Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2021/25 K.2024/278

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Kıymetli Evraktan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde ÖZETLE; müvekilleri ile davalı arasında inşaat sözleşmesi yapıldığını, müvekillerinin edimlerini tam olarak yerine getirdiğini, sözleşmenin ifası sırasında davalının müvekillerinden 200.000 TL teminat mektubu aldığını, sonrasında iadesini gerçekleştirmediğini belirterek bu nedenle oluşan 200.000 TL alacağın davalıdan tahsilini talep etmiştir. Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; Davacı tarafın dilekçesinde belirttiği sözleşme edimlerini tam olarak yerine getirmediğini bu nedenle teminat mektubu parayı çevrilmesi yoluna gidildiğini belirterek davanın reddini talep etmiştir.

Bilirkişi tarafından hazırlanan 20/02/2022 tarihli rapor sonuç kısmı " Dava konusu uyuşmazlık kapsamında davalı şirket tarafından incelemeye ibraz olunan 2019-2020-2021 yılı ticari defterlerinin TTK hükümlerine uygun tutuldukları anlaşılmakla, anılan ticari defterlerin davalı şirket lehine delil kabiliyetlerinin Sayın mahkemeniz takdirinde bulunduğu.

Sayın Mahkemeniz 08.09.2021 tarihli celsesi ara kararı gereğince 07.10.2021 günü saat 14.00 itibarıyla Mahkeme duruşma salonunda yapılan incelemeye davacı şirketin katılmadığı, Tutanak aşamasında UYAP ta yapılan kontrolle davacı tarafın yerinde inceleme talebine ilişkin dilekçesine de rastlanmadığı anlaşılmakla, takdiri Sayın Mahkemenize ait olmak üzere davacı şirketin dava konusu uyuşmazlık kapsamında ticari defter ve belgelerini ibraz etmediği.

Taraflar arasında akdedilen 10.06.2019 tarihli sözleşmenin uyarınca davacı tarafça, İstanbul ili, Beylikdüzü ilçesi, ...... Mahallesi, .......

Ada, | Parseldeki 1600 KVA'lık trafo ve orta gerilim kablolarının yaptırılması beton kök ve alçak gerilim panosunun konularak taşınmaz enerjisinin karşılanması ve gerekli trafo tesisinin sözleşme ekleri ve keşif özeti şartname ve uluslararası standartlara uygun şekilde anahtar teslim olarak yapılması ve işler ve çalışır şekilde teslimi ile, İstanbul ili, Beylikdüzü ilçesi, ....... Ada, ...... Parsel ve İstanbul ili, Beylikdüzü ilçesi, ...... Ada, .....

Parseldeki binaların sayaç panoları ve montajı, enerji kabloları çekimi ve enerji verilmesi ile mühendislik hizmetleri, kofre baks panosu, ....... enerji alınacak nokta ile bina arası kablosu (ekli keşif listesindeki malzemeler ile) işi üstlenilmiş olduğu. Sözleşme toplam bedelinin 1.425.000,00 TL olarak kararlaştırıldığı.

Dosya kapsamına sunulmuş olan onaylı projeler, tadilat projeleri, taraflar arasındal yazışmaları, e-mailler, yapı kullanma izin belgeleri ile ...... kurumu ile ilgi belgeler sözleşme tarihi ve iş akış tarihleri yapı kullanma izin belgelerinin alındığı tarihler dava dışı ....... kurumunda her bir tadilat projesi için başvuru, muayene ve kabul süreçler dikkate alındığında sözleşmenin 9. Maddesindeki işin süresine yönelik meydana gelmiş olan gecikmelerin davacı şirketçe dosya kapsamına ibraz edilerek belgelendirildiği üzere davacı şirketin kusuru olarak değerlendirilemeyeceği,

taraflar arasında akdedilen 10.06.2019 tarihli sözleşme uyarınca kararlaştırılan 1.425.000,00 TL bedelli işin davacı tarafından yapılmış olduğu kanaatine varıldığı.

Sözleşme konusu işin ilk etapta 1.200.000,01 TL lik kısmının tamamlanmasına esas olarak davacı şirket tarafından davalı şirket adına detayı Tablo-2 ile arz edilen toplam 1.200.000,01 TL bedelli 3 adet fatura düzenlendiği; anılan bu faturaların davalı şirket ticari defterlerinde davacı şirket hesabına “alacak” kaydedildiğinin görüldüğü; karşılığında banka kanalı ile davalı tarafından davacı yana yapılan ödemeler toplamının ise toplam 1.375.000,00 TL olduğu; ancak davacı şirketin sözleşme konusu edimlerin tamamıyla ve sözleşmede belirlenen şartlara uygun ifa edilmediği;

sözleşme konusu işlerin süresinde tamamlanmaması nedeniyle davacı şirket tarafından davalı şirkete teslim edilen her biri 100.000,00 TL tutarında iki adet teminat mektubunun (toplam 200.000,00 TL) davalı tarafından nakde çevrildiği ve davalı ti defterlerinde anılan tutarın davacı hesabına alacak kaydedilmesi neticesinde 08.01.2021 dava tarihi itibarıyla davalının davacıya 25.000,00 TL borçlu olduğu.

Davalı şirket tarafından davacı şirkete keşide edilen noter ihtarnamesinde ,Davacı şirketin sözleşme konusu edimlerin tamamıyla ve sözleşmede belirlenen şartlara uygun ifa etmediği, sözleşme konusu işlerin süresinde tamamlanmaması nedeniyle teminat mektuplarının nakde çevrildiğinin belirtildiği; ancak yapılan teknik değerlendirmeler neticesinde yukarıda (4.) madde de arz edildiği üzere davacıya kusur atfedilemeyeceği.

Dolayısıyla teminat mektuplarının nakde çevrilmesi - şartlarının” oluşmadığı, teminat mektuplarının nakde çevrilmesi nedeniyle davacının zararının her biri 100.000,00 TL değerinde olan 2 adet teminat mektubunun nakde çevrilmesinden kaynaklanan 200.000,00 TL zararı olduğu; " şeklinde düzenlerek rapor mahkememize sunulmuştur.

Bilirkişi tarafından hazırlanan 05/06/2023 tarihli rapor sonuç kısmı "Yapılan teknik inceleme ve değerlendirmeler sonucunda.

Dosyada sunulan bilgi, belgelerle yerinde yapılan ve görüş alışverişi şeklinde geçen toplantıda varılan kanaate göre, davacının kendisine sunulan projelere göre imalatları yapmış ve ....... tarafında onay almış olduğu, sonrasında projelerde yapılan değişiklikler sebebiyle işin tamamlanmasında gecikme yaşandığı ancak bu gecikmeden davacı tarafın sözleşme ve sunulan proje kapsamında sorumlu tutulamayacağı, 1.425.000.-TL sözleşme bedelli işte davalı tarafından yeni bir şirkete yaptırıldığı beyan edilen işlerin toplamının 4.720,00 TL * 20.060,00 TL - 7.000,00 TL - 31.780,00.-TL olduğu,

dolayısıyla işin büyük kısmının bitirilmiş bu hesaba göre de davacının nasıl plandığı bilinmeyen ancak ına göre kabul edilebilir bir rakam olduğu anlaşılan son 200.000.-TL'lik teminata karşılık 138.855,24.-TL'lik işi bitirmiş kabul edilebileceği, bu durumda Mahkemenin duruşma salonunda yapılan incelemeye davacı taraf gelmemiş, evrak belge sunmamış, yerinde inceleme talebinde de bulunmamıştır.

Davalı şirketin 2019-2020-2021 yıllarına ait Ticari defterlerinin açılış ve kapanış onaylarını zamanında yaptırdığı, dolayısıyla, T.T.K.'nun amir hükümlerine göre, davalı şirketin Ticari Defterleri lehine delil teşkil ettiği kanaatine varılmış olup, Takdirin Yüce Mahkemenize ait olduğunu arz ederim. Davalının Ticari defter kayıtlarına göre davacı ile davalı arasındaki ticari ilişkinin 29.06.2019 tarihli davacının düzenlediği fatura ile başladığı tespit edilmiştir.

Davalı tarafi davacının düzenlediği faturalar ile yapılan ödemeleri ticari defterlerine kaydettiği tespit edilmiştir. Davalının ticari defter kayıtlarına göre davacının 25.05.2021 tarihi itibariyle davalıdan alacağının 25.000,01 TL olduğu, başka bir deyişle davalının davacıya dava tarihi itibariyle 25.000,01 TL borçlu olduğu tespit edilmiştir.

Tarafların 2019-2020 yıllarında birbirlerine düzenlemiş oldukları Alım ve satım faturalarını BA- BS bildirim formları ile usulünce bildirimde bulunmuş oldukları, birbirleri ile mutabık oldukları, bildirimlerinin birbirlerini doğruladığı tespit edilmiştir.

Davacı yüklenicinin, davalı işverenden 25.000,00 TL avans * 1.450.000,00 TL daire bedeli olmak üzere toplam 1.475.000,00 TL tahsilat yaptığı, buna karşılık davacı yüklenicinin davalı işverene yaptığı iş bedeli 1.338.855,24.-TL * 200.000,00 TL Teminat mektubu bedeli olmak üzere 1.538.855,24 TL iş bedeli ve teminat mektubu ödemesi yapmış olduğu, davacının davalıdan 63.855,24 TL alacaklı olduğu'na, " şeklinde düzenlerek rapor mahkememize sunulmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava eser sözleşmesinden kaynaklı alacak istemine ilişkindir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın taraflar arasında anahtar teslim iş şeklinde elektrik panoları kablolama işlemi yapılmasına ilişkin sözleşme uyarınca davalı tarafın sözleşmenin 11. maddesi uyarınca yaptığı ödeme miktarı, tarafların alacaklı borçlu durumları, dava konusu işin gecikmesinin projede yapılan değişiklikler, yapı kullanım belgelerin alınması süreci, coid pandemsiinden kaynaklı olup olmadığı, taraflar arasında sürelerin uzatılması, ek süre tanınmasına ilişkin sürecin işletilip işletilmediği, ...... ada ...... ve ...... parsellere ilişkin işin davacı tarafça tamamlanıp tamamlanmadığı,

bu taşınmaza ilişkin işlerin dava dışı diğer şirket ya da şirketler tarafından yaptırılıp yaptırılmadığı, davacı tarafından düzenlenen ve iadeye konu 195.784,18 TL bedelli faturaya konu işlerin davacı tarafça yerine getirilip getirilmediği, davacı tarafından verilen 200.000TL değerinde iki adet teminat mektubunun nakde çevrilme koşullarının oluşup oluşmadığı bu nedenle davacının zararının olup olmadığı hususunda toplandığı görülmektedir.

Dosyanın yapılan incelemesinde; davacının dava dilekçesinde elektrik panolarının kablolama işlemlerinin yapılması içi davalı tarafla 10.6.2019 tarihinde sözleşme yapıldığını, iş bedelinin 1.425.000TL olarak kararlaştırıldığını işin 1.200.000TL kısmının tamamlandığını, 200.000TŞ tekabül edecek işin yapılmasının garantiye alınması için davacı şirketin 100.000TL bedelli iki adet teminat mektubu verdiğini, projedeki bir takım değişikliklerde sonra 138.855,24 TL tekabül edecek işin tamamlandığını, projedeki değişikliklerin ve yapı kullanım belgelerinin alınamaması,

covid 19 pandemisi sebebiyle sürecin askıya alındığını, davacı tarafın , davalıya teminat mektuplarının iadesi karşılığında 61.144,76 TL değerinde teminat mektubu vermek istediğini, ancak cevap alamadığını, 100.000'er TL'nin davacı eminlerini yerine getirmemiş şeklinde nakde çevrildiğini, davalı tarafın işin gecikmesi ile alakalı bugüne kadar talepte bulunmadığını, işin geç tamamlanmasının sebebinin davalı şirketin edimlerini ifa etmemiş olmasından kaynaklı olduğunu, sözleşmenin 13. Maddesinde üçüncü kişinin kusurlarından davacı tarafın sorumlu tutulmadığını, kısmi davasının kabulünü talep ettiği,

Davalının cevap dilekçesi ile taraflar arasında 10.06.2019 tarihli sözleşmenin olduğunu, sözleşme bedelinin 1425.000 TL olduğu, 1400.000TL karşılığı bağımsız bölüm devriyle davacıya ödendiği, davacıya 50.000TL fazladan ödeme yapıldığını, 3 ayrı parseldeki (...... ada ...... parsel, ....... ada ..... parsel ve ...... ada ...... parsel ) işlerin davacı tarafça geciktirildiğini, tamamıyla ve sözleşmede belirtilen şartlar ile ifa edilmediğini, davacının işin tamamlandığı gerekçesiyle teminat mektuplarının iadesini talep ettiği, işin sadece 1.200.000 TL kısmının ifa edildiğinin davacı tarafça ikrar edildiğini,

195.784,18 TL bedelli faturanın iade edildiğini, , işin sözleşme ile belirlenen şartlara uygun şekilde bitirilmemesi ve geciktirilmesi nedeniyle teminat mektuplarının paraya çevrildiğini, davacının davalıya bakiye 29.215,82 TL borcunun kaldığını, iskan meselesini inşai faaliyetlere bir tesirinin olmadığını, iskanın son kertede önem arz ettiğini, işin anılan aşamaya gelinene kadar yeterince geciktiğini, sözleşmenin 13. Maddesi uyarınca yapılan bir bildirimin olmadığını, işler için belirlenen bitim süresinden sonra covid 19 pandemisinin ortaya çıktığını, davanın reddini talep ettiği,

Dosyada delillerin celp edildiği, taraflar arasında ihtilaf konusu olmayan eser sözleşmesinde, davacının yüklenici, davalının işveren olduğu, TBK'nın 470 ve devamı maddelerinde düzenlemeye göre göre, "eser sözleşmesi"'nin tam iki tarafa borç yükleyen bir sözleşme olduğu, eser sözleşmesi uyarınca iş sahibinin iş bedelini ödemekle yükümlü, yüklenicinin ise eseri fen ve tekniğini ve iş sahibinin amacına uygun şekilde imâl ve süresinde teslimle mükellef olduğu,

Taraflar arasındaki sözleşmede; işin konusunun 2. madede, işin kapsamının 3. Maddede, davacının yükümlülüğünün 4. Maddede, işin süresinin 9. Maddede, işi bedelinin 10. Maddede, ödemelerin 11. Maddede, işin gecikmesinin 13. Maddede, mücbir sebebin 14. Maddede, geçici kabulün 16. Maddede düzenlendiği,

Sözleşmenin anahtar teslim şeklinde yapılan bir sözleşme olduğu, davacı tarafın davalı tarafa teminat mektuplarının iadesine ilişkin ihtar çektiği, davalınında buna karşılık cevabı ihtar çektiği, davacının düzenlediği 198.784,18 TL bedeli faturanın davalı tarafça iade edildiği, iki adet 100.000'er TL bedelli teminat mektubunun paraya çevrildiği, dosyada tanık beyanın alındığı, bilirkişi ......'dan rapor alındığı,

bu raporda özetle, dava konusu mahalde 8.10.2021 tarihindeki yerinde incelemede projeye ait işlerin tamamlanmış olduğunu, bu hususta bir uyuşmazlık bulunmadığını, ...... ada ....... parselde 21.03.2019 tarihinde elektrik projesinin revize edildiğini, proje tadilatı yapıldığını, 24.07.2019 tarihinde elektrik sayaçlarının ....... 'tan alındığını, 27.9.2019 tarihinde fen muayene ve abonelik işlemlerinin gerçekleştirildiğini, iskan izninin 29.5.2020 tarihinde alındığını, ...... ada ....... parsel için villa projelerinin tadilat edildiğini, 22.5.2020 tarihinde Belediye onayı , 05.06.2020 tarihinde ....... proje onayı alındığını,

08.06.2020 tarihinde iki parsel için tüm sayaçların tek pano ve kofrada karşılanacağı şeklinde şartname çıkartıldığını, 01.07.2020 tarihinde dağıtım anlaşması yapıldığını, bina yapı kullanma izninin (iskanını ) 26.3.2021 tarihinde alındığını, ....... ada ...... parsel için yapı kayıt belgesine istinaden 22.11.2019 tarihinde ....... kontrolünden geçilerek Dağıtım Bağlantısı Anlaşmasının imzalandığını, 02.03.2020 tarihinde sayaçların mühürlendiğini, 29.5.2020 tarihinde yapı kullanma izin belgesinin verildiğini, sözleşme kapsamındaki işlerin geç teslim edildiğinin açık olduğunu,

öte yandan sözleşmenin 9. Maddesi uyarınca işverenin yükleniciye makul süre vereceğinin düzenlendiğini, ...... ada ...... parsel için iki defa tadilat projesi çıkartıldığını, tadilat işlerinin davalı bilgisi dahilinde olduğunu, taraflar arasındaki sözleşme dışındaki elektrik iç tesisatından kaynaklanan eksikliklerinde söz konusu olduğunu, diğer iki parselde de proje tadilatının yapıldığını, ...... ada ...... ve ...... parsel için davacı şirketi azilname sürecinden sonra projedeki işlerin ...... firmasına vekalet verilerek takip ettirildiğini, elektrik müracatının yapılabilmesi için ek imalatların yapılmış olduğunu,

bu imalatlar için gerekli malzemelerin iki farklı firmadan satın alındığı, bu faturalar incelendiğinde, (4.720,00 TL, 20.060,00 TL, 7.000 TL) taraflar arasındaki sözlemede yer alan işin kapsamındaki projenin tadilata uğradığı faturaların taraflar arasındaki sözleşme dışı kapsamında tadilat işlemlerini içerdiğini, 10.6.2019 tarihli sözleşme uyarınca 1.425,000TL bedelli işin davacı tarafça yapıldığı, kanatine varlığı, davacının düzenlediği diğer 3 adet faturanın bedelinin 1.200.000TL olduğu, bu faturaların davalı tarafça beyan edildiği, 1.200.000TL değerinde işin yapıldığı konusunda uyuşmazlık olmadığı,

davacının davalı tarafa düzenlediği 195.784,18 TL bedelli faturanın iade edildiği, dava dilekçesinde işin ifasında devam edilerek 138.855,24 TL 'ye tekabül edecek işin tamamlanmış olduğunun belirtildiği, işin 61.144,76 TL'ye tekabül eden kısmının tamamlandığı beyanına ilişkin başkaca düzenlenen fatura olmadığı, davalı ticari defterinde davalının davacıya 25.000TL borcunun olduğu, davacının iki adet teminat mektubunun nakde çevrilmesinden dolayı 200.000TL zararının bulunduğunun belirtildiği, bilirkişi heyetinden ek rapor alındığı, ek raporunda kök rapor ile benzer mahiyette olduğunun anlaşıldığı,

Dosyada 2. Bilirkişi heyetinden rapor alındığı, bu rapordan özetle; projelerin tamamen bitirildiği, davalının eksik işlerin yapıldığını beyan ettiği, ..... ada ...... parsel için dava dışı şirkete yaptırıldığı anlaşılan sayaç bedelinin 7000TL olduğu,

ilk projedeki güç ihtiyacının 5 ,00kw olarak belirlenmiş olması sebebiyle davacının bu değişiklikten sorumlu tutulamayacağı, toplam hak edişin 1.200.000TL davacının dava dilekçesinde beyan ettiği 138.855,24 TL toplamı olarak 1.338.855,24 TL olduğunu, 1.400.000TL sözleşme bedelli işte davalı tarafından yeni bir şirkete yaptırıldığı beyan edilen (4.750 TL,+ 20.060,00 TL, +7.000 TL=) 31.780,00 TL dolayısı ile de işin büyük kısmının bitirilmiş kabul edilmesi gerektiğini, ticari defterlerin, ihtarların, sözleşme içeriğinin, yazışmaların, ....... yazılarının incelenerek, iş bedelinin 1425.000 TL olduğu,

25.000TL avans ödemesi düşültükten sonra kalan miktarın 1400.000TL olduğu, aradaki 50.000TL fark için davacının , davalıya borçlanacağı, işin 1.338.855,24 TL kısmının tamamlandığı, 200.000TL nakde çevrilen teminat mektubu miktarı da eklendiğinde iş bedelinin 1.538.855,24 TL olacağı, bunun 1475.000 TL'den (25.000TL +1450.000TL) mahsubu ile 63.855,24 TL alacak miktarının talep edilebileceğinin belirtildiği, ek raporda 31.780,00 TL'nin düşülüp düşülmeyeceğinin Mahkeme takdirine bırakıldığı kök rapordaki görüşlerin korunduğunun belirtildiği,

Davacı tarafa 5 nolu celsenin 1 nolu ara kararı uyarınca 195.784,18 TL bedelli faturaya konu hak ediş belgelerinin sunulması için süre verildiği, sunulan belge olmadığı, davacının davasını ıslah ederek 200.000TL 'ye çıkardığı, tarafların son celse davanın esasına ilişkin ayrıntılı beyanlarının alındığı,

Somut olayın incelenmesinde, taraflar arasındaki anahtar teslim eser sözleşmesinden kaynaklı davacının alacak talebinde bulunduğu, sözleşmede bedelin ve teslim tarihlerinin açık olarak belirtildiği, sözleşmedeki edimlerin geç teslim edildiği, bununla birlikte geç teslimin proje tadilatları ve bu tadiların covid dönemine uzamasından kaynaklı olduğu ve davalının bilgisi dahilinde olduğu, davalı tarafın davadan önce davacıya işin gecikmesine yönelik bir ihtarı olmadığı, sözleşmenin 9. Maddesi uyarınca davalının davacıya makul süre vermesi gerektiği, sözleşmenin 13. Maddesi de davacının davalıdan ifa ettiği kısım bedelini talep edebileceği,

Sözleşme bedelinin 1.425.000 TL olduğu, bununla birlikte davalının davacıya 1450.000TL değerinde taşınmaz devri ile ödeme yaptığı, ayrıca 25.000TL de avans ödemesi yaptığı, toplam yapılan ödeme miktarının 1475.000TL olduğu, davacınında buna karşılık 1.200.000TL bedelli 3 fatura düzenlediği bu yönde uyuşmazlık olmadığı, davacının düzenlediği 195.784,18 TL bedelli faturanın davalı tarafça iade edildiği, bu faturanın düzenlenmesine konu hak edişin davacı tarafça sunulmadığı, dava dilekçesinde, işin imaline devam edilerek 138.855,24 TL 'nin ifa edildiğinin belirtildiği,

davalı tarafın ilave yaptırdığını belirttiği iş bedelinin 31.780,00 TL olması, işin tamamının değeri ve her iki raporda da işin tamamlandığının belirtilmiş olması sebebiyle yapılmış dava dilekçesinde belirtilen 138.855,24 TL bedelin 1200.000TL bedelli faturalara eklendiği, davacı tarafın iş tutarının 1338.855,24 TL olduğu, buna ilave olarak davacının iki adet teminat mektubunun nakde çevrilmesi sebebiyle bu miktarında davacının hakedişine eklenmesi ile davacının hak ediş tutarının1.538.855,24 TL olduğu, davalının ödeme tutarının 1.475.000 TL olduğu,

davacının davalıdan 63.855,24 TL alacaklı olacağı , 31.780 TL'nin davacının alacağından düşülmemesi gerektiği, bu faturalara konu işlerin taraflar arasındaki sözleşme kapsamında davacı tarafın yapması gerekirken yapılmayan işlerden olmadığı, proje tadilatına yönelik işler olduğu, nitekim iki raporda da bu bedelin açıkça davacı alacağından düşülmesi gerektiğine yönelik bir tespit olmadığı, değerlendirilerek aşağıdaki şekilde ıslah dilekçesi de dikkate alınarak davanın kısmen kabulüne karar verildi.

Katip ....... · ¸e-imzalıdır Hakim ...... · ¸e-imzalıdır