Antalya 4. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/342 K.2024/116

Mahkememizde görülmekte olan Bankalarca Kullandırılan Ticari Kredilerden Ve Ticari Kredili Mevduatlardan Kaynaklanan Davalar (Menfi Tespit) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkilin dava dışı ... Bankasından taksitli ticari kredi ve kredi kartı kullandığını, borçlara ilişkin Antalya Genel İcra İcra Dairesi’nin ... Esas sayılı dosyası ile takip başlatıldığını, dava tarihi itibariyle ...-TL. borçlu bulunduğunu, Ek Yargıtay Kararları ve Yargıtay Hukuk Genel Kurulu Kararında da belirtildiği üzere kredi sözleşmesinde temerrüt faizi konusunda anlaşma yapılmamış ise uygulanan akdi faizin %50 fazlası temerrüt faiz talep edilebileceğinin açık olduğunu ve bankanın 5464 Sayılı Yasa gereği TCMB tebliğlerine aykırı faiz işlettiğini belirterek, müvekkilin dava tarihi itibariyle şimdilik 5.000,00-TL. borçlu olmadığının tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Davacı/borçlu ile temlik eden ... Bankası A.Ş arasında ticari kredi ve kredi kartı sözleşmesi imzalanırken kredi borcunun zamanında ödenmemesi halinde uygulanacak olan gecikme faizi oranı ve temerrüte ilişkin diğer tüm

hükümler taraflarca kararlaştırıldığını, tüm bu hususların sözleşmede yer aldığını, davacı borçlu tarafından sözleşmede yer alan faiz oranları kabul edilerek sözleşme imzalandığını, ayrıca davacı borçlu tarafından icra takibine, ödeme emrine ve faize itiraz edilmediğini, takip kesinleşmesinin ardına borçlu şirkete karşı işlemler devam ederken yıllar sonra borçlu şirketin faize itiraz amaçlı menfi tespit davası açmasının davacı şirketin iyi niyet göstergesi olmadığını ve hayatın olağan akışına uygun olmayıp kötü niyet göstergesi olduğunu belirterek, davacı tarafın mesnetsiz ve hukuka aykırı davasının reddini talep etmiştir.

Dava dilekçesindeki anlatım içeriği dikkate alındığında, talebin faize yönelik menfi tespit talebi olduğu anlaşılmaktadır.

Gerçekte var olmayan bir borç ya da geçersiz bir hukuki ilişki nedeniyle icra takibine maruz kalması muhtemel olan veya icra takibine maruz kalan bir kimsenin (borçlunun) gerçekte borçlu bulunmadığını ispat için açacağı dava, menfi tespit olarak adlandırılmaktadır. Menfi tespit davasında amaç bir hukuki ilişkinin veya bir hakkın gerçekten mevcut olmadığının tespitine yöneliktir.

Başka bir deyişle hukuki bir yarar bulunması koşuluyla sonuçta alacak-borç ilişkisi doğuracak bir durumun olmadığının tespiti amaçlanır. Menfi tespit davası, normal bir hukuk davası gibi açılır. Borçlu, itirazın kaldırılması sırasında tetkik merciinde (m. 68-68a) ileri sürüp ispat edemediği itiraz ve def’ilerini, menfi tespit davasında yeniden ileri sürebilir; çünkü itirazın kaldırılması kararı, menfi tespit davasında kesin hüküm teşkil etmez. Nitekim aynı ilkeler, T.C.

Yargıtay Hukuk Genel Kurulu’nun 17.03.2010 gün ve 2010/19-123 E. 2010/154 K; 07.12.2011 gün ve 2011/13-576 E. 2011/747 K sayılı kararında da vurgulanmıştır. (T.C. Yargıtay Hukuk Genel Kurulu., 2011/19-622 esas, 2012/9karar, Tar. 18/01/2012)

İlkesel olarak yargı kararlarına bakıldığında; Kısmi menfi tespit davası açılamaz. Böye bir durumda, mahkemece harcın tamamlattırılması gerekir.(Yargıtay 19. HD., 2016/20400 E., 2018/5505 K., 2012/8341 E, 2013/3997 K, 2015/14071 E, 2016/2564 K, 2015/7720 E, 2016/4845 K, 2016/7775 E, 2017/4600 K, 2016/14070 E, 2017/7936 K, 2016/19417 E, 2018/4868 K, 2017/2989 E, 2019/798 K sayılı emsal ilamları ve Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 11. HD., 2019/151 E, 2019/1938 K sayılı emsal ilamı) Ancak, somut olayda, talep faiz oranına ve dolayısıyla sonuç miktara ilişkin olduğundan kısmi dava açılmasında bir usulsüzlük yoktur.

Yargıtay 19. HD., 2020/237 Esas, 2020/805 Karar sayılı, 04.06.2020 Tarihli, "Bölge Adliye Mahkemeleri'nin Kesin Nitelikteki Kararları Arasındaki Uyuşmazlığın Giderilmesine Yönelik" vermiş olduğu ilamında; ticari nitelikteki menfi tespit davalarında dava açılmadan önce arabuluculuğa gidilmesinin zorunlu olmadığına ve arabulucuya gidilmiş olmasının bir dava şartı olmadığına karar verilmiştir.(Benzer yönde Yargıtay 11. HD., 2020/4396 E, 2021/3198 K;

2020/6050 E, 2021/4519 K) Her ne kadar 7445 sayılı İcra ve İflas Kanunu İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun gereği Ticari davalardan, konusu bir miktar para olan itirazın iptali, menfi tespit ve istirdat davalarında arabuluculuğun zorunlu dava şartı olduğu hüküm altına alınmış ise de bu kanun maddesi henüz yürürlüğe girmemiştir/dava tarihi itibariyle de yürürlükte değildir. ... bu davada bu bakımdan bir usuli eksiklik yoktur.

Menfi tespit davalarında tarafların haklılık durumunun dava tarihi itibariyle tespiti gerekir.(Yargıtay 19. HD., 2018/3676 E, 2020/106 K; 2017/3407 E, 2019/2006 K; 2014/20597 E, 2015/11667 K) Mahkememizce, dosya bilirkişiye tevdi edilmiştir.

26/10/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle. Temlik eden ... Bankası ... Caddesi/... Şubesi ile dava dışı borçlu ... Ltd. Şti. arasında 02.12.2013 tarihinde ...-TL. limitli Genel, Nakdi ve Gayri Nakdi Kredi Sözleşmesi imzalandığı, davacı ...’in ve dava dışı ...’nun ...-TL. limitle müteselsil kefil oldukları dosyada yer alan sözleşme suretinden anlaşıldığı. Sözleşme ve kefalet limitinin 04.06.2014 tarihinde ...-TL.’ye arttırıldığının görüldüğü; ...-...

Numaralı Aylık Taksitli Ticari Kredi yönünden.

02.12.2013 tarihinde, ...-... referans numaralı, aylık %1,05, yıllık %12,60 akdi faiz oranı üzerinden 24 ay vadeli, 30.000,00-TL. tutarlı, 1.429,50-TL. aylık taksit ödemeli, taksitli ticari kredi açıldığı ve kullandırıldığı, krediye ait en son 03.06.2015 vadeli 18.taksitin ödendiği, vadesi geldiği halde 03.07.2015, 03.08.2015 vadeli taksitlerin ödenmediği, temlik eden bankanın hesabı 02.09.2015 tarihinde 7.978,74-TL. anapara, 324,97-TL. faiz ve 16,25-TL.

BSMV/KKDF olmak üzere toplam 8.319,96-TL. üzerinden kat ettiği dosyada yer alan ödeme planı ve kredi hesap özetinden anlaşıldığı. İcra ödeme emrinde, Yargıtay emsal kararları gereği kat tarihine kadar işleyen faiz ve ferilerin ilavesiyle asıl alacak tutarı talep edilebilecekken, dava dışı temlik eden bankaca 8.255,06-TL. asıl alacak tutarı talep edildiğinin görüldüğü; ...-... Numaralı Aylık Taksitli Ticari Kredi yönünden.

04.06.2014 tarihinde, ...-... referans numaralı, aylık %1,13, yıllık %13,56 akdi faiz oranı üzerinden 36 ay vadeli, 50.000,00-TL. tutarlı, 1.714,67-TL. aylık taksit ödemeli, taksitli ticari

kredi açıldığı ve kullandırıldığı, krediye ait en son 04.05.2015 vadeli 11.taksitin ödendiği, vadesi geldiği halde 04.06.2015, 04.07.2015, 04.08.2015 vadeli taksitlerin ödenmediği, temlik eden bankanın hesabı 02.09.2015 tarihinde 36.905,90-TL. Anapara, 2.043,69-TL. faiz ve 102,19-TL. BSMV/KKDF olmak üzere toplam 39.051,78-TL. üzerinden kat ettiği dosyada yer alan ödeme planı ve kredi hesap özetinden anlaşıldığı.

İcra ödeme emrinde, Yargıtay emsal kararları gereği kat tarihine kadar işleyen faiz ve ferilerin ilavesiyle asıl alacak tutarı talep edilebilecekken, dava dışı temlik eden bankaca ...-TL. asıl alacak tutarı talep edildiğinin görüldüğü; ... Numaralı Kredi Kartı yönüyle. Davacı kredi borçlusuna; ... nolu numaralı ticari kredi kartı tanımlandığının anlaşıldığı.

01.03.2006 tarihinde yürürlüğe giren 5464 sayılı Bankacılık ve Kredi Kartları Kanunun “Kurumsal Kredi Kartları” başlıklı 43.maddesinde tacirlere verilen kurumsal kredi kartları hakkında yasanın 8/2, 9, 12, 24, 25, 26 ve 44. Maddelerinin uygulanmayacağı hükmüne yer verilmiş, ancak bilahare 12.07.2013 tarihli 6495 sayılı yasada yapılan düzenlemeyle ticari kredi kartlarına 5464 yasanın 26.maddesi uyarınca TC Merkez Bankasınca kredi kartları için belirlenen akdi ve temerrüt faizi oranlarının uygulanması getirildiği.

Dava dışı temlik eden bankanın kredi kartı hesabını 02.09.2015 tarihinde 3.094,84-TLüzerinden kat ederek takip hesaplarına aktardığının görüldüğü; ...-... Numaralı Kredili Mevduat Hesabı yönünden. Temlik eden banka tarafından, davacıya ... numaralı ticari hesap üzerinden hesabın belli

bir limit dâhilinde borç bakiye vermesine olanak sağlayacak şekilde tüzel kredili mevduat hesabı kedisi kullandırıldığı, temlik eden bankaca 02.09.2015 tarihinde 986,88-TL. anapara, 47,03-TL. faiz, 2,36-TL. BSMV/KKDF olmak üzere toplam 1.036,27-TL. üzerinden hesabın kat edildiğinin görüldüğü; yapılan hesaplamalar ve taleple bağlılık ilkesi gereği. Rapordaki tablolarda görüldüğü üzere, davacı ... ...’ün Antalya Genel İcra Dairesi, ...

Esas Sayılı Takip Dosyasında, davacı tarafın sadece dava tarihi itibariyle talep edilen temerrüt faizi yönüyle itirazı olduğu dikkate alınarak, 25.05.2023 dava tarihi itibariyle toplam borcunun 160.485,07-TL. olarak hesaplandığı,

dava tarihini takiben asıl alacağın ...-... nolu taksitli ticari krediden kaynaklı 8.255,06-TL.’sinin %25,20 temerrüt faizine, ...-... nolu taksitli ticari krediden kaynaklı ...-TL.’sinin %27,12 temerrüt faizine, kredi kartı ve kredili mevduat hesabından kaynaklı 2.118,13-TL.’sinin ise 01.07.2023 tarihine kadar %19,92 temerrüt faizine, 01.07.2023 tarihinden itibaren ise yukarıda tabloda yer aldığı üzere dönemine uygun değişen oranlarda temerrüt faizine ve faiz üzerinden işleyecek %5 gider vergisi tabi olacağı, Dosyada yer alan kapak hesabının 11.10.2023 tarihli olması nedeniyle hesaplamaların karşılaştırılamadığı,

25.05.2023 dava tarihi itibariyle düzenlenen kapak hesabının dosyaya tevdi edilmesi durumunda yapılan hesaplama ile karşılaştırmasının yapılabileceği hususları belirtilmiştir.

Bilirkişi raporu taraflara tebliğ edilmiştir. Mahkememizce icra kapak hesabı dosya arasına alınmıştır ve bilirkişiden ek rapor aldırılmıştır. 29/12/2023 tarihli bilirkişi ek raporunda özetle; davacı ... ...’ün Antalya Genel İcra Dairesi,

...

Esas Sayılı Takip Dosyasında, davacı tarafın talep edilen temerrüt faizi yönüyle itirazı olduğu dikkate alınarak, 25.05.2023 dava tarihi itibariyle toplam borcunun ...-TL. olarak hesaplandığı, dava tarihini takiben asıl alacağın ...-... nolu taksitli ticari krediden kaynaklı 8.255,06-TL.’sinin %25,20 temerrüt faizine, ...-... nolu taksitli ticari krediden kaynaklı ...-TL.’sinin %27,12 temerrüt faizine, kredi kartı ve kredili mevduat hesabından kaynaklı 2.118,13-TL.’sinin ise 01.07.2023 tarihine kadar %19,92 temerrüt faizine,

01.07.2023 tarihinden itibaren ise yukarıda tabloda yer aldığı üzere dönemine uygun değişen oranlarda temerrüt faizine ve faiz üzerinden işleyecek %5 gider vergisi tabi olacağı, hesaplanan işlemiş faizin 100.424,15 TL olduğu, kapak hesabındaki faiz miktarının ise ... TL olduğu belirtilmiştir.

Bilirkişi ek raporu taraflara tebliğ edilmiştir.

Davacı vekili, 03/01/2024 tarihli dilekçesi ile talep miktarını ıslah etmiştir.

Islah dilekçesi HMK m. 177/2 gereği davalıya tebliğ edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı, bilirkişi raporu içeriğine göre, talep miktarı, bilirkişi raporundaki faize ilişkin fark miktarları toplamı göz önüne alınarak; davanın kabulü ile; Davanın kısmen kabulü ile; davacının, Antalya Genel İcra dairesinin ... esas sayılı takip dosyasında, asıl alacağa işletilen 5.292,39 TL faizin 2.609,83 TL'si ve ayrıca icra dairesince dosya içerisine gönderilen 28/11/2023 tarihli yazısı ekinde yer alan kapak hesabında bildirilen takip çıkışı miktara işletilen toplamda ... TL'nin ... TL'si olmak üzere genel toplamda ... TL'sinden borçlu olmadığının tespitine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM/ Nedenleri gerekçeli kararda açıklandığı üzere;

1-Davanın KISMEN KABULÜ İLE; davacının, Antalya Genel İcra dairesinin ... esas sayılı takip dosyasında, asıl alacağa işletilen 5.292,39 TL faizin 2.609,83 TL'si ve ayrıca icra dairesince dosya içerisine gönderilen 28/11/2023 tarihli yazısı ekinde yer alan kapak hesabında bildirilen takip çıkışı miktara işletilen toplamda ... TL'nin ... TL'si olmak üzere genel toplamda ... TL'sinden BORÇLU OLMADIĞININ TESPİTİNE, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,

2-Davacı tarafça yatırılan 179,90 TL başvurma harcının mahsubu ile hazineye gelir kaydına,

3-Davacı tarafça başlangıçta yatırılan 179,90 TL peşin harç ve aşamalarda yatan 1.629,00 TL ıslah harcı toplamı 1.808,90 TL'nin mahsubu ile hazineye gelir kaydına, hüküm gereği alınması gerekli bakiye (6.705,93 - 1.808,90= 4.897,03 TL) 4.897,03 TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

4-492 sayılı Harçlar Kanunu'nun 28. maddesi gereğince; bakiye harcın, kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenmesi gerektiğinden, kararın tebliğinden itibaren bir ay içinde ödenmeyen harç için -kanunen belirlenen sınır göz önünde tutularak- "harç tahsil müzekkeresi" yazılmasına, bakiye karar ve ilam harcının ödenmemiş olmasının, hükmün tebliğe çıkarılmasına, takibe konulmasına ve kanun yollarına başvurulmasına engel teşkil etmeyeceğinin bu şekilde hükümde belirtilmesine,

5-Davacı tarafça yatırılan ve yukarıda mahsup edilen toplamda 1.988,80 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6-Davacı tarafça dosyada yapılan ve mahkememizce uyap sisteminden kontrol edilen (denetime elverişlilik açısından, uyap ekranında harç-masraf bölümü altında tahsilat reddiyat bilgileri başlığının içeriğinde masraflar açıkça yazmaktadır) posta-tebligat-bilirkişi ücreti gideri toplamı 2.256,75 TL'nin, haklılık durumu gereği 2.211,61 TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, arta kalan masrafın davacı üzerinde bırakılmasına,

7-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden; 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

8-Davalı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden; 2.168,13 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

9-Davacı tarafça yatan gider avansından harcanmayan kısmın hüküm kesinleştiğinde UYAP üzerinden kontrolü de sağlanarak davacı tarafa iadesine, karardan sonra tebligat ve benzeri masraflar için gider avansının kullanılması davacı tarafından istenirse tebligat ve benzeri için yapılacak masraflar düşüldükten sonra arta kalan miktarının UYAP üzerinden kontrolü sağlanarak karar kesinleştiğinde davacı tarafa iadesine, (6100 sayılı HMK m. 333) ;12/1/2011 tarihli ve 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu gereğince dava açılırken mahkeme veznesine yatırılacak olan gider avansının miktarı ile avansın ödenmesine ilişkin usul ve esasları belirten,

"Hukuk Muhakemeleri Kanunu Gider Avansı Tarifesi" göz önünde tutularak; her hangi bir bankaya ait hesap numarası ve/veya herhangi bir banka hesabına ait IBAN numarası verilmesi halinde taraflara ait artan gider avansının bildirdikleri hesaba aktarılmasına,

Dair, taraf vekillerinin yüzlerine karşı, davacı yönünden kesin, davalı yönünden gerekçeli kararın tebliğinden itibaren iki hafta içinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı 21/02/2024

Katip ... · ¸e-imzalıdır Hakim ... · ¸e-imzalıdır