Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/261 K.2025/43

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ... plakalı ... otomobili ile ... tarihinde seyir halindeyken dur levhasının bulunduğu sokaktan gelen davalılara ait ... plakalı araç davacının içinde bulunduğu araca yandan çarpmak suretiyle maddi zarar hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, kazada davacının eşi ve çocuğunun yaralandığını, bu sebeple söz konusu olay ile ilgili olarak trafik ekiplerince kaza tespit tutanağı düzenlendiğini, davacının aracının tamir bedeli ile değer kaybı bedelinin tahsili için işbu tazminat davası öncesinde araçta meydana gelen hasar ile değer kaybı bedelinin tespiti için Antalya ...

Asliye Ticaret Mahkemesi'nin .../... D. İş dosyası kapsamında alınan ... tarihli bilirkişi raporu doğrultusunda, araçta meydana gelen zarar bedelinin ... TL olduğu, değer kaybının ise sigorta eksperi tarafından yapılacağının belirtildiğini, davalılar tarafından davacıya ... tarihinde ... TL ödeme yapıldığını, ancak geriye kalan ...

TL bakiye zarar bedelinin ödenmediğini, arabuluculuğa başvurulduğunu, tarafların anlaşmaya varamadığını, bu nedenle hem ödenmemiş bakiye zarar bedeli hem de mahkeme tarafından tespit edilecek değer kaybı bedelini talep etme zorunluluğu hasıl olduğunu, ekonomik koşullar, araç piyasasındaki hızlı ekonomik değişim gibi durumlar göz önüne alındığında, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak koşulu ile, şimdilik maddi zarar ve değer kaybı bedeli olarak toplam ...

TL'nin davalılardan tazminine, yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP

Davalı sigorta şirketi cevap dilekçesinde özetle; öncelikle kaza tarihi dikkate alındığında zamanaşımı definde bulunduklarını, davalı sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe teminatları kapsamında ve limitleri ile sınırlı bulunduğunu, bilindiği gibi Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası nedeniyle sigorta şirketilerinin sorumluluğu poliçe kapsamında ve poliçe limitleri ile sınırlı bulunduğunu, davacı tarafça ifade edildiği üzere sigorta şirketi nezdinde poliçe zorunlu mali sorumluluk sigortasına ilişkin olduğunu, davalı sigorta şirketi tarafından davacı tarafa hasar onarım ve işçilik bedeline karşılık ... tarihinde ...-TL ödeme yapıldığını,

dava dilekçesinden ve zorunlu arabuluculuk tutanaklarından davaya konu istemin davacı tarafın değer kaybına ilişkin olduğunun anlaşıldığını, ancak başvurucu tarafından şirkete yapılmış bir değer kaybı başvurusu bulunmadığını, bu nedenle öncelikle KTK hükümleri uyarınca şirkete başvuru zorunluluğu yerine getirilmediğinden dava şartı noksanlığı nedeni ile davanın reddine karar verilmesini, kaldı ki 2918 sayılı KTK'nun 90. Maddesinde değer kaybı tazminatının aracın;

piyasa değeri, kullanılmışlık düzeyi, hasara uğrayan parçaları ile hasar tutarı dikkate alınarak hesaplanacağının ifade edildiğini, davacı tarafça delil tespiti yapıldığından bahisle sunulan rapor makine mühendisi tarafından hazırlanmış olup, raporda açıkça değer kaybının sigorta eksperi tarafından yapılması gerektiğinin açıkça ifade edildiğini, davacı tarafça delil olarak işaret edilerek tespit raporu kesin delil niteliğinde olmamakla birlikte, davacı yanın iddialarını kanıtlamaya elverişli olmadığını, bu nedenle aracın hasar geçmişi ve bu hasarların nitelikleri, kilometresi,

marka ve model gibi özelliklerinin tespiti bakımından öncelikle tramer kayıtlarının celp edilmesini ve akabinde araçta meydana geldiği iddia edilen değer kaybının tespiti için bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini, ayrıca davaya konu talebin davacının aracı ve şirketin sigortalısı aracın kaskolarından karşılanmış olması halinde sebepsiz zenginleşmeye sebebiyet verileceğinden, konu kaza nedeniyle bir ödeme yapılıp yapılmadığının araştırılması gerektiğini, ayrıca davalı şirketin sorumluluğu sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında olduğunu,

davacı taraf ile sigortalı araç sürücüsü arasında 5271 sayılı CMK kapsamında uzlaşma sağlanıp sağlanmadığının araştırılması gerektiğini, bilindiği gibi Ceza Muhakemeleri Kanunu’nun 253. maddesinin 19. fıkrası uyarınca uzlaşma sağlanması halinde, soruşturma konusu suç nedeniyle tazminat davası açılamayacağını; açılmış olan davadan feragat edilmiş sayılacağını, davacı tarafın faiz nevi ve başlangıç talebinin haksız ve mesnetsiz olduğu gibi davalı sigorta şirketinin karşı vekalet ücreti de dahil yargılama giderlerinden sorumlu tutulmaması gerektiğini, her ne kadar davacı tarafça faiz işletilmesi talep edilmiş ise de;

davalı şirketçe hasar ödemesinin yapıldığı ancak şirkete değer kaybına istinaden bir başvurunun bulunmadığı dikkate alındığından davalı sigorta şirketinin temerrüde düştüğünden söz edilemeyeceğini, bu nedenle faiz isteminin reddine karar verilmesini, dava şartı yokluğundan davanı usulden reddine, haksız ve mesnetsiz davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini istemiştir.

Davalılara usulüne uygun meşruhatlı davetiyeler tebliğ edilmiş, taraf teşkili sağlanmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, haksız fiil niteliğindeki trafik kazası nedeniyle kusurlu olduğu belirtilen ... plakalı aracın maliki,sürücüsü ve ZMMS'i aleyhine açılan, bakiye hasar onarım ve değer kaybına ilişkin açılan maddi tazminat istemine ilişkindir.

Noterler Birliğine müzekkere yazılarak, ... ve ... plakalı araçların tescil kayıtları celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.

Davanın niteliği gereği Tramer'e müzekkere yazılarak dava konusu aracın daha önce kazaya karışıp karışmadığına ilişkin tüm bilgi ve belgeler getirtilerek dosyamız arasına alınmış, davacı tarafa yabancı plakalı davacı aracın yurtdışındaki kayıtlarına ilişkin belgeleri ibraz etmesi için süre verilmiştir.

Davalı sigorta şirketine, müzekkere yazılarak ... VE ... plakalı araçların sigorta poliçesi ve hasar dosyası getirtilerek dosyamız arasına alınmıştır.

Antalya ... Asliye Ticaret Mahkemesinin .../... D.İş sayılı dosyası celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.

Mahkememizce kusur oranlarının tespiti ile şartları oluşmuşsa davacının talep edebileceği hasar onarım ve değer kaybı tazminatının belirlemesi için mahallinde bir eksper bilirkişi, bir makine mühendesi ve bir trafik bilirkişisi ile birlikte keşif yapılmasına karar verilmiş, keşif sonucu bilirkişiler tarafından sunulan ... tarihli raporda özetle;

"...Değer Kaybı Hesaplaması:Araçta kaza sonrası onarım yapan servisçe .../... aksam üzerinde uygulanan değişim/tamirat boya işlem ve yöntemleri incelendiğinde, aracın sadece üretici fabrikaya özel tesis, ekipman ve teknikler ile elde edilebilen renk tonu, malzeme ve işçilik gibi özelliklerinin, kaza öncesindeki kalitesine ulaşamayacağı, aracın emsallerine göre değer kaybedeceği, dolayısıyla daha düşük fiyata satılmasının beklenen ve muhtemel bir durum olduğu aşikardır.

Piyasa araştırması sonucu yapılan değer kaybı tespiti: İnceleme konusu aracın değer kaybı bu bölümde, 2.el araç alım satımı yapan ya da aracılık eden firmalara, bu konuda mesleki danışmalık yapabilecek insanlara ve aracın markasına ait yetkili servislere sorularak bir ortalama fiyat çıkarılmaya çalışılmıştır. ... ... Yetkili Servis

... TL

... ... Yetkili Servis

... TL

Trafik kazasına karışan;

1. ... Plakalı Otomobil sürücüsü ...' nun,

KAVŞAKLARDA GEÇİŞ ÖNCELİĞİNE UYMAMA, Kuralını İhlal Ettiği,

2. ... Plakalı Otomobil sürücüsü ...' ün, HERHANGİ BİR KURAL İHLALİ TESPİT EDİLEMEMİŞTİR.

B-MAK.MÜH.-SİGORTA EKSPERİ BİLİRKİŞİ

Açıklanan tüm gerekçeler ve değerlendirmeler ışığında; huzurdaki ihtilafa konu aracın hasarı kilometre düzeyi, boyanan parça miktarı, parça değişim adedi, aracın kullanılış şekli, aracın bu hasarından önce mevcut hasarı bulunup bulunmadığı, sigortalı ile sigorta şirketi arasında akdedilen poliçenin tanzim tarihi, gibi parametreler dikkate alınıp yapılan değerlendirmeler itibariyle araç tarafımdan fiziki olarak görülmeyip temin edilen belge (tutanak/ resimler/ fatura ve sair evraklar) doğrultusunda;

İnceleme konusu aracın ... tarihinden önce piyasa değerinin ... EURO ( ... TL olduğu ... tarihindeki kaza olayından sonra piyasa koşullunun koşulları, geçmiş hasarları ve şahsi kanaatimde eklendiğinde ... EURO ( ... TL ) olacağı, sonuç olarak inceleme konusu araç üzerinde ... TL değer kaybı oluşacağı," sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Mahkememizce dosyada rapor tanzim eden makine mühendisi ve eksper bilirkişiye tevdi ile tarafların iddia ve itirazlarını karşılar mahiyette ek rapor hazırlanması istenilmiş, bilirkişi heyeti ... tarihli ek raporunda özetle; "...Konu araçta meydana gelen hasar sonrasında sigorta kuruluşuna başvuru yapılması ve poliçe genel(trafik) şartlarında onarım görmesi halinde yedek parçalara uygulanan ortalama iskonto piyasa şartlarında %7 olup, iskonto uygulanmış hali ile de ... tl + kdv (kdv dâhil ... tl) tutarında olduğu tespit edilmiştir.

Yapılan dosya incelemesinde sigorta kuruluşunun hak sahibine hasar bedeli ile ilgili başvuru tarihinden önce ... TL tazminat ödemesi yaptığı beyan edilmiştir. Ancak söz konusu ödeme ile ilgili dekont sunulmadığı görülmüştür. Eğer ödeme dekontu sunulur veya sayın mahkeme tarafından söz konusu beyan dikkate alınır ise bakiye alacak tutarı aşağıda belirtilmiştir.

TESPİT EDİLEN BAKİYE ALACAK TUTARLARI İCMALİ

İSKONTO UYGULANMIŞ HASAR TUTARI ÜZERİNDEN BAKİYE ALACAK TUTARI

KDV HARİÇ ... TL

KDV DÂHİL ... TL

2- DEĞER KAYBI YÖNÜNDEN:

Kök Raporda Değer Kaybı Konusunda değişiklik gerektirecek bir durum olduğu tespit edilmiştir.

İnceleme konusu aracın ... tarihinden önce piyasa değerinin ... EURO ( ... TL) olduğu ... tarihindeki kaza olayından sonra piyasa koşulları, geçmiş hasarları ve şahsi kanaatimizde eklendiğinde ... EURO ( ... TL ) olacağı, sonuç olarak inceleme konusu araç üzerinde ... TL değer kaybı oluşacağı görüş ve kanaatindeyim.

Sigorta şirketinin sorumluluğu poliçe teminatları kapsamında ... TL olduğu görülmüştür. hasar bedeli için yapılan ödeme dikkate alındığında kalan bakiyesinin ... TL olacağı" hususlarında görüş bildirildiği anlaşılmıştır.

Mahkememizce dosyada alınan kök ve ek raporun mahkeme ve kanun yolu denetimine elverişli, yasaya ve oluşa uygun olduğu anlaşılmıştır.

Davacı vekili ... tarihli ıslah dilekçesi ile; ... TL olarak açtıkları davayı ... TL (KDV hariç hasar bedeli,... TL Değer kaybı bedeli olmak üzere toplam ... TL'yi sigorta şirketinin ödemesi ...-TL'nin tenzili ile ...-TL olarak ıslah etmiştir.

Davacı vekili ... tarihli dilekçesi ile; Davalı sigorta şirketi hakkında açtıkları davadan dilekçe ekinde sundukları protokol çerçevesinde feragat ettiklerini, feragat nedeniyle doğacak olan karşı vekalet ücretinde iş bu protokol ile feragat edildiğinden masraf ve vekalet ücreti taleplerinin bulunmadığı beyan edilmiştir.

Türk Borçlar Kanunun 49.maddesinde, "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür" yine aynı kanunun 50.maddesinde, "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır" denilmektedir.

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 91/1. maddesinde, "işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur", aynı yasanın 85/1 maddesinde, "bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı" aynı yasanın 85/son maddesinde ise, "işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur." hükümlerine yer verilmiştir.

Bu itibarla, kaza tespit tutanağı, mahkememizce alınan kusur ve hasar raporu ile tüm deliler hep birlikte incelenip değerlendirildiğinde; ... gününde ... sokak üzerinde ... sk. İstikametinden ... sk. istikametine seyir halinde bulunan davalı ... yönetimindeki ... plakalı otomobil ile ... sokak üzerinde ... sk. İstikametinden ... sk. istikametine seyir halinde bulunan davacı ... yönetimindeki ... ... plakalı otomobilin ... sk. İle ... sk. Kesişimi kavşağında çarpışması neticesinde çift taraflı Yaralanmalı trafik kazası olayının meydana geldiği, kazanın, davalının tamamen kusurlu ve trafik kurallarına aykırı hakereti nedeniyle oluştuğu, benimsenen kusur raporunun dosya kapsamına, dosyadaki mevcut delillere, kazanın gerçekleşme biçimine ve oluşa uygun olduğu anlaşılmıştır.

Zarar yönünden;

Hasar yönünden mahkememizce hükme esas alınan ... tarihli raporda davacı aracının modeli, yaşı, özellikleri, hasarlı kısımları v.s. gözönünde bulundurularak olay tarihi itibariyle meydana gelen hasarın uygun olduğu, meydana gelen hasarın davacının gerçek zararı olduğu anlaşılmakla, taleple bağlı kalınarak toplam ...-TL maddi tazminatın kabulüne karar verilmiştir.

Yargıtay 4. Ve 17.Hukuk Dairesi'nin yerleşik içtihatları dikkate alınarak araç değer kayıpları için kaza tarihindeki serbest piyasa koşullarına göre vasıtanın kazadan önceki rayici ile onarım sonrası değeri arasındaki farkın araç değer kaybı olarak belirlenmesi gerekmektedir. ( Yargıtay 4. H.D'nin16/11/2020 tarih, 2019/5555 Esas ve 2020/7040 Karar; 29/09/2021 tarih 2021/16438 Esas, 2021/5771 Karar;

Yargıtay 17. HD. 16/11/2020 2019/5555 Esas, 2020/7040 Karar) Dava konusu aracın hasar miktarı ve hasarlı kısımlarının özelliği ve dava açılmadan önce yapılan tazminat ödemesinin tenzili ile ...-TL TL değer kaybının oluştuğundan davanın kısmen kabulüne karar vermek gerekmiştir. Davacı vekili ... tarihli ıslah dilekçesi ile; ... TL olarak açtıkları davayı ... TL (KDV hariç hasar bedeli, ... TL Değer kaybı bedeli olmak üzere toplam ...

TL'yi sigorta şirketinin ödemesi ...-TL'nin tenzili ile ...-TL olarak ıslah etmiş ise de, davanın kısmen ya da tamamen ıslahının bedel arttırımına ilişkin olabileceği, bedelin düşürülmesine ilişkin bu şekilde talebin kısmi feragat olarak nitelendirilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.

Davacı taraf yargılamanın devamı sırasında sigorta şirketi yönünden açılan davadan feragat ettiklerinden sigorta şirketi yönünden açılan davanın reddine karar vermek gerekmiştir. Yukarıda açıklanan tüm gerekçelerle davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir.

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır