Ankara 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/652 K.2025/170

...

DAVA

Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali)

DAVA TARİHİ : 24/09/2024

KARAR TARİHİ : 07/03/2025

KARAR YAZIM TARİHİ : 07/04/2025

Mahkememizde görülmekte olan "Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali)" davasının yapılan açık yargılaması sonunda dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA DİLEKÇESİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, ... çek numaralı, 20.000 TL tutarlı, 10/11/2024 vade tarihli, ... çek numaralı, 10.000,00 TL tutarlı, 20/11/2024 vade tarihli, ... çek numaralı, 12.000,00 TL tutarlı, 15/11/2024 vade tarihli ve ... çek numaralı, 13.000,00 TL tutarlı, 30/11/2024 vade tarihli olmak üzere toplam 55.000,00 TL tutarlı 4 adet çekin 02/08/2024 tarihinde kayıp olduğunu, tüm aramalarına rağmen çeklerin bulunamadığını, söz konusu çeklerin art niyetli kişi veya kişilerin eline geçmesi ihtimali bulunduğunu, bu nedenle bankalardan veya diğer bankalardan karşılığının istenmesine karşın gerekli tedbirlerin alınarak, mağduriyetinin giderilmesi ile çeklerin zayi nedeniyle iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı asil 07/03/2025 tarihli duruşmada ... Bankası ile iletişime geçtiklerini, dava konusu ettikleri 20/11/2024 keşide tarihli, 10.000,00 TL bedelli, ... numaralı çekin iptal edildiğinin taraflarına bildirildiğini, bu nedenle bu çek yönünden davalarından feragat ettiklerini, diğer çekler yönünden taleplerinin aynen devam ettiğini bildirmiştir.

HUKUKİ DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE

Dava, zayi nedeniyle çek iptali talebinden ibarettir.

Öncelikle ifade etmek gerekir ki, kıymetli evrak türü olan çeklerin iptalinin dava edilebilmesinin ilk koşulu, senedin zayi olması, ikinci koşulu, senette yer alan hakkın halen mevcut olması, üçüncü koşulu, iptal talebinde bulunanın hak sahibi olması, dördüncü koşulu, senet zilyetliğinin yeniden iktisabının mümkün olmaması, beşinci ve son koşulu ise iptali dava edilen senedin kıymetli evrak niteliğini taşımasıdır.

Tüm bu açıklamalar uyarınca eldeki dava dosyası incelendiğinde, davacı dava dilekçesiyle birlikte

(1)... çek numaralı, 20.000 TL tutarlı, 10/11/2024 vade tarihli,

(2) ...çek numaralı, 10.000,00 TL tutarlı, 20/11/2024 vade tarihli,

(3) ... çek numaralı, 12.000,00 TL tutarlı, 15/11/2024 vade tarihli

(4) ... çek numaralı, 13.000,00 TL tutarlı, 30/11/2024 vade tarihli olmak üzere toplam 55.000,00 TL tutarlı 4 adet çekin zayi nedeniyle iptalini istemiştir. Ancak davacı yargılama devam ederken dava konusu çeklerden ... çek numaralı, 10.000,00 TL tutarlı, 20/11/2024 vade tarihli çek yönünden davadan feragat ettiğini bildirmiştir.

Bilindiği üzere, feragat, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (HMK) 307. maddesinde davacının, talep sonucundan kısmen veya tamamen vazgeçmesi olarak hükme bağlanmıştır. Feragat, davaya son veren taraf işlemleri arasında sayılmış olup, hüküm kesinleşinceye kadar her zaman mümkündür. Feragat, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebileceği dava türlerinde geçerlidir. Somut uyuşmazlıkta dava, kaybedildiği ileri sürülen çekin iptali istemine ilişkindir.

Bu dava, tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edilebilecekleri davalar arasında yer almaktadır. Bu nedenle Mahkememizce .. çek numaralı, 10.000,00 TL tutarlı, 20/11/2024 tarihli çek yönünden davanın feragat nedeniyle reddine karar vermek gerekmiştir.

Dava konusu diğer çekler yönünden ise, Mahkememizce 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun (TTK) 760 ve 762. maddeleri gereğince ...

Gazetesinde gerekli ilanların yaptırıldığı, yapılan yargılama, toplanan deliller,...Gazetesi'nde yapılan üç ayrı ilan, ilgili banka şubesinden alınan yazı cevabı ve tüm dosya kapsamı uyarınca, yapılan ilanlara rağmen ilk ilan tarihinden itibaren üç aylık süre içerisinde çeklerin mahkememize ibraz edilmediği veya herhangi bir bildirimde bulunulmadığı, çeklerin muhatap bankaya ibraz edildiğine ilişkin bir delilin de olmadığı, söz konusu hususun muhatap bankalara Mahkememizce yazılan müzekkereler sonucu gelen yazı cevapları ile de sabit olduğu,

TTK'nın 651. maddesine göre, kıymetli evrak zayi olduğu takdirde mahkeme tarafından iptaline karar verilebileceğinin düzenlendiği, kıymetli evrakın zayi olduğu veya ziyanın ortaya çıktığı anda çek üzerinde hak sahibi olan kişinin işbu davayı açabileceği, eldeki delillerden davacının hak sahibi olduğu değerlendirilmekle, Mahkememizce dava konusu çeklerin TTK'nın 818/s maddesi yollaması ile 764. maddesi gereğince iptaline dair karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

...