Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/840 K.2024/1206

Ankara Batı

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ KARAR

TÜRK MİLLETİ ADINA

ESAS NO

2024/840 Esas

KARAR NO : 2024/1206

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI : HASIMSIZ

DAVA

Zayi Belgesi Verilmesi

DAVA TARİHİ : 19/07/2024

KARAR TARİHİ: 07/11/2024

K. YAZIM TARİHİ: 08/11/2024

Mahkememizde görülmekte olan Zayi Belgesi Verilmesi davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle. Müvekkili ...

Şirketi' ne ait fabrika ve işyerinin, 08.06.2024 tarihinde yağan yoğun yağış sebebiyle meydana gelen sel felaketinden ağır hasar aldığını ve pek çok yerinin kullanılamaz hale geldiğini, fabrika içinde bulunan makine, techizat ile ticari defter ve kayıtların büyük kısmının sular altında kalarak zarar gördüğünü, 09.06.2024 tarihinde itfaiye tarafından olay raporu hazırlandığını ve hasar durumunun belirlendiğini, fabrikanın zeminine yoğun yağıştan dolayı yaklaşık 9.500 m2 alanda yaklaşık 50 cm yüksekliğinde yağmur suyunun dolduğunun tespit edildiğini,

meydana gelen sel felaketi sebebiyle Müvekkili şirkete ait 2014-2015-2016-2017-2018-2019-2020-2021-2022-2023 dönemlerine ait tüm ticari defterler, (Yevmiye defteri, Envanter defteri, Defteri kebir, Damga vergisi defteri, Yönetim kurulu karar defteri, Pay defteri, Genel kurul toplantı ve Müzakere defteri) faturalar ve tüm resmi evrakların zayi olduğunu beyan ederek,

davanın kabulü ile 2014-2015-2016-2017-2018-2019-2020-2021-2022-2023 dönemlerine ait tüm yasal defterlerin (Yevmiye defteri, Envanter defteri, Defteri kebir, Damga vergisi defteri, Yönetim kurulu karar defteri, Pay defteri, Genel kurul toplantı ve Müzakere defteri), faturalar ve tüm resmi evrakların zayi olması sebebiyle zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiştir.

Dava hasımsız olarak açılmıştır.

GEREKÇE

Dava, bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu ticari defter ve kayıtların zayi olduğunun tespitine ve zayi belgesi verilmesi istemine ilişkindir (TTK m. 82/5,7).

TTK nın 82/7 maddesinde; "Bir tacirin saklamakla yükümlü olduğu defterler ve belgeler; yangın, su baskını veya yer sarsıntısı gibi bir afet veya hırsızlık sebebiyle ve kanuni saklama süresi içinde zıyaa uğrarsa tacir zıyaı öğrendiği tarihten itibaren otuz gün içinde ticari işletmesinin bulunduğu yer yetkili mahkemesinden kendisine bir belge verilmesini isteyebilir. Bu dava hasımsız açılır. Mahkeme gerekli gördüğü delillerin toplanmasını da emredebilir. " hükmüne yer verilmiştir.

Davacı tarafından ticari defterlerin sel felaketi sırasında kaybolduğu belirtilmiştir.

Dava dilekçesi içeriği ile ekinde sunulan 09/06/2024 tarihli "itfaiye olay raporu" nun incelenmesinde; yaşanan sel felaketi nedeniyle davacı şirketin dava konusu ettiği 2014-2015-2016-2017-2018-2019-2020-2021-2022-2023 dönemlerine ait tüm yasal defterler, faturalar ve tüm resmi evrakların da zayi olduğunun mal sahibi tarafından tutanağa geçirildiği anlaşılmıştır. Bu nedenle davacı şirket yetkililerin itfaiye olay raporunun tutulduğu tarih olan 09/06/2024 tarihinde dava konusu ettiği ticari defterlerin zayi olduğunu bildiği dosya kapsamından sabittir.

Davacı yanın defterlerin saklanması konusunda basiretli bir tacirden beklenen özeni göstermesi, kayıtların özenle korunması ve saklanması gerektiği, davacının saklamakla yükümlü olduğu defterleri özenle korumadığı, dava konusu edilen ve zayi olduğu iddia edilen ticari defter ve belgelerin de yaşanan sel felaketi nedeniyle tutulan 09/06/2024 tarihli "itfaiye olay raporu"nda hasar görenler listesine eklendiği, bu hususun mal sahibince resmi görevlilere bildirildiğinin itfaiye olay raporundan anlaşıldığı,

ticari defter ve kayıtların zayi olduğu tarihi takiben TTK nın 82/7 maddesi uyarınca 30 gün içerisinde davanın açılması gerektiği, bu sürenin hak düşürücü süre olduğu, davanın açılış tarihinin ise 19/07/2024 tarihi olduğu, dolayısıyla dava tarihi itibariyle 30 günlük sürenin geçtiği anlaşılmakla davanın süre yönünden usulden reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

(Emsal Ankara BAM 21.HD 2017/247 esas, 2017/194 karar, 2017/1216 esas, 2017/1016 karar ve 2022/51 esas ve 2022/1432 karar sayılı ilamları)

Katip Hakim · e-imza e-imza