Bakırköy 6. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2022/904 K.2023/832

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde ÖZETLE; müvekkili şirket tarafından işletilen köprü ve otoyoldan davalıya ait ... ve ... plakalı araçlarla gerçekleştirilen ihlali geçişler nedeniyle doğan ve süresi içinde ödenmeyen geçiş tutarları ve yasadan kaynaklanan para cezasının tahsili amacıyla Bakırköy ...

İcra Müdürlüğü ... esas sayılı dosyasında başlatılan icra takibine davalının borcu olmadığı yönünde itiraz ettiğini, yapılan bu haksız ver yersiz itirazın iptalinin gerektiğini, davalının yapmış olduğu geçişlerin fotoğraflarla ve delillerle kanıtlandığını, müvekkil şirket tarafından işletilen otoyolda yer alan gişelerin OGS/HGS ve nakit/kredi kartı/banka kartı olacak şekilde düzenlendiğini, OGS/HGS gişelerinden yapılan geçişlerde OGS ve HGS stemlerinden provizyon alınamaması durumunda bariyerlerin açılmadığını,

bu halde araç sürücüsünün ilgili butona basarak ödeme koşulları konusunda ihlali geçiş bildirimi aldıktan sonra bariyerin kalkıp geçişin sağlandığını, müvekkil şirketin geçiş yapan araç sahiplerine geçiş ücretini ödeyebilmeleri için birçok ödeme kanalı sunduğunu belirttikleri ve Bakırköy .... İcra Müdürlüğü ... Esas Sayılı dosyası yapılan itirazın iptalini, davalını icra inkar tazminatına mahkum edilmesini talep ederek dava açtığı görülmektedir.

Davalı vekili tarafından sunulan cevap dilekçesinde ÖZETLE; davanın görevsiz mahkemede açıldığını, dava dilekçesinin eklerinin tebliğ edilmediğini, davanın ... Bankası A.Ş.'ye ihbar edilmesini, HGS ödemelerinin yapılabilmesi için .. Bankası ... Şubesi nezdindeki hesaplarına entegre edildiğini, geçişten sonra 15 gün içinde hesapta para bulunması durumunda geçiş ücretinin tahsilinin sorgulamasını ve hesapta para varsa geçiş ücretinin buradan tahsil edilmesi sorumluluğunun davacıya ait olduğunu, belirttikleri ve davanın reddini talep ettikleri görülmektedir.

Bakırköy .... İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı icra takip dosyasının incelenmesinde; alacaklının ... borçlunun ... olduğu, takibe konu alacağın 2.145,00TL olduğu, ödeme emrinin borçluya tebliğ edildiği, borçlunun ödeme emrine itiraz ettiği takibin durdurulduğu anlaşılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava otoyol geçiş ücretinden kaynaklı davalıya ait aracın ihlalli geçişlerine ilişkin geçiş ücreti ve ceza tutarının tahsili amacıyla başlatılan takibe yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın; .. plakalı aracın ve ... plakalı araçların davacı tarafça sunulan ihlali geçiş bilgi dökümanındaki tarihlerde dikkate alınarak dosya kapsamında celp edilen hgs kayıtları ve celp edilecek .... Bankası kayıtlarından ... plakalı araç için 15.05.2022-31.5.2022 , ... plakalı araç için 4.5.2022-20.5.2022 Tarihleri arasında ihlali geçişleri olup olmadığı, HGS/OGS bakiyesinin 15 günlük sürede yeterli hale getirilip getirilmediği, davacının ihlali geçiş sebebiyle icra takibi de dikkate alınarak davalıdan alacaklı olup olmadığı varsa dava dilekçesindeki alacak kalemleri de dikkate alacak miktarının hesaplanmasına ilişkindir.

Emsal İstanbul BAM 45 HD'nin DOSYA NO : 2020/851 KARAR NO : 2022/1108 sayılı kararı;

"..... 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğü Teşkilat ve Görevleri Hakkındaki Kanun'un 30. maddesinde geçiş ücretini ödememe ve güvenliğin ihlali hali düzenmiş, 1. fıkrasında "Genel Müdürlük işletimindeki otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yaptığı tespit edilen araç sahiplerine Genel Müdürlük tarafından, geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücretinin on katı tutarında idarî para cezası verilir." (25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile "on" ibaresi "dört" şeklinde değiştirilmiştir.)

3. fıkrasında "Bu maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile geçiş ücretleri ve ikinci fıkrasında yer alan idari para cezaları tebliğ tarihinden itibaren bir ay içinde ödenir. Bu sürede ödenmeyen geçiş ücretleri ve idarî para cezaları 21/7/1953 tarihli ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun hükümlerine göre ilgili vergi dairesi tarafından takip ve tahsil edilir. Vergi daireleri tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri, tahsilatın yapıldığı ayı takip eden ayın sonuna kadar Genel Müdürlük hesaplarına aktarılır.",

5. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapan araç sahiplerinden, işletici şirket tarafından geçiş ücreti ödemeden giriş çıkış yaptığı mesafeye ait geçiş ücreti ile birlikte, bu ücretin on katı tutarında ceza, genel hükümlere göre tahsil edilir.

Ücretin on katı fazlası olarak tahsil edilen ceza tutarının yüzde altmışı, tahsilini izleyen ayın yedinci günü mesai bitimine kadar, işletici şirket tarafından Hazine payı olarak, yıllık kurumlar vergisi yönünden bağlı olduğu vergi dairesine şekli ve içeriği Maliye Bakanlığınca belirlenen bir bildirimle ödenir.

İşletici şirket tarafından Hazine payının eksik bildirilmesi veya hiç bildirilmemesi ya da bildirildiği halde süresinde ödenmemesi halinde, Hazine payının ödenmesi gerektiği tarih ile tahsil edildiği tarih arasında geçen süreye 6183 sayılı Kanunun 51 inci maddesine göre uygulanacak gecikme zammı ile birlikte ilgili vergi dairesince 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre takip ve tahsil edilir." (25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile "on" ibaresi "dört" şeklinde değiştirilmiş, ikinci ve üçüncü cümleler yürürlükten kaldırılmıştır.)

6. fıkrasında "4046, 3465 ve 3996 sayılı kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar veya erişme kontrolünün uygulandığı karayollarından ücretsiz geçiş yapan araçlar, işletici şirket tarafından bu maddenin yedinci fıkrasında öngörülen sürenin bitimini takip eden ilk iş gününde en yakın trafik kuruluşuna bildirilir."

7. fıkrasında "Geçiş ücretlerini ödemeden geçiş yapanlardan, ödemesiz geçiş tarihini izleyen on beş gün içinde yükümlü olduğu geçiş ücretini usulüne uygun olarak ödeyenlere, bu maddenin birinci fıkrası ile beşinci fıkrasında belirtilen cezalar uygulanmaz."

25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 18. maddesi ile 25/06/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen 9. fıkrada "Bu maddenin birinci, ikinci, üçüncü, dördüncü, yedinci ve sekizinci fıkraları Bakanlık tarafından işletilen otoyolları ve erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için; beşinci, altıncı ve yedinci fıkraları ise Bakanlık tarafından 3996 sayılı Kanun ve diğer ilgili kanunlar çerçevesinde işletme hakkı verilen veya devredilen otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için de uygulanır.

",

25/05/2018 tarihli, 30431 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan 7144 sayılı Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 19. maddesi ile 25/06/2010 tarihli ve 6001 sayılı Karayolları Genel Müdürlüğünün Teşkilat ve Görevleri Hakkında Kanun'un 30. maddesine eklenen Geçici 3. maddesinde "Bu maddenin yürürlüğe girdiği tarihten önce otoyollar ile erişme kontrolünün uygulandığı karayolları için belirlenen geçiş ücretlerini ödemeden yapılmış olan geçişlerde araç sahiplerine bu Kanunun 30 uncu maddesinin beşinci fıkrası uyarınca tahakkuk ettirilen ancak bu maddenin yürürlük tarihi itibarıyla tahsilatı yapılmamış olan para cezaları hakkında bu Kanunun 30 uncu maddesinde yer alan oranlar uygulanır." düzenlemesi yer almaktadır.

Davacı şirket tarafından geçiş ücretlerinin ve ceza bedellerinin tahsili noktasında uygulanması gereken yasal düzenleme, yasanın 30. maddesinin 5, 6 ve 7. fıkralarıdır.

Zira 3. fıkrada düzenlenen tebliğ hükmünün, maddenin birinci fıkrasında belirtilen idari para cezaları ile geçiş ücretleri ve ikinci fıkrasında yer alan idari para cezaları yönünden geçerli olduğu açıkça düzenlenmiş olup, idari para cezalarının ise Genel Müdürlükçe yetkilendirilen personel veya trafik polisi, trafik polisinin görev alanı dışında kalan yerlerde jandarma personeli tarafından verileceği belirtilmiştir.

Davacı şirket tarafından tahsil edilen geçiş ücretleri ve cezalar ise bu kapsamda olmadığından yasal düzenleme ile tebliğ zorunluluğunun olmadığı ve geçiş tarihinden itibaren 15 günlük süre içerisinde ödenmesi gerektiği açıktır. Ancak bu hükmün uygulanabilmesi için ihlalli geçişin, geçiş anında muhataba bildirilmesi gerekmektedir.

Davacı tarafından dava dilekçesinde ve aşamalarda "otoyolda yer alan tüm gişelerden nakit, kredi kartı/banka kartı tahsilatı yapılabilmesi mümkün olduğu, ücret toplama sisteminin süresi içerisinde OGS bankasından/HGS'den provizyon alınamaması ve bu nedenle OGS ve HGS'den geçiş ücreti tahsilatı yapılamaması halinde geçiş esnasında gişede yer alan bariyerler açılmadığından, gişe memuru tarafından geçiş ücretinin gişede nakit, kredi kartı/banka kartı ile ödenmesinin talep edildiği,

nakit, kredi kartı/banka kartı ile de ödeme gerçekleşmez ise oluşan ihlalli geçiş kaydına ilişkin ihlalli geçiş bildiriminin yasal bir yükümlülük olmasa da sadece bilgilendirme amaçlı olarak düzenlenerek ihlalli geçiş anında, araç sürücüsüne teslim edildiği,

bildirimde 6001 sayılı kanun uyarınca geçiş tarihini izleyen 15 (on beş) gün içinde geçiş ücretinin cezasız ödenebileceği aksi halde geçiş ücretinin (10) katı tutarındaki ceza ve oluşacak tebligat, yargılama ve takip masrafları, avukatlık ücreti, işleyecek yasal faiz ve diğer her türlü yasal giderler de takip ve tahsil edileceğinin bildirildiği" belirtilmiş, gişe operatörü tarafından düzenlenen ve araç sürücüsüne verildiği belirtilen ihlalli geçiş bildiriminin örneği dosyaya sunulmamıştır, davacı tarafından ihlalli geçiş esnasında bu bildirimlerin basılarak davalıya ait araç sürücülerine teslim edildiğinin ispatlanması gerekmektedir.

HGS etiketi bulunduğu sabit olan davalı araçlarının, gişelerden geçiş yaptığı esnada geçiş ücretlerinin bakiye olmaması yada başka bir nedenle tahsil edilemediğinin, nakit/kart ile ödeme yapılmadığının ve ödeme yapmaksızın geçiş yapılması sebebiyle 15 gün içerisinde cezasız ödeme yapma imkanına sahip olduklarının, davalı tarafça bilindiği ancak ödeme yapılmadığı yönündeki davacı iddiası ile geçiş ücretleri ve cezaların muaccel olduğu tarihin bu şekilde belirlenmesi mümkündür.

Yine geçiş anında tahsilat yapılmamış ise bu durumun bankadan mı yoksa davacının kullandığı HGS sisteminden mi kaynaklandığı, geçiş anında bakiye yetersiz kalırsa sonradan yapılan yükleme ile geçişten itibaren 15 gün içerisinde tahsilat yapılıp yapılmadığı/tahsilatın mümkün olup olmadığı,

sonradan yükleme yapılmış ise geçiş bedellerinin tahsil edilememesinin sebebinin ne olduğunun ve 15/10/2018 tarihli bilirkişi ek raporunda da belirtildiği gibi geçişlerden sonra süresinde geçiş ücreti yatırılmış olmasına rağmen davacı tarafın HGS programının yatan paraları takip konusu olmayan diğer güncel geçişlere mahsup edip etmediğinin ve bunun bir yazılım hatası olup olmadığının da belirlenmesi gerekmektedir. "

Somut olayın incelenmesinde, davacının dava dilekçesi ile ihlalli geçişten kaynaklı alacak talebinde bulunduğu, ihlali geçiş bilgi dökümünü sunduğu, bu dökümde cezaların geçiş ücretlerinin 4 katı üzerinden gösterildiği, ihlal tarihlerinin 2022 yılı 5. ayına ilişkin olduğu, icra takibindeki ödeme emri geçiş ücreti ve 4 kat üzerinden ceza miktarları üzerinden talep edildiği, davalı tarafın ödeme emrine itiraz ettiği, itirazın iptali davasının hak düşürücü sürede açıldığı,

dosyada araç tescil kayıtlarının, ... kayıtlarının, Karayolları Genel Müdürlüğü evrakının, davacı tarafça davalı tarafa iki adet ihlalli geçişe ilişkin tebligat yapıldığına dair belgelerin, Banka kayıtlarının ibraz edildiği, elektronik elektrik mühendisi bilirkişi ....'tan rapor alındığı, ilk raporda ... ve ... plakalı araçların geçiş ödemelerinin hepsinin geçiş gününden ya da 15 günlük süre içerisinde yükleme yapılarak tahsilatın yapıldığı,

... kayıtlarından geçiş ödemelerinin hepsinin geçiş anında yada 15 günlük sürede yükleme yapılarak tahsilatın onaylandığının anlaşıldığını, banka kayıtlarından ... plakalı araca ait 18 adet, ... plakalı araca ait 4 adet geçiş hareketinin tahsil edildiğini, davaya konu kaçak geçişlerin olduğu gün ve saat için yükleme yapıldığına dair belgenin dava dosyasında bulunmadığını, 15 günlük sürede davacı tarafça tahsilat yapılıp yapılmadığının tespit edilemediğini, Karayollları Genel Müdürlüğü ile ...

AŞ tarafından gönderilen tabloların birbiriyle uyuşmadığının belirtildiği, rapora karşı tarafların beyan ve itiraz dilekçesi sunduğu, Karayolları genel Müdürlüğü, ... ve Banka kayıtlarının tekrardan celp edildiği, davacı şirketinde 15.6.2023 tarihli yazı sunduğu, alınan ek raporda; ihlali geçişlerine ilişkin ihlali geçiş bilgisi tablosu ve ... A.Ş. tarafından gönderilen ... plakalı aracın ücretlendirilen geçişlerini ve yüklemelerini gösteren tablo karşılaştırıldığında.

15/05/2022 tarihinden itibaren 15 gün içerisinde farklı tarihlerde HGS bakiye yüklemesi yapıldığı fakat yapılan bu yüklemelerin farklı geçişlerin ücretlendirilmesinde kullanıldığı, bu sebeple ... plakalı aracın 15/05/2022 tarih ve 2:5 saatindeki geçişin olduğu tarihte otomatik yükleme yapılmaması nedeniyle geçiş için toplam ödemesi gereken geçiş ücret ve ceza tutarının toplamının 1072,50-TL olduğu, Karayolları Genel Müdürlüğü taratından 12/06/2023 tarıhinde gönderilen ... plakalı aracın ihlali geçişlerine ilişkin ihlali geçiş bilgisi tablosu ve ...

A.Ş. tarafından gönderilen ... plakalı aracın ücretlendirilen geçişlerini ve yüklemelerini gösteren tablo karşılaştırıldığında.

04/05/2022 tarihinden itibaren 15 gün içerisinde farklı tarihlerde HGS bakiye yüklemesi yapıldığı fakat yapılan bu yüklemelerin farklı geçişlerin ücretlendirilmesinde kullanıldığı, bu sebeple ... plakalı aracın 04/05/2022 tarih ve 21:15 saatindeki geçişin olduğu tarihte otomatik yükleme vapılmaması nedenivle geçiş ücretlendirilmediği, ihlali geçişin vapıldığı ve ihlali geçiş için toplam ödemesi gereken geçiş ücret ve ceza tutarının toplamının 1072,50-TL olduğunun belirtildiği, dosya kapsamındaki belgeler alınan raporlar ile birlikte değerlendirildiğinde davaya konu iki adet ihlalli geçişe ilişkin ücret ödemesinin yapılmadığı,

davacının davasını ispat ettiği değerlendirilerek aşağıdaki şekilde karar verildi.

Katip ... Hakim ... · ¸e-imzalıdır ¸e-imzalıdır