Ankara 7. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/181 K.2025/230

Adına Yargılama Yapmaya ve Hüküm Vermeye Yetkili T.C.

ANKARA GEREKÇELİ KARAR

7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2025/181

KARAR NO : 2025/230

BAŞKAN : ..... ÜYE : ..... ÜYE : ..... KATİP : .....

DAVACI : ..... VEKİLİ : Av. ..... DAVALI : .....

DAVA

Menfi tespit / Çek Bedelinin İstirdatı

DAVA TARİHİ : 10/03/2025

KARAR TARİHİ : 20/03/2025

KARAR Y.TARİHİ : 20/03/2025

Mahkememizde görülmekte olan "menfi tespit ve çek bedelinin istirdatı" davasının yapılan açık yargılaması sonunda aşağıdaki karar verilmiştir.

I-İDDİALAR

1. Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili ile davalı şirket arasında 27.12.2024 tarihli protokol yapıldığını, protokole göre 4 adet çekin avans olarak daire alım karşılığı verildiğini, protokole göre çeklerin vade tarihinden önce, tapuda daire alımı gerçekleşmez ise çeklerin iade edileceğini, çeklerın üçüncü kişilere ciro edilemeyeceğini, ancak satışın gerçekleşmediğini, müvekkilinin protokolde yer alan ..... şubesine ait 10.02.2025 vade tarihli 500.000,00 TL 'lik çeki ödemek zorunda kaldığını, müvekkilinin davalı şirkete aynı işten kaynaklı 5 adet avans olarak çeki bulunduğunu,

davalı şirketin protokole uymayarak çekleri üçüncü kişilere devretmesi nedeniyle 1.950.000,00 TL çek bedelini ödediğini, bununla birlikte 650.000,00 TL lik çekin ise banka aşmasında karşılıksız kaldığını, müvekkilinin zarara uğradığını belirterek müvekkili ile ilgili protokolden kaynaklı ..... şubesine ait ... numaralı 10.03.2025 vade tarihli 500.000,00 TL , ... numaralı 10.05.2025 vade tarihli 500.000,00 TL -, ... numaralı 10.05.2025 vade tarihli 500.000,00 TL bedelli çekler üzerine ödemesinin tedbiren durdurulmasını, herhangi bir icra takibine konu olma ihtimali de gözetilerek ilgili çekler hakkında tedbir kararı verilmesini,

27.12.2024 tarihli protokole ait borcun ifa edilmemesinden bahisle protokole ait çeklerin müvekkiline teslimi/istirdatı ile birlikte, müvekkilin protokole yer alan iş gerçekleşmemesinden bahisle, ilgili çeklerden kaynaklı borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

II-SAVUNMALAR

2. Dava dilekçesi tebliğe çıkarılmamıştır. III-TARAFLARIN ANLAŞTIKLARI ve ANLAŞAMADIKLARI HUSUSLAR

A. Taraflar Arasında Uyuşmazlık Bulunmayan Hususlar

3. Uyuşmazlık bulunmayan hususlar bu aşamada belirlenmemiştir.

B. Taraflar Arasındaki Uyuşmazlık Konuları

4. Taraflar arasındaki uyuşmazlık belirlenmemiştir.

IV-ÇEKİŞMELİ VAKILAR HAKKINDA TOPLANAN DELİLLER

5. Dava; menfi tespit ve çek bedeli istirdatına ilişkindir.

6. Bilindiği üzere 19.12.2018 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan ve 01.01.2019 tarihinde yürürlüğe giren 7155 sayılı Abonelik Sözleşmesinden Kaynaklanan Para Alacaklarına İlişkin Takibin Başlatılması Usulü Hakkında Kanun'un 20. maddesi ile 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’na 5/A maddesi eklenmiş, sözkonusu madde 28.3.2023 tarih ve 7445 sayılı Kanunun 31. maddesinde yapılan değiklik ile son halini almıştır.

7. TTK'nın 5/A maddesinin birinci (1) fıkrası "Bu Kanunun 4 üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar para olan alacak, tazminat, itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında, dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.” hükmünü içermektedir.

8. Söz konusu kanun hükmünün ilk hali 01.01.2019 tarihinde yürürlüğe girmiş, 28.3.2023 tarih ve 7445 sayılı kanunun 31. maddesinde yapılan değiklik ile son halini almış, iş bu dava ise 23.08.2023 tarihinde açılmıştır.

9. 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu’nun 18/A maddesinde ise. "Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması halinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir.

İhtarın gereği yerine getirilmez ise, dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir. Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması halinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir." düzenlemesine yer verilmiştir.

10. 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun "Dava şartlarının incelenmesi" başlığını taşıyan 115. maddesi "Mahkeme, dava şartlarının mevcut olup olmadığını, davanın her aşamasında kendiliğinden araştırır. Taraflar da dava şartı noksanlığını her zaman ileri sürebilirler. Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir." hükmünü içermektedir. 11. Eldeki davanın açıldığı 10.03.2025 tarihinde zorunlu arabuluculuğa tabi olduğu, davacı vekilinin dava dilekçesinde arabuluculuk müessesine başvurmadıklarını bildirdiği anlaşıldığından,

13. Somut olayda; davacı yan, davalı şirket ile imzalana protokol karşılığı çekler verdiğini, ..... şubesine ait ... numaralı 10.03.2025 vade tarihli 500.000,00 TL , ... numaralı 10.05.2025 vade tarihli 500.000,00 TL, ... numaralı 10.05.2025 vade tarihli 500.000,00 TL bedelli çek nedeniyle borçlu olmadığının tespiti ile protokolde yer alan iş gerçekleşmemesi nedeniyle çeklerden dolayı borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini istemiştir.

Bu halde eldeki davada; çek bedelinin istirdatı isteminin; bir miktar paranın tahsiline yönelik açılan ticari dava niteliğinde olduğu ve davanın açıldığı 10.03.2025 tarihinde yürürlükte olan (yürürlük tarihi 01.01.2019) 6102 sayılı TTK'nın 5/A maddesi uyarınca dava açılmadan önce arabulucuya başvurulması gerektiği ve bu hususun dava şartı olduğu, ancak; davacı tarafça davadan önce yapılmış arabuluculuk başvurusu bulunmadığı anlaşılmakla, 6325 sayılı Kanunun 18/A-2 maddesi ile HMK'nın 115/2. maddesi gereğince, davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilmiştir.

NOT

BU BELGE ELEKTRONİK İMZA İLE İMZALANMIŞ OLUP, AYRICA FİZİKİ OLARAK İMZALANMAYACAKTIR. "5070 sayılı kanun m. 5 ve 6098 sayılı TBK m. 15 uyarınca elektronik imza ile oluşturulan belgeler elle atılan fiziki imza ile aynı sonucu doğurur"