitlerinin iki katı olacak şekilde uygulanır." uyarınca iki katı uygulanması gerekmektedir. Bu nedenle ... Sigorta A.Ş.

Teminat limitinin 200.00,00 TL olup davacı yana ödemesi gereken 100.00,00 TL bakiye teminat liitinin bulunmakta olduğu, ayrıca müvekkilimizin aracı...Sigorta A.Ş.'nin 291321002726-0 poliçe numarası ile kasko sigortalısı olduğu.

Dosya ekinde bulunan KASKO poliçesinden anlaşılacağı üzere iş bu kasko poliçesi ile 250.000,00 TL İhtiyari Mali Mesuliyet teminatı bulunup, davacı yanın uğramış olduğu zararın ZMMS poliçesi teminatlarının yetmemesi halinde...Sigorta A.Ş. tarafından 250.000,00 TL bedelin de İMM teminatından giderilmesinin gerekmekte olduğu,

yine belirmek gerekir ki müvekkile ait 06 BEU 580 plaka sayılı aracın Neova Sigorta A.Ş. tarafından 156352764/0 sayılı poliçe numarası ile İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortalısı olup dilekçeleri ekinde yer alan poliçeden de anlaşılacağı üzere teminat limitinin SINIRSIZ olup yukarıda bildirilen her iki poliçenin de teminat limitinin yetmemesi halinde iş bu poliçe kapsamında davacı yanın zararlarının karşılanmasının gerekmekte olduğu.

İş bu gerekçe kapsamında davanın NEOVA Sigorta A.Ş.'ye ihbarı taleplerinin olduğunu, Dava konusu araç davacı yanın dava dilekçesinde belirttiği üzere yük taşıma işi ile iştigal olup, iş bu araca ait Nakliyat Emtia Tam Ziya Sigortası'nın var olup olmadığının araştırılması ve varsa dava konusu zarara uğrayan eşyaların tazminin bu poliçeler kapsamında yapılıp yapılmadığının araştırılması taleplerinin olduğu araç mahrumiyet zararı hakkında Davacı yan dava dilekçesi ile dava konusu aracın pertotal olduğunu beyan etmiş olduğunu.

Dosya kapsamında bulunan bilgi ve belgelerden anlaşılacağı üzere aracın sovtajının davalı yanda bırakılmış olunduğu. Bakiye araç pert bedelinin yukarıda sırası ile saydığımız sigorta şirketlerinden tahsili ile beraber zararın giderilebileceği bu nedenle mahrumiyet bedeli istenemeyeceğinin açıkça ortada olduğu.

Tüm bunlarla beraber davacı tarafın KASKO sigortası olup olmadığı, kasko sigortası var ise ikame araç klozunun bulunup bulunmadığının araştırılmasının gerekmekte olunduğu. Bilindiği üzere kasko sigortasından ikame araç kullanıldığı taktirde davacı tarafın ikame araç bedeli isteme hakkının bulunmamakta olduğu belirtilerek açılan haksız davanın reddi gerektiği belirtilmiştir.

DELİLLER

Davalı sigorta şirketlerinden hasar dosyaları getirtilmiş, incelenmiştir

... 6. Sulh Hukuk Mahkemesi 2022/263 D.İş sayılı dosyası incelenmiştir.

Tüm dosya kapsamı ve ön inceleme duruşmasında belirlenen uyuşmazlık konuları hakkında uzman bilirkişi heyetinden alınan bilirkişi raporunda özetle,

Davalı Sigorta Şirketlerine sigortalı 06 BEU 580 plakalı Çekici ve bağlı 06 BN 8724 plakalı Yarı Römork sürücüsü davalı ...'nın meydana gelen kazanın oluşumunda, 2918 sayılı KTK.nun 52/b-c., 56/c. ve Bâld. maddeleri kural ihlallerini işlemiş olmakla %100 oranında kusurlu olduğu,

Davacıya ait 06 CVD 043 plakalı araç sürücüsü Ünal ERDEN'in meydana gelen kazanın oluşumunda izafe edilecek herhangi bir kural ihlali görülmemekle kusursuz olduğu,

Davacıya ait 06 CVD 043 plakalı aracın Pert-Total durumunda ve hasar tutarının 275.000,00 TL olacağı,

Davacıya ait araçta bulunan ve zarar gördüğü belirtilen malzemelerde oluşan zararın dosya muhtevasına göre belirlenmesinin somut anlamda mümkün olamayacağı,

Davacıya ait 06 CVD 043 plakalı aracın Pert-Total durumunda olmakla araçta değer kaybı oluşmasının söz konusu olamayacağı,

Davacının araç yoksunluk kaybının 20.250,00 TL olacağı,

Sürücü kusur oranları ve hesaplanan tazminat tutarları ile sigorta poliçeleri teminatları ve sigorta şirketinin ödeme tutarı dikkate alınarak davalıların sorumlulukları aşağıdaki şekilde tespit edildiği,

DAVALI-1 HDI SİGORTA A.Ş. KASKO/İ.M.M. SİGORTACISI 75.000,00

DAVALI-2 ... SİGORTA A.Ş. TRAFİK SİGORTACISI 100.000,00

DAVALI-3 ... ŞOFÖR/SÜRÜCÜ 195.250,00

DAVALI-4 ... İŞLETEN/SAHİP 195.250,00

Görüş ve kanaatlerini bildirmişlerdir. (Bilirkişi raporunda davalı sigorta şirketlerinin bakiye teminat limitlerinin ters yazıldığı dosya kapsamından anlaşılmış yukarıda düzeltilmiş hali dercedilmişitir.)

DELİL DEĞERLENDİRME VE HUKUKİ GEREKÇE

Dava, davacının maliki olduğu aracın karıştığı trafik kazası nedeniyle araçta meydana geldiği iddia edilen hasar nedeniyle bakiye pert bedeli,araç mahrumiyet bedeli ve araçtaki su ve transpalet paftar bedelinin tahsili istemine ilişkindir. Taraflar arasındaki uyuşmazlık; davada kusur oranlarının ne olduğu, aHasar nedeniyle bakiye pert bedeli,araç mahrumiyet bedeli ve araçtaki su ve transpalet paftar bedeline ilişkin zararın bulunup bulunmadığı ve miktarının ne olduğu, davalıların sorumlu olup olmadıkları noktalarında toplanmıştır.

Kara taşıtları kasko sigortası gerçekleşen riziko dolayısıyla sigorta ettirenin motorlu aracında meydana gelen zararı karşılamayı amaçlayan bir mal sigortası türüdür. 6102 sayılı T.T.K. 1429 maddesi uyarınca; sözleşmede aksine hüküm bulunmadıkça sigortacı, sigorta ettiren veya sigortadan faydalanan kimsenin yahut fiillerinden hukuken mesul bulundukları kimselerin kusurlarından doğan hasarları tazmin ile sorumludur.

Motorlu Kara Taşıt Araçları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları’nın, sigorta teminatının kapsamını belirleyen 1. maddesine göre, bu tür sorumluluk sigortasını yapan sigortacı, Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını poliçede yazılı hadlere kadar temin etmekle yükümlüdür. Davalı...Sigorta AŞ 06 BEU 580 plakalı aracın kasko sigortasını, davalı ... Sigorta AŞ ise ZMMS sigortacısıdır. Davalı ...

Sigorta AŞ davacıya 09.11,2022 tarihinde 100.000,00 TL hasar ödemesi yapmıştır. Davaya konu araç Karayolu Taşıma Kanunu kapsamında olduğundan teminat limitinin iki katı olarak belirlenmesi gerektiğinden bakiye teminat limiti 100.000,00 TL olarak kabul edilmelidir.

Tüm dosya kapsamı ve bilirkişi raporu içeriğinden, kazada davalı sürücünün %100 oranında kusurlu olduğunun belirlendiği, davacıya ait aracın geçirdiği trafik kazasında kaza tarihi itibariyle aracın kaza öncesi hasarsız değeri 375.000,00 TL, hasarlı haldeki sovtaj değeri 100.000,00 TL olarak bilirkişi raporunda belrilenmiş Pert Total durumundaki hasar tutarı da (375.000,00 TL – 100.000,00 TL) = 275.000,00 TL olarak hesaplanmıştır.

Bu hesaplama güncel mevzuata ve yüksek yargı uygulamalarına uygun görülmüştür. Aracın onarım bedelinin aracın ikinci el piyasa değerinin üstünde çıkmasıyla onarımın ekonomik olmadığı ve aracın pert-total olduğu, dava dışı ZMMS poliçesini yapan sigorta şirketi tarafından yapılan 100.000,00 TL ödemenin yeterli olmadığı karşılanmayan bakiye alacağının 175.000,00 TL olduğu kanaatine varılmıştır. Davalı ...

Sigorta AŞ nin baki yetmat limiti olan 100.000,00 TL ile, davalı...sigorta şirketinin ise ZMMS teminatı ile karşılanmayan kısımdan sorumlu olduğu , diğer daavalı gerçek kişilerin ise tamamından müşterek müteselsil sorumluluklarının olduğu, bu nedenle davacıya bakiye pert bedeli ödemesi için öngörülen koşulların gerçekleştiği, davanın bakiye pert bedeli talebi yönünden bilirkişi tarafından belirlenen zarar miktarı üzerinden kabulüyle, sigortalı aracın ticari olması nedeniyle davalılar avans faizinden sorumlu tutulmuş olup davalı gerçek kişiler yönünden temerrüt haksız fiil tarihi olan kaza tarihinden başlatılmış, davalı ...

Sigorta şirketi yönünden başvuru üzerine yapılan eksik ödeme tarihi temerrüt tarihi olarak belirlenmiş, davalı...sigorta şirketi yönünden ise başvuruya ilişkin tebliğ tarihine ilişkin belge sunulmadığından dava tarihinden itibaren temerrütün başladığının kabulü gerekmiştir.

Ayrıca aracın tamir süresinin bulunduğu, bu süre içinde davacının başka bir aracı kullanmak zorunda kalacağı ve bunun için yapacağı yakıt ve bakım giderleri dikkate alınarak, zarara uğradığı, bilirkişi tarafından davacının ikame araç bedeline ilişkin 20.250,00 TL yoksunluk bedeli hesaplandığı ve bu hesaplamanın uygun olduğu araç ikame bedelinden ise gerçek kişilerin sorumlu olduğu anlaşıldığından bu yöndeki kabulüne karar verilmiştir.

Öte yandan davacı yan araçtaki su ve transpalet paftar bedelinin tahsilini talep etmişse de mevcut delil durumuna göre buna ilişkin zararını ispat edememiş olup bu yöndeki talebi reddedilmiştir.

Tüm bu nedenlerle davanın kısmen kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.