Ankara 13. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/588 K.2024/955

TÜRK MİLLETİ ADINA YARGILAMA YAPMAYA VE HÜKÜM VERMEYE YETKİLİ ANKARA 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARARIDIR

ESAS NO

2024/588 Esas

KARAR NO : 2024/955

HAKİM : ...... KATİP : ......

DAVACI : ...... VEKİLİ : Av. ...... DAVALI : ...... VEKİLİ : Av. ......

DAVA

İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 27/08/2024

KARAR TARİHİ : 20/12/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 02/01/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Acentelik Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

16/06/2023 tarihinde, saat 17.45 sularında dava dışı sürücü ... yönetimindeki ruhsat sahibi Davalı ... olan ... plakalı araç ile ...... takiben seyri esnasında, kendisi ile aynı yönde arka gerisinde seyreden dava dışı sürücü ... sevk ve idaresinde, ruhsat sahibi ... olan ... plakalı aracın çarpması neticesi arka kısımlarından, çarpmanın etkisi ile savrularak ön ilerisinde seyreden dava dışı sürücü ... sevk ve idaresinde, ruhsat sahibi Davalı ... olan ... plakalı araca çarpması neticesi ön kısımlarından hasarlı ve dava dışı ... isimli yayanın yaralandığı 3 araçlı bir trafik kazası meydana geldiğini,

16/06/2023 tarihli Ölümlü/Yaralanmalı Trafik Kazası Tespit Tutanağı'nda davacı Şirket sigortalısı ... plaka numaralı araç sürücüsünün 2918 sayılı KTK'nun 56/1-c maddesini ihlal ettiği tespit edildiğini, Davacı sigortalısı dava dışı ...'ya ait aracın sürücüsü dava dışı ...'in tam kusurlu olması nedeniyle ...

Şirketi'nin 26/09/2023 tarihli Ekspertiz Raporu uyarınca toplam 207.487,00 TL maddi zarar/hasar tespit edildiğini, Davalı'nın uğramış olduğu hasar ve zarardan davacının sigortalısının aracının sorumlu olması nedeniyle Davalı'nın zararı, Davacı Şirketçe giderildiğini, Davacı şirket tarafından, Davalıya 25/12/2023 tarihinde toplam 142.487.00 TL ödeme yapıldığını, 2023 yılında meydana gelen maddi hasarlı trafik kazalarında Trafik Teminat Bedeli 120.000,00 TL olarak belirlendiğini, Davacı Şirketçe yapılan hata sonucu davalıya 142.487,00 TL ödeme yapıldığını Bu durumda davalıya 22.487,00 TL tutarında fazla bir ödeme yapıldığı tespit edildiğini,

davalıya ödenen meblağın takibe giriş miktarı olan 23.575,61-TL’nin tahsili amacıyla ...... esas sayılı takip dosyası başlatıldığını, itiraz üzerine takibin durduğunu belirterek itirazın iptali ile takibin devamına, alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkâr tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; yapılan tebligatın usulsüz olduğunu, alacağın zamanaşımına uğradığını, Kaza Tespit Tutakları da ele alındığında ... plakalı araç sürücüsünün yüzde yüz kusurlu olması sebebiyle ... ve ... plakalı araçların onarım bedelinin kusurlu araç kasko ve sigorta poliçesinden karşılanması gerektiğini, ... plakalı aracın onarım bedeli ... plakalı aracın kasko ve sigorta poliçesinden ödendiğini, ... plakalı aracın faturada belirtilen 64.500,00 TL olan onarım bedelinin kasko ve sigorta tarafından ödemesi gerçekleşmediğini,

dava çerçevesinde davacının fazla ödediğini iddia ettiğinin aksine kazaya karışan ... plakalı diğer aracın onarım bedelinin kusurlu araç kasko ve sigorta poliçesinden karşılanması gerektiğini davacıya gönderildiğini, Araç şoförü olan ...'e ruhsat sahibi olan ... yazı ile 29.08.2024 tarihinde ödeme bildirimi posta yolu ile gönderildiğini, fakat kişilerin adreste olamaması sebebiyle iade geldiğini, trafik kazasında davacının sigortalısı olan aracın kazaya karışması ve zarara uğraması kendi kusurundan kaynaklandığını belirterek davanın reddini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE

Dava davacı sigorta şirketi tarafından poliçe limiti üzerinde sehven yapıldığı beyan edilen ödemenin istirdadı amacıyla yapılan takibe vaki itirazın iptaline ilişkindir. ...... Esas sayılı takip dosyasında davacı tarafından davalı ve dava dışı ... aleyhine, 22.487,00 TL asıl alacak, 1.088,61 TL işlemiş faiz toplamı 23.575,61 TL üzerinden yapılan fazla ödemenin iadesi amacıyla takip yapıldığı anlaşılmıştır.

Dosyada mevcut 16/06/2023 tarihli Trafik Kazası Tespit Tutanağı'nda "...sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracı ile ...... klavuzlu köprü istikametine seyrederken ...... önüne geldiği esnada aracının ön kısımlarıyla önündeki aynı istikamette giden sürücü ...'ın kullandığı ... plakalı aracın arka kısımlarına çarpması sonucu bu araçta çarpmanın şiddeti ile önünde giden sürücü ...'ın kullandığı ... plakalı aracın arka kısımlarına çarpması sonucu 3 araçlı yaralamalı ve maddi hasarlı trafik kazası meydana gelmiştir.

Bu kazanın oluşumunda ... plakalı araç sürücüsü ... 2918 Sayılı KTK yer alan kusurlardan 56/1C (önde giden araçların yönetmelikte belirtilen güvenli ve yeterli bir mesafeden izlememek kuralını ihlal ettiği görüş ve kanaatine varılmıştır, diğer sürücülerin herhangi bir kural ihlalinin olmadığı kaza yeri incelemesi ve sürücü beyanlarından anlaşılmıştır..." şeklindedir.

Türk Borçlar Kanunu'nun 78/1.maddesi hükmü uyarınca, "...Borçlanmadığı edimi kendi isteğiyle yerine getiren kimse, bunu ancak, kendisini borçlu sanarak yerine getirdiğini ispat ederse geri isteyebilir...." maddesi bulunmaktadır.

Tüm dosya kapsamı bir bütün halinde düşünüldüğünde, eldeki davada davacı tarafından poliçe limitini aşar şekilde yapılan ödemenin istirdadı talep edilmektedir. TBK'nun 78. maddesi uyarınca borçlu olmadığı edimi kendi isteği ile yerine getiren kimse bunu ancak kendisini borçlu zannederek verdiğini ispat etmesi halinde isteyebilecektir. Ancak ödemede bulunan, borçlu olmadığını bildiği yahut bilebilecek durumda olduğu halde ödeme yapmışsa, bu kapsamdaki ödeme lütuf ödemesi mahiyetinde olduğundan iadesi talep edilemez. (Emsal ......sayılı ilamı) Davacının ise basiretli tacir olduğu kuşkusuz olup, davalıdan lütüf ödemesi mahiyetinde yapılmış ödemenin istirdadını talep edemeyeceği anlaşılmakla davanın reddine dair aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.