Bakırköy 2. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2024/1102 K.2025/932

Davacı tarafından mahkememize açılan dava dosyasının incelenmesi sonunda;

İSTEM

Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalıdan olan alacağının sabit olduğunu, davalı/borçlu ile müvekkilinin arasında geçmişten gelen ticari ilişkinin mevcut olduğunu, müvekkilinin bu ilişki boyunca her daim basiretli bir tacirden beklenildiği şekilde cari hesap ekstresini düzenli olarak tuttuğunu, sunulan ... cari kodlu, davalı ...

Sanayi Ticaret Limited Şirketi adına olan Stoklu Cari Hesap Ekstresinde müvekkilinin davalıdan alacaklı olduğunun açık olduğu, müvekkil davalı/borçluya hizmet sağladığını ve buna ilişkin ödemeler davalı tarafından yapılmadığını bu nedenle müvekkili şirketin davalıdan alacaklı olduğunu, işbu sebeple müvekkilinin alacağının tahsili için açılan takibe davalı/borçlu tarafından itiraz edilmesinin haksız olduğunu, yapılan bu itirazın iptalinin gerektiğini, bu sebeplerle öncelikle talepleri doğrultusunda teminatsız olarak ihtiyati haciz kararı verilmesini,

Mahkeme aksi kanaatte olunması durumunda uygun teminat karşılığında ihtiyati haciz kararı verilmesini, davalı borçlunun Büyükçekmece İcra Dairesi ...

E. Sayılı dosyasında borca, faize, ve takibe tüm ferilerine yaptığı itirazın iptaline ve takibin devamını, davalı aleyhine yüzde yirmiden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesini, yargılama giderlerinin davalı taraf üzerinde bırakılmasını ve müvekkilinin lehine vekalet ücretine hükmedilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.

YANIT

Davalı vekilinin cevap dilekçesinde özetle; müvekkilinin davacıya herhangi bir borcu bulunmadığını, ticari defter ve kayıtlar üzerinde yapılacak bilirkişi incelemesi neticesinde müvekkilinin borçlu olmadığının sabit hale geleceğini, haksız ve mesnetsiz yere açılan davanın reddini, davacının, takip konusunu alacağın %20’sinden aşağı olmamak üzere tazminata mahkum edilmesini, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin davacıya yükletilmesini iddia ve talep ettiği görülmüştür.

KANITLAR VE GEREKÇE

-Dava, davacı tarafından davalı aleyhine Büyükçekmece İcra Müdürlüğü'nün .... esas sayılı takip dosyası ile cari hesap alacağına dayanılarak başlatılan ilamsız icra takibine davalı takip borçlusu tarafından yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

-Davaya konu alacağın incelenmesinde; takip ve dava konusu alacağın, ticari ilişki kapsamındaki cari hesap alacağına dayandığı anlaşılmaktadır.

-Bu kapsamda davacı tarafın öncelikle ticari ilişkinin varlığını, akabinde ticari ilişkiye konu mal ve/veya hizmetin davalı yana teslim eksiksiz ve ayıpsız şekilde teslim edildiğini ispat külfeti bulunmaktadır.

-Yargıtay 22. Hukuk Dairesi'nin 21/10/2014 tarihli, 2013/18048 Esas, 2014/28541 Karar sayılı ilamında vurgulandığı üzere; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanun'un 324. maddesinde delil ikamesi avansı, 325. maddesinde ise re'sen yapılması gereken işlemlerde giderler düzenlenmiştir.

-Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 324. maddesinde “Taraflardan her biri ikamesini talep ettiği delil için mahkemece belirlenen avansı, verilen kesin süre içinde yatırmak zorundadır. Taraflar birlikte aynı delilin ikamesini talep etmişlerse, gereken gideri yarı yarıya avans olarak öderler. Taraflardan birisi avans yükümlülüğünü yerine getirmezse, diğer taraf bu avansı yatırabilir. Aksi hâlde talep olunan delilin ikamesinden vazgeçilmiş sayılır. Tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyeceği dava ve işler hakkındaki hükümler saklıdır” düzenlemesine yer verilmiştir.

-Aynı Kanun'un 325. maddesinde ise “Tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edemeyeceği dava ve işlerde, hâkim tarafından resen başvurulan deliller için gereken giderlerin, bir haftalık süre içinde taraflardan birisi veya belirtilecek oranda her ikisi tarafından ödenmesine karar verilir. Belirlenen süre içinde bu işlemlere ait giderleri karşılayacak miktarda avans yatırılmazsa, ileride bu gideri ödemesi gereken taraftan alınmak üzere Hazineden ödenmesine hükmedilir”. düzenlemesine yer verilmiştir.

-Tanık dinlenmesi, bilirkişi raporu alınması ve keşif gideri gibi delil ikamesine yönelik giderlerin delil avansı kapsamın değerlendirilmesi gerekmektedir. Ayrıca delil ikamesi avansının da ispat külfetine göre taraflara yükletilmesi gerekir. Diğer yandan örneğin resen hesap raporu alınacaksa giderin 325. maddesi kapsamında değerlendirilmesi isabetli olacaktır.

-Ancak, yukarda açıklandığı üzere dava şartı olarak öngörülen müessesenin davanın reddine yol açması sebebiyle mahkemece gider avansı ile delillerin ikamesine yönelik avans ayrılmalı, gider avansının da nelerden ibaret olduğu net olarak belirlenmeli ve tarafa da hem gider avansının hem de delil ikamesi avansının hukuki sonuçları konusunda uyarı yapılmalıdır.''

-Mahkememizce 11/04/2025 ön inceleme duruşmasında tarafların ticari defter ve belgelerinin incelenmesine karar verilmiş, bu hususta ticari defterlerin inceleme gün ve saati belirlenmiş, bu hususta kesin süre ihtaratı yapılmıştır. Ayrıca bilirkişi incelemesi yönünden eksik delil avansının ikmali hususunda 2 haftalık kesin süre verilmiş, kesin süre içerisinde delil avansının ikmal edilmemesinin sonuçları davacı tarafa ihtar edilmiştir.

-Davacı tarafın kesin süre içerisinde bilirkişi delil avansını ikmal etmediği, belirlenen gün ve saatte ticari defterlerini ibraz etmediği ve yerinde inceleme hususunda talepte bulunmadığı tutanak altına alınmıştır.

-Bunun yanında davacı tarafın kesin süreden sonra 07/10/2025 tarihinde eksik delil avansı ikmal edilmiş, ikmal edildiği tarih itibariyle birden fazla kez duruşmanın ertelendiği görülmüş, bu nedenle taraflar arasındaki hak ve adalet dengeleri gözetildiğinde; usul kuralları kapsamında davacı yanın kesin süre ihtaratına rağmen yükümlülüklerini yerine getirmemesinin sonuçlarına katlanması gerektiği, aksi yönde bir yorumun taraflar arasındaki adil yargılanma dengesini davacı taraf lehine bozacağı kanaatine varılmıştır.

-Türk Medeni Kanunu'nun 6. maddesi hükmü uyarınca; Kanunda aksine bir hüküm bulunmadıkça, taraflardan her biri, hakkını dayandırdığı olguların varlığını ispatlamakla yükümlüdür. Gerek doktrinde, gerek Yargıtay içtihatlarında kabul edildiği üzere ispat yükü, hayatın olağan akışına aykırı durumu iddia eden ya da savunmada bulunan kimseye düşer. 6100 sayılı HMK 'nın 190/1 maddesi gereğince ispat yükü, kanunda özel bir düzenleme bulunmadıkça, iddia edilen vakıaya bağlanan hukuki sonuçtan kendi lehine hak çıkaran tarafa aittir.

-Bu haliyle davacı tarafın belirlenen kesin süre içerisinde eksik delil avansını ikmal etmediği, davacı tarafın taraflar arasındaki ticari ilişkiyi, iş bu ilişki kapsamındaki edimlerini eksiksiz ve ayıpsız olarak yerine getirildiğini ispat külfeti bulunduğu, bu hususların tespitinin ancak tarafların ticari defterlerinin incelenmesi ve bilirkişi incelemesi ile mümkün olduğu, bu hususlarının tespitinin teknik incelemeyi gerektirdiği, davacı tarafın talep ve iddialarını mevcut delillerle ispat edemediği kanaatine varıldığından, ispat edilemeyen davanın reddine karar verilmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmesi gerekmiştir.

Katip ... · e-imzalıdır Hakim ... · e-imzalıdır