Ankara Batı Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/953 K.2025/667

Ankara Batı

ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR

TÜRK MİLLETİ ADINA

ESAS NO

2024/953 Esas

KARAR NO : 2025/667

HAKİM

KATİP

DAVACI

VEKİLİ

DAVALI

VEKİLİ

DAVA

İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ : 21/08/2024

KARAR TARİHİ: 17/06/2025

K. YAZIM TARİHİ: 10/07/2025

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Davacı sigorta şirketine ZMSS(Trf) sigorta poliçesiyle sigortalı ... plakalı aracın olay yeri firari sürücüsünün park halindeki dava dışı ... plakalı araca kusurlu olarak çarparak hasarlanmasına neden olduğunu, davacı sigorta şirketi tarafından ... plakalı araç sahibine 11.300,00 TL, onarımı yapan tamir servisine de 1.971,97 TL olmak üzere toplamda 13.271,97 TL hasar bedeli ödemesinin yapıldığını, Sigortalı araç sürücüsünün olay yerini terk etmesi nedeniyle, ödenen bu bedelin rücuen davalıdan talep edildiğini ancak herhangi bir ödeme yapılmaması üzerine davalı aleyhine ...

İcra Müdürlüğü'nün...

Esas sayılı dosyası ile ilamsız icra takibi başlatılarak, 13.271,97 TL asıl alacağın işleyen 1.432,55 TL faizi ile birlikte davalıdan tahsilinin talep edildiğini, ancak davalının haksız itirazı üzerine takibin durdurulduğunu, arabuluculuk görüşmelerinin de anlaşamama ile sonuçlandığını beyan ederek, davalının haksız itirazının iptali ile takibin devamına ve davalı aleyhine %20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davalıya ait aracın kamyon olduğunu ve vaktin de gece olması nedeniyle, davalının park halindeki davacıya ait araca çarptığını dahi fark etmediğini, dolayısıyla kaza yerini terk etmek gibi bir durumun olmadığını, ayrıca.... plakalı araç arka stop lambasından hasarlandığı da dikkate alındığında,... plakalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunu fark etmemesinin doğal olduğunu, Yargıtay kararlarında, kaza yerini terk etmenin teminat dışı hallerden sayılması için aracı kullanan kişinin alkollü veya sürücü belgesiz olmasının ve bunun da sigortacı tarafından tespit edilmesinin gerektiği belirtilerek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER

... İcra Müdürlüğünün .... esas sayılı takip dosyası, sigorta poliçesi, hasar dosyası, trafik kazası tespit tutanağı, tramer kaydı, 02/04/2025 tarihli bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı.

GEREKÇE

Dava, ZMSS poliçesi kapsamında ödenen bedelin olay yeri terk rücu sebebine dayalı rücuen tahsili istemiyle başlatılan icra takibine yönelik itirazın iptali talebine ilişkindir.

... ... İcra Müdürlüğünün ... E. sayılı takip dosyasının incelenmesinde; Davacı (alacaklı) sigorta şirketi vekili tarafından davalı (borçlu) şirket aleyhine 12/06/2024 tarihli ödeme emri ile 13.271,97 TL asıl alacak, 1.432,55 TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 14.704,52 TL alacağın tahsili amacıyla ilamsız icra takibi başlatıldığı, ödeme emrinin davalı borçluya 25/06/2024 tarihinde tebliğ edildiği, davalı vekilinin 27/06/2024 tarihli dilekçeyle itirazı üzerine icra takibinin durdurulduğu, eldeki davanın 21/08/2024 tarihinde yasal bir yıllık hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır.

Dosyaya kazandırılan 02/04/2025 tarihli bilirkişi raporunda özetle; "...Davacı sigorta şirketine ZMSS ile sigortalı kaza yeri terk... plakalı Kamyon sürücüsünün meydana gelen kazanın oluşumunda. 2918 sayılı KTK.nun 47/d., 53/a-2-4-5, 81/a-b-c-d. ve 84/1. maddeleri kural ihlallerini işlemiş olmakla %100 oranında kusurlu olacağı, ... plakalı araç malikinin / sürücüsünün dosya muhtevasına göre izafe edilecek herhangi bir kural ihlali görülmemekle kusursuz olacağı,

Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigorta Poliçesi Genel şartları uyarınca davacının ödemiş olduğu hasar bedeli olan 13.271,97 TL'yi ödeme tarihinden itibaren sigortalısından 13.271,97 TL asıl alacak ve 1.432,55 TL işlemiş faizi olmak üzere toplam 14.704,52 TL olarak talep edip edemeyeceği nihai hususunun sayın mahkemeye ait olacağı..." yönünde görüş ve kanaat bildirilmiştir.

Davacı sigorta şirketi tarafından açılan eldeki rücu davasında ZMMS Genel Şartlarında düzenlenen B.4.f maddesinde yer alan "Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması" sebebine dayanmıştır.

Bu tür olaylarda sigortacı, 2918 sayılı KTK'nin 95/2 maddesi uyarınca tazminat yüklülüğünün azaltılması ve kaldırılmasına ilişkin halleri üçüncü kişilere karşı ileri süremeyeceğinden zarar görene ödeme yaptıktan sonra sigorta sözleşmesine ve bu sözleşmeye ilişkin kanun hükümlerine göre, tazminatın kaldırılmasını ve indirilmesini sağlayabileceği oranda kendi sigorta ettirenine rücu edebilecektir.

01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren ve poliçe tarihinde yürürlükte bulunan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4.f maddesinde ''Bedeni hasara neden olan trafik kazalarında sigortalının veya eylemlerinden sorumlu olduğu kişilerin, tedavi veya yardım amaçlı sağlık kuruluşuna gitme, can güvenliği nedeniyle uzaklaşma gibi zorunlu haller hariç olmak üzere, olay yerini terk etmesi veya kaza tutanağı, alkol raporu vb. kazanın oluş koşullarına ilişkin gereken belgelerin düzenlenmesi yükümlülüğüne aykırı davranması halinde'' sigortalıya rücu edilebileceği düzenlemesi yer almaktadır.

01/06/2015 tarihinden önce düzenlenen zorunlu trafik sigorta poliçelerine ilişkin olarak meydana gelen trafik kazalarında o dönem yürürlükte bulunan Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4 maddesinde sigortacının işletene rücu nedenleri arasında sigortalı aracın sürücüsünün kaza sonrası olay yerinden ayrılması sayılmamıştır.

Dolayısıyla 01/06/2015 tarihinden önce düzenlenen zorunlu trafik sigorta poliçelerine dayalı olarak zarar gören hak sahiplerine ödemede bulunan sigorta şirketi salt olay yerini terk nedenine dayalı olarak kendi âkidine rücu edemeyecektir.

Ancak 01/06/2015 tarihinden sonra düzenlenen zorunlu trafik sigorta poliçeleri nedeniyle zarar gören hak sahiplerine ödemede bulunan zorunlu trafik sigortacısı, kendi âkidi olan sigortalısına karşı Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının B.4 maddesine göre olay yerini terk nedeniyle rücu davası açabilecektir.

Zira trafik kazalarında 01/06/2015 tarihinde yürürlüğe giren Genel Şartların B.4 maddesinde ifade edilen haller ile benzer zorunlu haller dışında olay yerini terkin, rücu sebebi olduğu kabul edilmiştir.

Olay yerini terk ile rücu sebebi gerçekleşmiş olduğu hususunda dosya kapsamında bir tereddüt bulunmamakta olup, kaza tespit tutanağında bu husus açıkça belirtilmiştir. Olay yerini Genel Şartların B.4. maddesinde sayılan haller ile benzer zorunlu nedenlerden biri nedeniyle terk ettiğini, dolayısıyla rücu sebebinin oluşmadığını ispat yükü ise sigortalıdadır. Sigortalı kaza yerini ancak Genel Şartların B.4. maddesinde sayılan zorunlu nedenlerden biri nedeniyle terk ettiğini ispatlar ise rücu durumundan kurtulacaktır (Yargıtay 4. HD'nin 30/11/2023 tarih ve 2023/11866 E., 2023/12935 K. sayılı ilamı).

Davalı ise kazaya farketmediği savunmasında bulunmuş, başkaca ispata elverişli delil sunmamıştır. Bu nedenlerle Genel Şartların B.4. maddesinde sayılan zorunlu nedenlerden biri nedeniyle olay yerini terk ettiğini ispatlayamadığı kabul edilmiştir.

Davalı vekilinin sunduğu emsal Yargıtay kararlarında her ne kadar davalının ağır kusurlu hareket etmesi gerektiği belirtilmişse de az yukarıda açıklandığı üzere bu husus 01/06/2015 tarihinden önceki genel şartlarda ve dolayısıyla o tarihte olan kazalarda geçerli olup bu tarihten sonra gerçekleşen kazalarda sürücünün ayrıca ağır kusurlu olması şartı aranmamaktadır.

Toplanan deliller, kayıt ve belgeler, usul ve yasaya uygun olarak alınan denetlenebilir bilirkişi raporu ile tüm dosya kapsamı ile yukarıda açıklanan gerekçeler birlikte değerlendirilerek; mezkur mevzuat hükmü gözetilerek davalının olay yerini zorunlu nedenlerle terk ettiğini ispat edemediği, kazanın maddi hasarlı olduğu bu nedenlerle davacı için rücu şartlarının oluştuğu kabul edilmiş, ödenen bedelin piyasa rayiçlerine uygun olduğu bilirkişi tarafından da tespit edildiğinden itirazın iptali gerektiği sonuç ve kanaatine varılarak davanın kabulüne karar verilmiştir.

Katip ... Hakim ... · e-imza e-imza