Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2023/1150 K.2024/1214

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili vermiş olduğu dava dilekçesinde özetle; davalı tarafından Büyükçekmece ... İcra Dairesi'nin ...

E. sayılı dosyası kapsamında tebliğ edilen ödeme emrine karşı süresi içerisinde 07.08.2023 tarihinde yapılan itiraz üzerine İcra Müdürlüğü tarafından takibin durdurulmasına karar verilmiş olduğunu, davalı tarafın İcra Müdürlüğüne yapmış olduğu itirazın haksız ve kötü niyetli olduğunu, takip dayanağı evrakın fatura ve cari hesap ekstresinden kaynaklanmakta olduğunu, davalı/borçlu tarafça düzenlemiş .... nolu fatura olan 11.10.2022 tarihli satış faturasından da anlaşılacağı üzere 1.344 kg kuru incir için 150.528,00 TL ve 3.600 adet domates salçası için 100.440,00 TL olmak üzere toplamda KDV dahil 253.477,68 TL ile anlaşılmış olduğunu,

davacı müvekkilinin 12.10.2022 tarihinde 90.000,00 TL, 21.11.2022 tarihinde 110.000,00 TL, 23.11.2022 tarihinde 18.500,00 TL olmak üzere toplam 218.500,00 TL ödeme yapmış olduğunu, müvekkilinin faturada belirtilen kuru incir ürünlerini teslim almış olup domates salçalarını teslim almamış olduğunu, her ne kadar teslim için davalı tarafa şifaen ısrarcı olsa da davalı tarafın teslim borcunu gerçekleştirememiş olduğunu, bu sebeple müvekkilinin, teslim edilmeyen domates salçaları için ... nolu fatura olan 31.12.2022 tarihli KDV dahil 101.444,40 TL iade faturası düzenlemiş olduğunu,

teslim edilen kuru incir için anlaşılan tutarın 150.528,00 TL olduğunu, müvekkili şirketin 218.500,00 TL tutarında ödeme yapmış olduğunu, işbu bahisle domates salçalarının teslim edilmemesi sebebiyle 66.466,72 TL'yi tahsil amaçlı Büyükçekmece ... İcra Dairesi'nin ....

E. sayılı dosyası ile icra takibi başlatmış olduğunu, başlatılan icra takibine davalı tarafın yasal süresi içerisinde haksız ve mesnetsiz sebeple itiraz ederek dosyayı durdurmuş olduğunu, müvekkilinin, itirazın iptali davasının açılması için dava şartı olan arabuluculuk müesessine başvuru yapmış, yapılan başvuru sonucu arabulucu tarafından belirlenen gün ve saatte davalı tarafın gelmemesi sebebiyle "ANLAŞAMAMA" tutanağı düzenlenmiş olduğunu beyanla; öncelikli olarak davalının mal kaçırma tehlikesine karşılık mal varlıkları var ise ihtiyati tedbir kararı verilmesine,

bunun mümkün olmaması halinde ihtiyati tedbir niteliğinde ihtiyati haciz kararı verilmesine, davalının yapmış olduğu haksız ve mesnetsiz itirazın iptali ile takibin devamına, davalının haksız itirazı bakımından kötüniyeti sabit olduğundan yasa gereği takip konusu alacağın %20’sinden az olmamak üzere hakkında icra inkâr tazminatına/kötüniyet tazminatına mahkûm edilmesine, vekâlet ücreti ve sâir yargılama giderlerinin davalıya yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı şirkete usulüne uygun tebligat yapıldığı, ancak davaya cevap verilmediği görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava, iade faturasından ve cari hesap alacağının kaynaklı icra takibine yapılan itirazın iptali istemine ilişkin olup, uyuşmazlık; taraflar arasında ticari ilişki bulunup bulunmadığı, bulunmakta ise davacının, davalıdan alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise miktarının ne kadar olduğu, varsa yapılan ödemeler, ödeme konusundaki tarafların beyan ve itirazları nazara alındığında davacının alacağının kalıp kalmadığı hususlarındadır.

Dosyanın mahkememize Büyükçekmece .... Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 07/11/2023 tarih ve ... Esas ... Karar sayılı gönderme kararı ile tevzi edildiği anlaşıldı.

Mahkememizce icra dosyası ve dava dilekçesi ekinde yer alan dekont örnekleri celp edilerek dosya arasına alınmıştır.

Büyükçekmece ... İcra Dairesi'nin ... E. sayılı dosyasının celbi talep edilmiş, dosya uyap sistemi üzerinden mahkememize gönderilmiş olup, davacı takip alacaklısı şirket tarafından davalı takip borçlusu şirket aleyhine 66.466,00 TL üzerinden ilamsız icra takibi başlatıldığı, davalı takip borçlusu şirket yetkilisi tarafından takibe itiraz edildiği ve icra müdürlüğü'nce süresinde yapılan itiraz üzerine takibin durdurulduğu anlaşıldı.

Dosya kapsamı ve toplanan deliller hep birlikte değerlendirilerek, taraflar arasında ticari ilişki bulunup bulunmadığı, bulunmakta ise davacının, davalıdan alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise miktarının ne kadar olduğu, varsa yapılan ödemeler, ödeme konusundaki tarafların beyan ve itirazları nazara alındığında davacının alacağının kalıp kalmadığı hususlarının tespiti için davalı tarafın Ticari Defter ve belgeleri ile dosya üzerinde inceleme yapılması için Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi'ne talimat yazılmasına karar verilmiş ve yazılan talimatımız Aydın Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ...

Talimat sırasına kaydı yapılmış, talimat dosyadan davalı şirkete ticari defter ve kayıtlarını inceleme günü olan 25/04/2024 günü mahkeme duruşma salonunda hazır etmeleri hususunda tebligat çıkartıldığı, tebligatın davalı şirkete usulüne uygun tebliğ edildiği, ancak inceleme günü ticari defter ve kayıtlarını sunmadıkları bildirilerek talimatımızın iade edildiği anlaşıldı.

Dosya kapsamı ve toplanan deliller hep birlikte değerlendirilerek, uyuşmazlık konularının tespiti için davacı tarafın Ticari Defter ve belgeleri ile dosya üzerinde 08/07/2024 günü saat 14:00'da Mahkememiz duruşma salonunda bilirkişi incelemesi yaptırılmasına karar verilmiş olup, SMMM bilirkişi ... 23/09/2024 tarihli raporunda özetle; davacının muavin defterinin incelenmesinde; davacı tarafın davalının hesabını 320 Satıcılar Ana hesabının altında ... Hesap kodu ve ....

Gıda Tarım Ürünleri s San. ve Tic. Ltd. Şti. hesap adı ile izlenmekte olduğunun tespit edilmiş olduğunu, davacının ticari defterlerine göre davacının davalının düzenlendiği 11/10/2022 tarihli ... numaralı 253.477,68 TL tutarlı faturayı davalının hesabının alacak hanesine kaydederek davalıyı alacaklandırmış olduğunu, davacının 12/10/2022 tarihinde 90.000,00 TL, 21/11/2022 tarihinde 110.000,00 TL ve 23/11/2022 tarihinde 18.500,00 TL davalı şirkete ... Bankası ....

Şubesinden toplam 218.500,00 TL ödemeler yapmış ve usulünce ticari defterlerine kaydetmiş olduğunu, bu ödemelerin doğruluğunun ...

Bankası A.Ş.'nin gönderilen 11.12.2023 tarihli müzekkere cevap yazısı ekindeki dekontlardan teyit edilmiş olduğunu, bu defa davacının 31/12/2022 tarihinde .... numaralı 101.444,40 TL tutarında (Domates Salçası 800 Gram TNK*12=300 Koli Birim fiyatı 334,80 TL 338,80x300=100.440,00 + KDV 1.004,40 =101.440,40 TL) toplam tutarlı iade faturası düzenlediğinin tespit edilmiş olduğunu, bu iade faturasını da davalının borç hanesine kaydetmiş olduğunu, bu kayıtla birlikte davacının ticari defterlerinde davalının 66.466,72 TL davacıya borçlu duruma gelmiş olduğunu,

davacının bu bakiyeyi Genel Kabul görmüş Muhasebe prensipleri ve Tekdüzen hesap planı gereği 159 nolu Verilen Sipariş Avansları ana hesabının altında 159.01.045 hesap kodu ... Gıda Tarım Ürünleri San. ve Tic. Ltd. Şti. hesap adı ile izlenmekte olduğu hesabın borç hanesine virman yapmış olduğunu SONUÇ OLARAK: davacı tarafın duruşma salonunda yapılan incelemede 2022 yılı ticari defterlerini

sunmuş ve incelenmiş olduğunu, davacı tarafın ticari defterlerinin açılış ve kapanış onaylarını zamanında

yaptırdığını, usulüne uygun kayıt yapıldığını, defterlerin birbirlerini doğrular

nitelikte olduğunu ve dolayısıyla, T.T.K.'nun amir hükümlerine göre, davacı

şirketin Ticari Defterlerinin lehine delil teşkil ettiği kanaatine varılmış olup,

takdirin mahkememize ait olduğunu, tüm bu raporda incelenen ve izah edilen nedenlerle; davacının davalının

kendisine düzenlediği 253.477,68 TL tutarındaki faturayı ticari defterlerine

kaydettiği, karşılığında davalıya toplam 218.500,00 TL ödeme yaptığı (yapılan

ödemeler banka müzekkere cevap yazısı ekindeki dekontlarla doğrulanmıştır),

akabinde 101.440,40 TL davalıya (domates salçası iadesi) iade faturası

düzenlediği, davacının davalıdan takipte talep ettiği alacak tutarının

66.466,00 TL olduğu, işbu raporda yapılan incelemeler neticesinde davacının

ticari defter kayıtlarına göre davacının davalıdan 66.466,72 TL alacaklı olduğunun

tespit edilmiş olduğunu, davalının düzenlediği faturada bulunan ve davacının iade faturası düzenlediği

domates salçalarının davacı tarafından teslim alıp alınmadığının tarafınca tespit edilememiş olduğunu, takdirin mahkememize ait olduğunu bildirmiştir.

Ticari defterlerin ibrazı ve delil niteliği, HMK’nın 222. maddesinde düzenlenmiş olup maddenin 1. fıkrasında mahkemenin, ticari davalarda tarafların ticarî defterlerinin ibrazına kendiliğinden veya taraflardan birinin talebi üzerine karar verebileceği ve aynı maddenin 2. fıkrasında ise ticarî defterlerin, ticarî davalarda delil olarak kabul edilebilmesi için, kanuna göre eksiksiz ve usulüne uygun olarak tutulmuş, açılış ve kapanış onayları yaptırılmış ve defter kayıtlarının birbirini doğrulamış olması gerektiği düzenlenmiştir.

Ticarî defter kayıtları ikinci fıkrada belirtilen şartlara uygun olarak tutulan tarafın, ticarî defter kayıtlarının sahibi ve halefleri lehine delil olarak kabul edilebilmesi için, diğer tarafın aynı şartlara uygun olarak tutulmuş ticari defterlerindeki kayıtların bunlara aykırı olmaması veya diğer tarafın ticari defterlerini ibraz etmemesi yahut defter kayıtlarının aksinin senet veya diğer kesin delillerle ispatlanmamış olması gerekir (HMK m. 222/3).

Açılış veya kapanış onayları bulunmayan ve içerdiği kayıtlar birbirini doğrulamayan ticari defter kayıtları, sahibi aleyhine delil olurlar. (HMK m. 222/4).

Öte yandan taraflardan birinin diğer deliller yanında karşı tarafın ticari defterlerine dayanmasıyla karşı taraftan ticari defterlerin ibrazının istenilmesi, ancak ticari defterlerin ibrazından kaçınılması durumunda, HMK’nın belgelerin ibraz mecburiyetini içeren 219 ve devamındaki hükümler uygulama alanı bulacaktır.

Bu çerçevede HMK’nın 220/3. maddesinde düzenlenen belgenin ibraz yükümlülüğüne aykırı davranışın sonucunda, HMK’nın 222/5. maddesindeki düzenlemeden farklı olarak hâkime takdir hakkı tanınmış olup hâkim, ibraz edilmeyen belgenin/ticari defterin içeriği hakkında, somut durumun niteliğine uygun düştüğü ölçüde yapacağı değerlendirme sonrasında ibrazı isteyen diğer tarafın beyanının kabul edilip edilemeyeceğine karar verecektir (Pekcanıtez, Özekes, Akkan, Korkmaz, s. 1834).(Yargıtay HGK'nın 27.01.2022 tarihi ve 2019/11-172 E. - 2022/69 K. sayılı kararı )

Davacı tarafın delillerinde ticari defter ve belgelere delil olarak dayandığı anlaşılmıştır.

Davalı şirketin adresinin Mahkememiz yargı çevresi dışında kalması nedeni ile defterlerin incelenmesi yönünde talimat yazılmış ve talimat Mahkemesince usulüne uygun ihtara rağmen davalı taraf ticari defterlerini incelemeye sunmamış, Mahkememizce davacı taraf ticari defterleri üzerinde yapılan bilirkişi incelemesi ile davacı taraf defterlerinin delil olma niteliğine sahip olduğu, davacı ticari defterlerinde yapılan bilirkişi incelemesi neticesinde davacının takip tarihi itibarıyla takip konusu fatuaralara dayalı olarak 66.466,00 TL alacak kaydının bulunduğu belirlenmiştir.

Davalı taraf ticari defterlerini incelemeye sunmadığından ticari defterlerin TTK hükümlerince birbirini doğrulayıp doğrulamadığı, kayıtların düzgün tutulup tutulmadığı denetlenemediği gibi uyuşmazlık konusu faturalara ilişkin bir kaydın bulunup bulunmadığı da belirlenememiştir.

Davacı taraf ticari defterlere diğer deliller ile birlikte dayanmış olup mahkemece de davalının ticari defterlerini ibrazı HMK 222/3 ihtarı ile birlikte davalıya duruşma zabtıyla gönderilmiş olmasına rağmen ticari defterler incelemeye sunulmamıştır. Bu durumda HMK’nın belgelerin ibraz mecburiyetini içeren 219 ve devamındaki hükümler uyarınca; davalının HMK’nın 220/3. maddesinde düzenlenen belgenin ibraz yükümlülüğüne aykırı davranışın sonucunda, ibraz edilmeyen belgenin/ticari defterin içeriği hakkında, ibrazı isteyen diğer tarafın beyanının kabul edilerek ticari defterlerde kayıtlı iade faturasına konu ürünlerin davacı tarafa teslim edilmediği hususunun kabul edilmesi gerektiği sonucuna varılmıştır.

İcra inkar tazminatına hükmedilebilmesi için takibe konu alacağın likit olması zorunludur. Her uyuşmazlığın kendine özgü özelliklerine göre değişmekle birlikte, bir uyuşmazlıkta alacağın likit olup olmadığı belirlenirken alacak ve onun borçlusu birlikte değerlendirilmelidir.

Buna göre, likit bir alacaktan söz edilebilmesi için ya alacağın gerçek miktarının belli ve sabit olması ya da borçlusu tarafından belirlenebilmesi için bütün unsurların bilinmesi veya bilinmesinin gerekmekte olması; böylece, borçlunun borç tutarını tahkik ve tayin etmesinin mümkün bulunması; başka bir ifadeyle, borçlunun yalnız başına ne kadar borçlu olduğunu tespit edebilir durumda olması gerekir.

Gerek borç ve gerekse borçlu bakımından, bu koşullar mevcut olduğunda ortada likit bir alacak bulunduğu kabul edilmelidir.

Eldeki davada, satın alınması hususunda anlaşılmış olmasına rağmen davalı tarafça teslim edilmeyen malların bedeli talep edilmekte ve faturası belirli alacak likit (belirlenebilir) olup, hüküm altına alınan miktar üzerinden davacı yararına icra inkar tazminatına hükmedilmesinin şartları oluşmuş bulunmaktadır.

Açıklanan bu nedenlerle açılan davanın kısmen kabul kısmen reddi ile davalı tarafın Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin aynen devamına, icra inkar tazminatı talebinin kabulü ile asıl alacağın %20 sine tekabül eden 13.293,20 TL icra inkar tazminatının davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine karar vermek gerektiği kanaatine varılmış ve aşağıda belirtildiği şekilde hüküm tesis edilmiştir.

AÇILAN DAVANIN KABULÜ İLE

1-Davalı tarafın Büyükçekmece ... İcra Müdürlüğü'nün .... Esas sayılı takip dosyasına yapmış olduğu İTİRAZIN İPTALİ İLE takibin aynen DEVAMINA,

2-İcra inkar tazminatı talebinin kabulü ile asıl alacağın %20 sine tekabül eden 13.293,20 TL icra inkar tazminatının davalı taraftan alınarak davacı tarafa VERİLMESİNE,

3-Alınması gereken 4.540,29 TL harçtan peşin alınan 1.135,08 TL harcın mahsubu ile bakiye 3.405,21 TL eksik harcın davalıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA,

4-6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A-11-13.maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davalıdan alınarak hazineye gelir KAYDINA,

5-Davacı tarafça sarf edilen ilk dava açılış harç gideri 1.404,93 TL ile bilirkişi, tebligat ve posta masrafı 4.572,75-TL olmak üzere toplam 5.977,68-TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

6-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden davacı yararına A.A.Ü.T. gereğince takdir edilen 30.000,00 TL ücreti vekaletin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

7-Davacı tarafça yatırılan ve kullanılmayan bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya İADESİNE,

Dair davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İstanbul Bölge Adliye Mahkemelerinde İstinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 26/11/2024

Katip ... Hakim ...