Bakırköy 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2023/11 K.2024/280

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhinde açılan davanın, Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda :

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA.

Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkilinin uzun yıllardır özel TV kanallarında spikerlik, haber sunuculuğu yapmış olduğunu, davalının müvekkilinin tanınmışlığının toplumdaki verdiği güvenden kaynaklı olarak müvekkili ile yalnızca TV'lerde kullanılacak şekilde sözleşme yapmak istediğini ve taraflar arasında 23/03/2009 ile 23/03/2010 tarihleri arasında reklam anlaşması tarafların anlaşmaları bulunan ajanslarca gerçekleştiğini, müvekkilinin kendi çalıştığı ajans ile çalışmasına son verdiğini ve bu durumu davalı tarafa bildirerek anlaşmasının kendisi ile gerçekleşeceğini ifade ettiğini,

müvekkil tarafından davalıya bildirim yapılmış olmasına rağmen davalı tarafın sözleşmenin 8. Maddesine aykırı davranarak TV'ler için çekilen reklam filmlerini ve farklı versiyonlarını gerek TV'lerde gerekse internet ortamında yayınlamaya devam ettiklerini, davalı tarafın sözleşmeye aykırı davrandığını, bu nedenlerle ,

müvekkilinin yazılı izni olmaksızın sözleşme dönemi dışında TV ve İnternet ortamında yayınlanan .... reklam filmi ve yine müvekkilin izni alınmadan müvekkilin yüzünün reklam broşürlerinde fiziki olarak kullanılması nedeniyle ihlal edilen ve edilecek olan tüm dönemler bakımından FSEK m. 68 uyarınca üç katı tazminat talebimize karşılık her ihlal için şimdilik 50,00 Amerikan Doları'nın ihlal tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalı şirketten tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 04/11/2024 tarihli dilekçesi ile 50,00 USD olan tazminat talebini 42.370,00 USD'ye arttırmış, harcını yatırmıştır.

CEVAP. Davalı vekili cevap dilekçesi ile,davacı ile müvekkili şirket arasında hiçbir. zaman sözleşmesel bir ilişkisi kurulmadığını, taraflarına husumet yöneltilemeyeceğini , davacının menajeri olan .... Hizmetleri Ltd. Şti. ile .... Hizmetleri Ltd, Şti. arasında imzalanmış bulunan 23.03.2009 tarihli sözleşme gereğince; davacının, ...

Plastik - .... reklam filminde oyuncu olarak yer almış olduğunu, söz konusu 23.03.2009 tarihli sözleşme kapsamında davacıya ödeme yükümlülüğünün ...'in sorumluluğunda olduğunu, müvekklli Şirketin, söz konusu reklamı filmi nedeniyle reklam filmi çekim işini yapan ...'e fatura karşılığı 137.200,00 TL ödemiş olduğunu, söz konusu bedel kapsamında oyuncunun telif bedetinden reklam filminin çekimine kadar ki tüm masraflarının karşılanmış olduğunu, kabul anlamına gelmemekle birlikte taleplerin zamanaşımına uğradığını, müvekkili şirketin FSEK madde 88 kapsamında, davacının telif haklarını İhlal eden hiçbir eylemde bulunmamış olduğunu,

davacının ilgili raktam filminin TV kanallarında, dijital ortamda ve kataloglarda kullanıldığı iddiasının gerçeğe aykırı olduğunu, , taleplerin fahiş olduğunu , bu nedenlerle davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE

Dava, davalının davacının icracı sanatçı olarak rol aldığı reklam filmindeki görüntülerin sözleşmeye aykırı şekilde ticari amaçlı kullanıp kullanılmadığı, davacının mali haklarının ihlal edilip edilmediği ve maddi tazminatın davalıdan tahsili taleplidir. Taraf delilleri toplanarak , taraflar arasındaki Adana .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin .... Esas sayılı dosyası getirtilerek incelenmiş, bilirkişi raporu ve itiraz üzerine ek rapor alınmıştır.

Taraf vekillerince bildirilen ve resen celbi gereken deliller celp edildikten sonra dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş olup, bilirkişi heyeti hazırlamış olduğu 18/01/2024 tarihli raporda sonuç olarak; dosyada .... reklam filmi ibraz edilememiş olmakla birlikte davacının dosyaya sunduğu 28.06.2022 tarih ve .... nolu noterlik e-tespit tutanağında tespiti yapılan .... nolu internet sitesi incelendiğinde reklamını halen bu sitede faaliyette olduğu görülmekle reklam filminin incelendiğini, reklam filminin 38 saniye sürdüğünü,

reklamda davacının yer aldığı ve diğer iki kadın karakterle birlikte bir kurgu ve diyalog çerçevesinde icra gerçekleştirdiğini, söz konusu reklam filminin hareketli görüntü dizisi şeklinde kurgu içeren hususiyet arz eden özelliği nedeniyle FSEK 5 anlamında sinema eseri vasfını haiz olacağını, davacının ... reklam filminde oyuncu olarak yaptığı içra incelendiğinde icranın özgür olduğunu, reklam filmi senaryosuna uygun şekilde hususiyet içerdiği bu haliyle davacının FSEK 80 anlamında icracı sanatçı olduğunu,

23.3.2009 tarihli sözleşmeye göre kullanım 1 yıl ile sınırlı olmakla bir yılı aşan kullanımlar sözleşme dışı kullanım olup sözleşmede belirtilen şartlarda davacıya ödeme yapılmasının gerektiğini, söz konusu kullanımlar iki şekilde olduğunu, birinci kullanımın reklam filmi videosunun internette yayınlanması ikincisi ise reklam filminde davacının durağan şekildeki görüntüsünün reklam amaçlı video tanıtımında gösterilmesi,

reklam filmindeki hususiyet arz eden icralar için koruma FSEK 80/A kapsamında iken bu filmdeki görüntünün durağan halinin izinsiz kullanımının söz konusu olması halinde koruma FSEK 86 hükmüne göre olacağını, birinci kullanım yani reklam filmi videosunun internette yayınlanması ile ilgili olarak sözleşmenin 9 uncu maddesi dikkate alındığında takdiri mahkemeye ait olmak kaydıyla davacının süreyi aşan her yıl için 2095 USD'nin %75'i olan 1571 USD'nin TL karşılığını talep etme hakkının bulunduğunu , davacı her ne kadar FSEK 68 çerçevesinde 3 katı tazminat talebinde bulunmuş ise de FSEK 68'in sözleşme dışı ihlaller için söz korusu olması,

sözleşmede sözleşme dışı kullanım ihtimalinin de öngörülüp bu halde ödenecek rakam da tayin edilmiş olmakla bu husustaki takdirin mahkemeye ait olacağını, ikinci kullarım yani reklam filminde davacının durağan şekildeki görüntüsünün reklamı amaçlı video tanıtımında kullanılması ile ilgli olarak sözleşmenin 10 uncu maddesi dikkate alındığında davacının takdir mahkemeye ait olmak kaydıyla süreyi aşan her yıl için 2095 USD'nin %50'si olan 1046 USD'nin TL karşılığını talep etme hakkının bulunduğunu,

durağan görüntünün kullanımı FSEK 86 kapsamında bir kullanım olmakla FSEK 68 hükmü çerçevesinde 3 katı talebinin şartlarının oluşmadığını bildirmiştir.

Mahkememizin 21/03/2024 tarihli duruşma ara kararı ile Dosyanın önceki bilirkişi heyetine tevdi ile a) taraf vekillerince öne sürülen itirazları tek tek değerlendirir, b)taraflar arasında görülüp sonuçlanan bir örneği dosya içinde bulunan Adana .... Asliye Hukuk Mahkemesinin ....

Esas sayılı dosyası, keza dosyaya ibraz edilen CD'nin değerlendirilerek, c) tüm değerlendirmeden sonra davacının talebi TL olduğundan dava tarihi itibariyle isteyebileceği maddi tazminat tutarının Amerikan Doları ve Türk Lirası karşılığını ayrı ayrı gösterir ek rapor tanzimi istenilmiş olup, bilirkişi heyeti hazırlamış olduğu 19/09/2024 tarihli ek raporda sonuç olarak;

. dosyada .... reklam filmi ibraz edilememiş olmakla birlikte davacının dosyaya sunduğu 28.06.2022 tarih ve .... nolu noterlik e-tespit tutanağında tespiti yapılan ... nolu internet sitesi incelendiğinde reklamın halen bu sitede faaliyette olduğu görülmekle reklam filmi incelenmiş olup, reklam filminin 38 sn. sürdüğü, reklamda davacının yer aldığı ve diğer iki kadın karakterle birlikte bir kurgu ve diyalog çerçevesinde icra gerçekleştirdiği,

söz konusu reklam filminin hareketli görüntü dizisi şeklinde kurgu içeren hususiyet arz eden özelliği nedeniyle FSEK 5 anlamında sinema eseri vasfını haiz olacağı, davacının ... reklam filminde oyuncu olarak yaptığı icra incelendiğinde icranın özgün olduğu, reklam filmi senaryosuna uygun şekilde hususiyet içerdiği bu haliyle davacının FSEK 80 anlamında icracı sanatçı olduğu, 23.3.2009 tarihli sözleşmeye göre kullanım 1 yıl ile sınırlı olmakla bir yılı aşan kullanımlar sözleşme dışı kullanım olup sözleşmede belirtilen şartlarda davacıya ödeme yapılmasının gerektiği, Söz konusu kullanımlar iki şekilde olduğu,

birinci kullanımın reklam filmi videosunun internette yayınlanması ikincisi ise reklam filminde davacının durağan şekildeki görüntüsünün reklam amaçlı video tanıtımında gösterilmesi, reklam filmindeki hususiyet arz eden icralar için koruma FSEK 80/A kapsamında iken bu filmdeki görüntünün durağan halinin izinsiz kullanımının söz konusu olması halinde koruma FSEK 86 hükmüne göre olacağı,

birinci kullanım yani reklam filmi videosunun internette yayınlanması ile ilgili olarak sözleşmenin 9 uncu maddesi dikkate alındığında takdir mahkemeye ait olmak kaydıyla davacının süreyi aşan her yıl için 2095 USD’nin % 75’i olan 1571 USD’nin TL karşılığını ( Bu bedelin 09.01.2023 dava tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru karşılığı 18.8158 TL olup 1571 USD x 18.8158 TL = 29.559,62- TL’ye tekabül etmektedir) talep etme hakkının bulunduğu, davacı her ne kadar FSEK 68 çerçevesinde 3 katı tazminat talebinde bulunmuş ise de FSEK 68’in sözleşme dışı ihlaller için söz konusu olması,

sözleşmede sözleşme dışı kullanım ihtimalinin de öngörülüp bu halde ödenecek rakam da tayin edilmiş olmakla bu husustaki takdirin Mahkemeye ait olacağını, ikinci kullanım yani reklam filminde davacının durağan şekildeki görüntüsünün reklam amaçlı video tanıtımında kullanılması ile ilgili olarak sözleşmenin 10 uncu maddesi dikkate alındığında davacının takdir mahkemeye ait olmak kaydıyla süreyi aşan her yıl için 2095 USD’nin % 50’si olan 1046 USD’nin TL karşılığını talep etme hakkının bulunduğu ( Bu bedelin 09.01.2023 dava tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru karşılığı 18.8158 TL olup 1046 USD x 18.8158 TL = 19.681,32- TL’ye tekabül

etmektedir) durağan görüntünün kullanımı FSEK 86 kapsamında bir kullanım olmakla FSEK 68 hükmü çerçevesinde 3 katı talebinin şartlarının oluşmadığını bildirmiştir.

Dosya kapsamı deliller, taraflar arasındaki itilafsız önceki sözleşme, Adana .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ...

Esas sayılı dosyası, internet ortamında yayınlanan görüntüler, bilirkişi raporu ve ek raporu birlikte değerlendirildiğinde; davalı şirkete ait ürün reklamında davacının yer aldığı ve diğer iki kadın karakterle birlikte bir kurgu ve diyalog çerçevesinde icra gerçekleştirdiği, söz konusu reklam filminin hareketli görüntü dizisi şeklinde kurgu içeren hususiyet arz eden özelliği nedeniyle FSEK 5 anlamında sinema eseri vasfını haiz olduğu, davacının ... reklam filminde oyuncu olarak yaptığı icra incelendiğinde icranın özgün olduğu,

reklam filmi senaryosuna uygun şekilde hususiyet içerdiği bu haliyle davacının FSEK 80 anlamında icracı sanatçı olduğu, taraflar arasındaki 23.3.2009 tarihli sözleşmeye göre kullanım 1 yıl ile sınırlı olmakla bir yılı aşan kullanımlar sözleşme dışı kullanım olup sözleşmede belirtilen şartlarda davacıya ödeme yapılmasının gerektiği, söz konusu kullanımların iki şekilde olduğu, birinci kullanımın reklam filmi videosunun internette yayınlanması , ikincisinin ise reklam filminde davacının durağan şekildeki görüntüsünün reklam amaçlı video tanıtımında gösterilmesi şeklinde olduğu,

reklam filmindeki hususiyet arz eden icralar için koruma FSEK 80/A kapsamında iken bu filmdeki görüntünün durağan halinin izinsiz kullanımının söz konusu olması halinde koruma FSEK 86 hükmüne göre olacağı, birinci kullanım yani reklam filmi videosunun internette yayınlanması ile ilgili olarak sözleşmenin 9 uncu maddesi dikkate alındığında davacının süreyi aşan her yıl için 2095 USD'nin %75'i olan 1571 USD'nin dava tarihindeki kur üzerinden karşılığının 29.559,62 TL talep etme hakkının bulunduğu , davacı her ne kadar FSEK 68 çerçevesinde 3 katı tazminat talebinde bulunmuş ise de FSEK 68'in sözleşme dışı ihlaller için söz korusu olması,

sözleşmede sözleşme dışı kullanım ihtimalinin de öngörülüp bu halde ödenecek rakam da tayin edilmiş olmakla FSEK 68 maddesinin uygulanma olanağı bulunmadığı, ikinci kullanım yani reklam filminde davacının durağan şekildeki görüntüsünün reklamı amaçlı video tanıtımında kullanılması ile ilgli olarak sözleşmenin 10 uncu maddesi dikkate alındığında davacının süreyi aşan her yıl için 2095 USD'nin %50'si olan 1046 USD'nin dava tarihindeki kur üzerinden karşılığının 19.681,32 TL talep etme hakkının bulunduğu,

durağan görüntünün kullanımı FSEK 86 kapsamında bir kullanım olmakla FSEK 68 hükmü çerçevesinde üç katı tazminat istenemeyeceği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

Buna göre, aynı sözleşme ve olaya ilişkin talepler Adana ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında hüküm altına alınmış olup, bu dosyamızdaki davanın konusunu Adana ... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin .... Esas sayılı dosyasının dava tarihi olan 17/10/2016 tarihi ile dosyamızın dava tarihi olan 09/01/2023 tarihi arasındaki dönem oluşturmaktadır. Bu tarihler arasında 6 yıl 2 ay 22 gün süre bulunmaktadır.

Buna göre, internet yayını için yıllık 29.559,62 TL'nin günlük karşılığı 80,98 TL etmektedir. Durağan görüntü için yıllık 19.681,32 TL'nin günlük karşılığı 53,92 TL etmektedir. Buna göre internet yayını için 80,98 TL x 2272 Gün = 183.986,56 TL olmaktadır. Durağan görüntü için 53,92 TL x 2272 Gün = 122.506,24 TL olmaktadır. Buna göre davacının isteyebileceği toplam tazminat tutarı 183.986,56 TL + 122.506,24 TL = 306.492,80 TL davacının alacağını oluşturmaktadır.

Davacı vekili her ne kadar Amerikan Doları üzerinden talepte bulunmuş ise de, gerek esas alınan sözleşmede ücret TL olarak belirlendiği gibi, borçların memleket parası ile ödenmesi asıl olduğundan ıslah ile arttırılan talebin TL karşılığı daha fazla olduğundan çoğun içinde azda vardır ilkesinden hareketle davanın kısmen kabulü ile toplam 306.492,80 TL tazminatın dava tarihinden itibaren işleyecek reeskont faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair talebin reddine karar vermek gerekmiştir.

Bu itibarla aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

Katip ... · ✍e-imzalıdır Hakim ... · ✍e-imzalıdır