Ankara 12. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/826 K.2024/492

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin genel müdürlüğünün hizmet binası ile işletmekte olduğu hava liman/meydanlardaki temizlik hizmetlerini firmalara yaptırdığını, davalıların işçisi olarak Tokat Havalimanı ve ...

Adnan Menderes Havalimanında çalışmakta ikin bir kısım işçilik alacaklarının tahsili istemiyle açılan davalarda işçilere müvekkili tarafından ödeme yapıldığı, ancak davalılar ile imzalanan sözleşme eklerinde yer alan teknik şartnamelerin 5.1 maddesinde, özel şartnamelerin 8.1.2, veya 7.10 maddelerinde "Yüklenicinin istihdam ettiği işçilerin.

İş Kanunu, SSK Mevzuatı ve diğer kanun ve mevzuatlarda belirlenen uygulamalar, hak ve alacaklar bakımından muhatabı da sorumlusu da Yüklenicidir. Yüklenici tarafından istihdam edilen işçilere ilişkin herhangi bir sorumululuk ...'ne yüklenemez.

Yüklenicinin istihdam ettiği işçilerin İş Kanunu, SSK mevzuatı ve diğer kanun ve mevzuatlarda belirlenen tüm hak ve alacakları, Yüklenici tarafından karşılanır. ... bu gibi konularda sorumlu sayılmayacaktır" şeklinde düzenlemenin bulunduğunu, davalılar ile müvekkili arasında imzalanan hizmetleri sözleşmesi ve Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 2004/11-254 E. 2004/295 K. Sayılı ilamına göre davanın kabulü ile fazlaya ilişkin haklarının saklı kalması kaydıyla şimdilik 12.264,71 TL'nin ödeme tarihinden işleyecek avans faiziyle birlikte davalılardan sorumlulukları oranında tahsiline,

yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalılar üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalılara usulüne uygun yapılan tebligatlara rağmen davaya cevap vermemişlerdir.

... 7. İcra Dairesine, Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğüne, ... 15. İş Mahkemesine, Tokat 1. İş Mahkemesine, Tokat İcra Dairesine müzekkereler yazıldığı görüldü.

Mahkememizce Nitelikli Hesaplamalar Uzmanı bilirkişi Hava Orhon'dan 21/08/2023 tarihli bilirkişi raporu, 16/11/2023, 15/01/2024 ve 08/04/2024 tarihli bilirkişi ek raporları ve İş Mevzuatından Kaynaklı Nitelikli Hesaplamalarda uzman bilirkişi Kaan Dinç'den 14/07/2024 tarihli bilirkişi raporu aldırılmıştır.

Dava, davacının taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesinden kaynaklanan ödemiş olduğu işçilik alacaklarının davalılardan rücuen tahsili istemlidir.

İcra takip dosyaları, iş mahkemesi dosyaları, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesi hükümleri, müzekkere cevapları, bilirkişi raporları ile getirtilmesi gerekli tüm deliller dosyaya celp edilmiştir.

Sgk kayıtlarına göre dava dışı işçiler Hülya Kösemek ve Yunis Polat'ın dava tarafları arasında yapılan hizmet alım sözleşmelerine bağlı olarak davalılar yanında çalıştıkları görülmüştür.

... 15. İş Mahkemesinin 2017/587 esas sayılı dosyası incelendiğinde; Davacı Hülya Kösemek tarafından davalı Devlet Hava Meydanları İşletmesi aleyhine kanuni işçilik alacaklarının talebi istemiyle 29/09/2017 tarihinde dava açıldığı, mahkemece yapılan yargılama sonucunda "1- Davanın KISMEN KABUL, KISMEN REDDİ ile,

a) Kıdem tazminatı alacağı talebinin reddine,

b) 729,22 TL net AGİ alacağının 150,00 TL'sinin dava tarihi olan 29.09.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, bakiyesi olan 579,22 TL'sinin ıslah tarihi olan 02.10.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

c) 2.563,20 TL brüt yıllık izin ücreti alacağının 500,00 TL'sinin dava tarihi olan 29.09.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte, bakiyesi olan 2.063,20 TL'sinin ıslah tarihi olan 02.10.2018 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

d) 361,81 TL brüt fazla çalışma ücreti alacağından taktiren 1/3 oranında hakkaniyet indirimi yapılarak brüt 241,21 TL olarak belirlenmesine, 100,00 TL brüt fazla çalışma ücreti alacağının dava tarihi olan 29.09.2017 tarihinden itibaren işleyecek bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faizi ile birlikte, bakiyesi olan 141,21 TL'sinin ıslah tarihi olan 02.10.2018 tarihinden itibaren işleyecek bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine,

e) 340,00 TL brüt genel tatil ücreti alacağından taktiren 1/3 oranında hakkaniyet indirimi yapılarak brüt 226,67 TL olarak belirlenmesine, 100,00 TL brüt genel tatil ücreti alacağının dava tarihi olan 29.09.2017 tarihinden itibaren işleyecek bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faizi ile birlikte, bakiyesi olan 126,67 TL'sinin ıslah tarihi olan 02.10.2018 tarihinden itibaren işleyecek bankalarca mevduata uygulanan en yüksek faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine," şeklinde karar verildiği, verilen kararın istinaf edilmesi sonrası ...

Bölge Adliye Mahkemesi 3. Hukuk Dairesinin 2019/2518 Esas ve 2021/2069 Karar sayılı ilamı ile tarafların istinaf başvurusunun 25/11/2021 tarihinde kesin olarak esastan reddine dair karar verildiği anlaşılmıştır.

... 7. İcra Dairesinin 2022/20 takip sayılı dosyası incelendiğinde; ... 15. İş Mahkemesinin 2017/587 esas ve 2019/322 karar tarihli ilamına dayanarak Hülya Kösemek vekili tarafından davalı aleyhine işlemiş faiziyle işçilik alacakları, yargılama gideri ve vekalet ücretinin tahsili amacıyla başlatılan ilamlı icra takibinde toplam 7.729,89 TL talep edildiği, davalı tarafından 13.01.2022 tarihinde icra dosyasına 5.078,17 TL yatırıldığı anlaşılmıştır.

Tokat 1. İş Mahkemesinin 2015/374 esas sayılı dosyası incelendiğinde; Davacı Yunis Polat tarafından davalılar ... Endüstriyel Tem.İnş.Taah.Paz.San.Dış.Tic.Ltd.Şti. Ve Devlet Hava Meydanları İşletmesi Genel Müdürlüğü aleyhine işe iade istemiyle 24/11/2015 tarihinde dava açıldığı, mahkemece yapılan yargılama sonucunda "1-Davanın Kabulüne; Davacının hizmet sözleşmesinin feshi işleminin GEÇERSİZLİĞİNE ve işe İADESİNE,

Davacının kanuni süre içerisinde başvurusuna rağmen davalı işverence süresi içerisinde işe başlatılmaması halinde ödenmesi gereken tazminat miktarının davacının kıdemi fesih sebebi dikkate alınarak 4 aylık brüt ücreti tutarında belirlenmesine,

Davacı işçinin işe iadesi için işverene süresi içerisinde müracaatı halinde hak kazanılacak olan ve kararın kesinleşmesine kadar en çok 4 aylık ücret ve diğer haklarının davacıya ödenmesi gerektiğinin tesbitine,

Davacının işe başlatılması halinde varsa ödenen kıdem ve ihbar tazminatlarının boşta geçen süre alacağından mahsubuna," şeklinde karar verildiği, verilen karar davalı ... Endüstriyel Tem.İnş.Taah.Paz.San.Dış.Tic.Ltd.Şti. tarafından istinaf edilmesi sonrası Samsun Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin 2018/810 Esas ve 2018/597 karar sayılı ilamı ile davalının istinaf başvurusunun 14/03/2018 tarihinde kesin olarak esastan reddine karar verildiği anlaşılmıştır.

Tokat 1. İcra Dairesinin 2018/4295 takip sayılı dosyası incelendiğinde; Tokat 1. İş Mahkemesinin 2015/374 Esas ve 2017/343 Karar sayılı 29/12/2017 karar tarihli ilamına dayanarak Yunis Polat vekili tarafından 26/07/2018 tarihinde davalı aleyhine vekalet ücreti ile yargılama giderinin tahsili amacıyla başlatılan ilamlı icra takibinde vekalet ücreti ve yargılama gideri olarak işlemiş faiziyle birlikte toplam 2.593,29 TL talep edildiği, davalı tarafından icra dosyasına 21/12/2018 tarihinde 3.200,00 TL yatırıldığı anlaşılmıştır.

Davadaki uyuşmazlığa esas olmak üzere Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 7.3.2022 tarih, 2021/2019 esas ve 2022/1183 karar sayılı ilamında; ''Hizmet alımı tip sözleşmelerinde işverenin, yüklenici tarafından çalıştırılan işçinin ücretinin ödenmesi, sosyal haklarının takibi gibi denetim dışında işçiye karşı bir sorumluluğu yoktur. İşveren ile yüklenicinin İş Kanunu'na göre işçiye karşı müteselsilen sorumlu olmasına rağmen rücu ilişkisinde taraflar arasında imzalanan sözleşmenin uygulanması sözleşme hukukunun en temel ilkelerindendir.

İşçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarının dahil olması, işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacı işverenin işçiyi çalıştıran yüklenicilerden ödediği bedeli ve ferilerinin tamamını talep etme hakkı bulunduğunun kabulü gerekir.'' ...Hizmet alım ihaleleri aynı yüklenici tarafından alındığı gibi, değişik yükleniciler tarafından da alınabilmektedir. Bu halde işyeri devri suretiyle işçiler yeni yükleniciye devredildiği için hizmet akitleri kesintiye uğramadan devam etmekte ve işçilik alacakları da bu doğrultuda hesaplanmaktadır.

İşçiye ödenen kıdem tazminatı iş sözleşmesinin feshedildiği tarihteki giydirilmiş ücret üzerinden hesaplanmakta olup bu kıdem tazminatının tamamından işçiyi çalıştırdıkları dönemle orantılı olarak yükleniciler işverene karşı sorumludurlar.

İhbar tazminatından son işveren sorumludur. Bunların dışında hafta tatil ücreti, ücret alacağı, fazla mesai ücreti gibi işçiye ödenen tazminatlardan yükleniciler işverene karşı işçiyi çalıştırdıkları dönemle sınırlı olarak sorumlu olacaklardır.

İşveren tarafından bu ödemelerin feri mahiyetinde yapılan ödemeler de ayrı esasla yüklenicilerden tahsil edilebilecektir.''

Mahkememizce dosyada ki uyuşmazlık konusu hakkında incelemesi amacıyla 14/07/2024 tarihli İş Mevzuatından Kaynaklı Nitelikli Hesaplamalarda uzman bilirkişi Kaan Dinç'den alınan rapora göre: Mahkemece verilen görev çerçevesinde; dava dosyasında yer alan dilekçeler, dava dışı

işçilere ait SGK kayıtları, Mahkeme İlamı, Bilirkişi Raporları, İcra dosyaları, dosya içerisindeki

CD, taraflar arasında imzalanan Hizmet Alım Sözleşmeleri ve diğer ilgili tüm dokümanların

incelenmesi ve değerlendirilmesi sonucunda, nihai takdir Mahkemenize ait olmak üzere;

Davacının davalı ... Kimya Kimyevi Mad. Tem. Taahhüt Ve Ticaret Limited Şirketi.’nden

2.082,30 TL’nin 13.01.2022 ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile talep edebileceği; davalı

... Endüstriyel Temizlik Gıda İnşaat Taahhüt Pazarlama Sanayi Ve Dış Ticaret Limited Şirketi Ve ...Temizlik Bilgisayar Gıda İnşaat Tarım Pazarlama Sanayi Ve Ticaret Limited Şirketi adi ortaklık olduğundan müştereken

ve müteselsilen 3.605,12 TL’nin 13.01.2022 ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile

talep edebileceği, davalı ... Endüstriyel Temizlik Gıda İnşaat Taahhüt Pazarlama Sanayi Ve Dış

Ticaret Limited Şirketi’nden 3.200,00 TL’nin 21.12.2018 ödeme tarihinden itibaren avans faizi ile talep edebileceği rapor edilmiştir.

Deliller değerlendirilmiştir.

Yukarıda belirtilen olgular ve tüm dosya kapsamı incelendiğinde, yukarıda bilgilerine yer verilen dava dışı işçilerin eldeki davadaki taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesine istinaden davalılar yanında çalıştığı, yukarıda yer verilen ve iş mahkemelerinde görülen davalar neticesi başlatılan icra takipleri sonrası davacının dava dışı işçilere ödemede bulunduğu, yine yukarıda belirtilen Yargıtay'ın yerleşmiş içtihatları gereğince işçilik alacakları işveren tarafından ödenen işçinin; yüklenici işçisi olması, sözleşme ücretine işçinin ücret ve sosyal haklarına dahil olması,

işverenin işçilik alacaklarından sorumlu olacağına dair sözleşmede bir hüküm bulunmaması hususları nazara alındığında davacının dava dışı işçilere ödenen tutarı davalılardan rücu edebileceği, her ne kadar davacı vekilince vekalet ücreti, yargılama gideri, bunların işlemiş faizi ve stopaj kesintisi nedeniyle mahsuplaşılarak ödemede yapıldığı ve ...

7. İcra Müdürlüğü dosyasında hesaplamanın 5.687,43-TL değil 9.064,71-TL üzerinden yapılması gerektiği ileri sürülse de taraflar arasında buna yönelik bir protokol yahut mahsup işlemi yapılabileceğine dair evrak sunulmadığından bu hususa itibar edilmediği, yukarıda belirtilen ve istikrar bulmuş Yargıtay içtihatlarına uygun ve yargısal denetime elverişli bilirkişi raporu ile yapılan terditli hesaplama sonucunda dava dışı işçilere yapılan toplamda 8.887,42 TL ödeme sebebiyle davalıların ayrı ayrı sorumluluklarının belirlendiği,

toplam tutarı oluşturan ve her bir işçiye yapılan ödeme tarihleri itibarıyla davalılar hakkında temerrüt olgusunun oluştuğu, taraflar tacir olduğundan belirlenen ödeme tarihlerinden itibaren avans faizi yürütülmesi gerektiği anlaşıldığından davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulması gerekmiştir.

¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır