Bakırköy 1. Fikri ve Sınaî Haklar Hukuk Mahkemesi E.2023/127 K.2024/228

Davacı vekili tarafından, davalı aleyhinde açılan davanın, Mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda :

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA.

Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkili şirketin uzun yıllardan beri bayan giyim tekstili alanında faaliyet gösteren bir firma olduğunu, tüm marka ve tasarımlarını mevzuatın öngördüğü şekliyle TPMK nezdinde tescil ettirdiğini, bu bağlamda TPMK nezdinde ...... sayılar ile tescilli tasarımın müvekkili adına tescilli olduğunu, ancak hal böyleyken davalı firmanın hem internet sitelerinde hem de iş yerlerinde müvekkiline ait tescilli tasarıma konu ürünün satışını yaptığını, davalı firmanın toptan satış yapan ve üretici bir firma olduğunu, bu durumun Bakırköy .....

Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin ..... değişik iş sayılı dosyasında aldırılan bilirkişi raporu ile de tespit edildiğini, söz konusu eylemlerin müvekkilinin tescilli tasarımdan doğan haklarını ihlal ettiğini iddia ederek, tasarıma yönelik tecavüzün tespitini, durdurulmasını, önlenmesini, şimdilik 1.000,00 TL maddi ve 30.000,00 TL manevi tazminatın delil tespitinin yapıldığı tarihten itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsilini ve verilecek hüküm özetinin ilanına karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davacı vekili 17/09/2024 tarihli dilekçesi ile, 1.000,00 TL olan maddi tazminat talebini 15.475,00 TL tutarında artırarak, harcını yatırmıştır.

CEVAP.

Davalılar vekili cevap dilekçesi ile, davalı şirketin müdürü olarak yer alan sair davalılar ..... ve ....... 'yı da huzurdaki davada taraf olarak gösterildiğini, şirketin yönetimi ve temsili ile yetkilendirilen kişilerin, şirkete ilişkin görevlerini yerine getirmesi sırasında işlediği haksız fiilden şirketin sorumlu olacağını, müdürlerin, şirket yetkililerinin sorumsuzluğu esas olduğunu, davacının tasarımlarının yenilik ve ayırt edicilik özelliği taşımadığı gibi müvekkilinin tasarımı ile arasında açık farklılıklar olduğundan davacının iddialarının kabulü mümkün olmadığını, davacı taraf,

kendisine ait olduğunu iddia ettiği ürün ve tasarımlar dolayısıyla tasarım hakkının ihlal edildiği iddiasında bulunmuşsa da işbu iddianın kabulünün mümkün olamayacağını, tescilsiz tasarımların davacıdan önce başkaca sosyal medya hesaplarında kamuya sunulduğunun aşikar olduğunu, bu nedenle SMK'daki korumadan faydalanmasının mümkün olmadığını, davacı tarafın haksız rekabetin şartlarının oluştuğu iddiası yerinde olmadığını, somut olay bakımından müvekkilinin herhangi bir tasarım taklidi yapmadığını, herhangi bir tasarım taklidi ürününün satışını da gerçekleştirmediğini,

kabul anlamında gelmemek kaydıyla davaya konu ürün bir tekstil ürünü olup farklı kişiler tarafından benzer ürünlerin yapılmasının gayet doğal olduğunu, tekstil sektöründe yüzbinlerce üretici ve satıcı bulunduğunu, müvekkillerinin somut olayda kusurunun bulunmadığını, davacının iddiasına dayanak ettiği tasarım tescilinin yenilik ve ayırt edicilik kriterlerine haiz olmadığını savunarak, müvekkilleri ...... ve ...... yönünden davanın husumet nedeniyle reddine, müvekkili şirket yönünden ise davanın esastan reddini ve davacı adına tescil başvurusu yapılan ...... tescil başvuru numaralı tasarımın hükümsüzlüğüne karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE

Asıl dava, tasarıma yönelik tecavüzün tespiti, durdurulması, önlenmesi, maddi ve manevi tazminat ile hüküm özetinin ilanı, karşı dava ise davacı adına ..... sayı ile başvurusu yapılan tasarımın hükümsüzlüğü taleplidir. Türk Patent ve Marka Kurumu'ndan gelen kayıtlardan, ...... tescil numaralı tasarımın 18/01/2023 tarihinden itibaren 5 yıl müddetle davacı adına tescilli olduğu anlaşılmıştır.

6769 Sayılı SMK'nın 77 maddesi ile, tasarımın 55. maddenin birinci ve ikinci fıkralarında yer alan tanımlara uygun olmadığı, 56. ve 57. maddelerde belirtilen şartları taşımadığı, 58. maddenin dördüncü fıkrası ve 64. maddenin altıncı fıkrasının (c) bendi kapsamında olduğu,

başvurunun kötüniyetle yapıldığı ve bir fikri mülkiyet hakkının yetkisiz kullanımını içerdiği ispat edilmişse, hak sahipliğinin başka kişiye veya kişilere ait olduğu ispat edilmişse, sonradan kamuya açıklanan aynı veya benzer nitelikteki bir tasarımın başvuru tarihi, tescilli bir tasarımın başvuru tarihinden önce ise tasarımın hükümsüzlüğüne karar verilebileceği belirtilmiştir.

Aynı maddenin 2. bendinde ise, 64. maddenin altıncı fıkrasının (b) ve (ç) bentleri ile fikri mülkiyet haklarının yetkisiz kullanımı gerekçesiyle tasarımın bir kısmına ilişkin hükümsüzlük talebinin kabul edilmesi halinde, o kısmın tescili hükümsüz kılınacağı ve kısmi hükümsüzlük sonucunda tescilin devamı için, kalan kısmın koruma şartlarını sağlaması ve tasarım kimliğini muhafaza etmesi şart olacağı hususları belirtilmiştir.

6769 Sayılı SMK'nın 81/1.

Maddesi ile, tasarım sahibinin izni olmaksızın bu kanun hükümlerine göre koruma kapsamındaki bir tasarımın kullanıldığı veya uygulandığı ürünün aynısını veya genel izlenim itibarıyla ayırt edilemeyecek kadar benzerini üretmek, piyasaya sunmak, satmak, sözleşme yapmak için öneride bulunmak, ticari amaçla kullanmak veya bu amaçlarla bulundurmak, başka bir şekilde ticaret alanına çıkarmak, ithal işlemine tabi tutmak, tasarım sahibi tarafından lisans yoluyla verilmiş hakları izinsiz genişletmek veya bu hakları üçüncü kişilere devretmek, tasarım hakkını gasp etmenin tasarım hakkına tecavüz sayılan fiiller gösterilmiştir.

Yine aynı maddenin devamında ise, başvuru, 65 inci maddeye göre tescil edilerek yayımlandığı takdirde, tescil sahibi, tasarım hakkına yönelik olarak bu maddede sayılan tecavüzlerden dolayı hukuk davası açma hakkına sahip olduğu, tecavüz eden, başvurudan ve kapsamından haberdar edilmişse başvurunun yayımlanmış olmasına bakılmayacağı, tecavüz edenin kötüniyetli olduğuna mahkeme tarafından hükmolunursa yayımdan önce de tecavüzün varlığı kabul edileceği ve koruma kapsamındaki tasarımın tescilli olduğuna ilişkin kaydın ürün, ambalaj veya fatura üzerine konulmamış olması,

bu maddede sayılan fiilleri tasarım hakkına tecavüz olmaktan çıkarmayacağı belirtilmiştir.

Asıl davaya dayanak yapılan ve celp edilerek dosya arasına alınan Bakırköy ...... Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin ..... d.iş sayılı dosyasında yapılan tespit sonucu alınan bilirkişi raporu ile, "aleyhine tespit istenene ait iş yerinde tespite konu ürün bulunmadığı, tespit isteyen tarafa ait ...... başvuru numaralı tasarım belgesinde yer alan 2 numaralı tasarım ile aleyhine tespit istenene ait instagram hesabında tespit edilen ürün görseli arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığı, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları" hususları tespit ve rapor edilmiştir.

Taraflarca bildirilen ve resen celbi gereken deliller celp edildikten sonra dosya; dosya kapsamı deliller, TPMK kayıtları, bildirilen internet adresleri, taraf iddia ve savunmaları, taraf ticari defterleri incelenerek asıl dava yönünden; davalıların davacı tasarım tescilinden doğan haklarına tecavüzünün olup olmadığı, bu tecavüz nedeniyle maddi tazminat koşullarının oluşup oluşmadığı ve davacının SMK 151/2-a bendine göre olan seçeneği de gözetilerek, isteyebileceği tazminat miktarının ne olduğu, karşı dava yönünden;

davacı adına tescil başvurusu yapılan ...... tescil başvuru nolu tasarımların tescil başvuru tarihi itibariyle yeni ve ayırt edici nitelikte olup olmadıklarına ilişkin rapor tanzimi için bilirkişi heyetine tevdi edilmiş, heyet tarafından hazırlanan 31/01/2024 tarihli rapor ile, asıl davada; davacı tarafa ait 18.01.2023 başvuru tarihli ..... numaralı tasarım

tescili ile Davalı tarafa ait https://www.......com/.... adresinde yer alan

ürün görselleri arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde farklılıklar

bulunmadığı, bu sebeple benzer olarak algılandıkları, karşı davada; dava dosyasına sunulan deliller ve resen yapılan araştırmalar sonucunda

davalı tarafa ait 18.01.2023 başvuru tarihli ...... numaralı tasarım tescili ile benzerlik

gösteren denetlenebilir görsel bir bilgi ve belge tespit edilemediği, davacı tercihine göre SMK 151/2-a’ya göre talep edilebilecek maddi tazminatın

hesaplanabilmesi için yapılan incelemede, davalı yan’dan üretim ve satış miktarı bilgileri temin edilemediğinden davalının muhtemel üretim ve satış miktarına göre değerlendirme yapılabileceği

kanaatine varılmış olup, muhtemel üretim ve satış miktarı uzmanlık alanı dışında kaldığı için

takdiri mahkemeye ait olmak üzere, bu yönde değerlendirmenin bir sektör bilirkişisi

tarafından yapılması halinde sağlıklı bir sonuca ulaşılabileceği belirtilmiştir.

Taraf vekillerinin bilirkişi raporuna itirazı ve üzerine dosya bilirkişi raporunda ihtiyaç olduğu da belirtildiğinden heyete tekstil uzmanı eklenmek suretiyle her iki tarafın itirazlarını karşılar ve sektör uygulaması da gözetilerek davacının tazminat seçeneğine göre isteyebileceği maddi tazminat tutarını gösterir ek rapor tanzimi için dosya bilirkişi heyetine tevdi edilmiş olup, heyet tarafından hazırlanan 27/06/2024 tarihli ek rapor ile, asıl davada; davacı tarafa ait 18.01.2023 başvuru tarihli ..... numaralı

tasarım tescili ile davalı tarafa ait https://www......

adresinde yer alan ürün görselleri arasında bilgilenmiş kullanıcı üzerinde yarattığı

genel izlenimde tasarımların aynı tasarımcının çizgisinden çıkmış olduğu algısı

uyandıracak derecede benzer olarak algılandığı,

karşı davada; dava dosyasına sunulan deliller ve resen yapılan araştırmalar

sonucunda Davalı tarafa ait 18.01.2023 başvuru tarihli ...... numaralı

tasarım tescili ile benzerlik gösteren ve tescilli tasarımın hükümsüzlüğünü ortaya

çıkaracak kriter ve benzerlikte bir tasarıma rastlanılamadığı,

dosya kapsamı içeriğinden sadece siyah renkte ürünün tespitinin yapılmış olması

sebebi ile davalı tarafından internet ortamında toptan satışını yaptığı modelden 500

adetlik üretim yapmış olabileceği; davalının muhtemel 500 ADET Üretim/Satış

Miktarı ile % 5,97 davacı Kar marjı üzerinden yapılan hesaplamalar sonucunda

Davacının SMK 151/2-a’ya göre 15.475,00 TL’ya kadar Maddi Tazminat talep

edebileceği belirtilmiştir.

Dosya kapsamı deliller, TPMK kayıtları, ticaret sicil kayıtları, bilirkişi rapor ve ek raporları birlikte değerlendirildiğinde; öncelikle hükümsüzlüğe dair karşı dava yönünden yapılan değerlendirmede, davaya konu tasarımların tescil başvuru tarihinden önce kamuya sunulduğuna dair gerek taraf delilleri ve gerekse de resen yapılan araştırmaya göre herhangi bir delil bulunmadığı bu nedenle yeni ve ayırt edici oldukları anlaşılmakla, hükümsüzlüğe dair karşı davanın reddi gerekmiştir.

Asıl dava yönünden yapılan değerlendirmede; gerçek kişi davalıların davalı şirketin olay tarihi itibariyle ortağı ve müdürü olup, şirketin eylemlerinden müteselsilen sorumlu olduğundan davalı vekilinin husumete dair itirazı yerinde görülmemiştir. Gerek Bakırköy ......

Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi ..... değişik iş sayılı dosyası ve gerekse dosyamızda aldırılan bilirkişi raporlarına göre davalıların davacı adına tescilli ...... nolu tasarım ile ayırt edilemeyecek kadar benzerini üretip ticari anlamda piyasaya sundukları anlaşılmakla, bu tasarımdan doğan haklara tecavüz yönünden davanın kabulü gerekmiştir.

İncelenen ticari defterler ve aldırılan bilirkişi raporlarına göre davacının tazminat seçeneği de gözetilerek bu eylem nedeniyle davacının isteyebileceği maddi tazminat tutarının 15.475,00 TL olduğu anlaşılmakla, bu tutar üzerinden dava kabul edilmiştir.

Yine davalıların eylemi davacının tasarım tescilinden doğan manevi haklarını da ihlal ettiğinden, ihlalin niteliği, süresi, tarafların ekonomik durumu ve manevi tazminatın amacı gözetilerek davacı yararına 15.000,0 TL manevi tazminat takdir edilmiştir. Bu itibarla aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

A- ASIL DAVA YÖNÜNDEN

1-Davacının davasının KISMEN KABULÜNE, davalının davacı adına tescilli ...... nolu tasarım tescilinden doğan haklarına tecavüzünün tespitine, durdurulmasına, önlenmesine, tecavüz teşkil eden davalı ürünlerine el konularak imhasına, davalı kullanımında olan https://www...... adresinden kararın kesinleşmesinden itibaren iki hafta süre içerisinde tecavüz teşkil eden tanıtımların ve görsellerin davalı tarafından çıkarılmasına, çıkarılmadığı takdirde Türkiye de erişiminin engellenmesine,

2-Takdiren 15.475,00 TL maddi ve 15.000,00 TL manevi tazminatın haksız fiil tarihi olan 21/03/2023 tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, fazlaya dair manevi tazminat talebinin reddine,

3-Karar kesinleştiğinde masrafı davalıya ait olmak üzere hüküm özetinin Türkiye genelinde yayınlanan tirajı en yüksek gazetenin birinde ilanına,

4-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince hesaplanan 2.081,75 TL ilam harcından, 529,41 TL peşin harç ile, 248,00 TL ıslah harcının toplamı 777,41 TL harcın mahsubu ile, 1.304,34 TL bakiye karar harcının, davalılardan müteselsilen tahsili ile hazineye irat kaydına,

5-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen tecavüz talebi nedeniyle 40.000,00 TL vekalet ücretinin, davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

6-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen maddi tazminat talebi nedeniyle 15.475,00 TL vekalet ücretinin, davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

7-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince kabul edilen manevi tazminat talebi nedeniyle 15.000,00 TL vekalet ücretinin, davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

8-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince reddedilen manevi tazminat talebi nedeniyle 15.000,00 TL vekalet ücretinin, davacıdan alınarak davalılara verilmesine,

9-Davacı tarafından yapılan 179,90 TL başvuru, 529,41 TL peşin ve 248,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 957,31 TL harç giderinin, davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, 10-Davacı tarafından yapılan 374,00 TL tebligat - tezkere masrafı, 15.000,00 TL bilirkişi ücreti ve Bakırköy ...... Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin ...... d.iş sayılı dosyasında yapılan 2.554,30 TL masraf olmak üzere toplam 17.928,30 TL yargılama giderinin, davanın kabul - ret oranına göre hesaplanan 14.701,20 TL'sinin, davalılardan müteselsilen alınarak davacıya verilmesine, bakiyesinin üzerinde bırakılmasına,

B-KARŞI DAVA YÖNÜNDEN

1-Davalının karşı davasının REDDİNE,

2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan harçlar tarifesi gereğince 427,60 TL ilam harcından 269,85 TL peşin harcın mahsubu ile, 157,75 TL bakiye karar harcının, davalılardan tahsili ile hazineye irat kaydına,

3-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi gereğince 40.000,00 TL vekalet ücretinin, davalılardan alınarak davacıya verilmesine,

4-Davalı tarafından yapılan yargılama giderinin üzerinde bırakılmasına,

C-Karar kesinleştiğinde kullanılmayan gider avansının yatırana iadesine,

D-Talep halinde kararın taraflara tebliğine,

Taraf vekillerinin yüzlerine karşı kararın tebliğinden itibaren 2 hafta süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Dairesi nezdinde İstinaf kanun yolu açık olmak üzere karar verildi. Açıkça okunup usulen anlatıldı. 21/11/2024

Katip ..... e-imzalıdır Hakim ..... e-imzalıdır