Bursa 1. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2018/1289 K.2018/1654

Öncesinde Bursa Gemlik 1.Asliye Hukuk Mahkemesinin ... esas ............. sayılı kararı ile görevsizlikle gönderilen dosyanın Mahkememizde görülen davanın açık yargılamasında,

DAVACININ TALEBİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle ; müvekkil şirket Bursa'nın Gemlik ilçesinde ... vergi numarasıyla faaliyetlerini sürdürdüğü, dilekçe ekinde sunduğu müvekkil şirkete ait faturaların kesim bilgisini içeren dosya incelendiğinde , Gemlik Vergi Dairesine ... vergi numarası ile kayıtlı Körfez Matbaasına ait faturaların ... San. Ltd. Şti'ye ait olan ........... sıra numaralı kısmına ait kesim ücreti hesaplandığı, ancak numara olarak takip edilen ............ numaralı sıradaki faturalar ise (700 adet) şirketin taşınmazı sırasında nedenini bilmediği bir şekilde çalınması yada kaybolması neticesinde bulunamadığı ve kayıp notu düşüldüğü , bu nedenlerle geçmiş dönemlere ait 700 adet faturanın zayi olduğuna dair taraflarına zayi belgesi verilmesini talep ve dava etmiş olduğu görülmüştür.

DELİLLER ve GEREKÇE: Ticari defterlerin zayii halinde uygulanacak usul ve şartları TTK 82/7 maddesinde açıklanmıştır. Buna göre tacir kişiler belge ve defterlerini yasada belirtilen süre boyunca saklamak zorundadır. Saklama süresi içinde gerekli tüm muhafaza tedbirlerinin alınması, defter ve kayıtların kaybolmaması için özen gösterilmesi yasal yükümlülüktür.

Mücbir sebep diye tabir edebileceğimiz sebeplerle ortaya çıkan zayi hallerine mahsus olmak üzere mahkemece zayi belgesi verilir. Zayi belgesi verilmesi için tacirin kendisinden beklenen tüm özen ve dikkati göstermesine rağmen engel olamayacağı bir sebepten kaynaklanan ziya söz konusu olmalıdır. Yasada bu tür mücbir sebeplere örnek olarak yangın, su baskını, deprem gibi bir afet yahut hırsızlık halleri sayılmıştır.

Elbette bu halleri yasada sayılan sebeplerle sınırlamak yasa koyucunun amacına uygun değildir. Asıl olan makul bir tacirin normal davranış biçimine, özen ve muhafaza şartlarına göre tüm tedbirlerin alınmasına rağmen önüne geçilemeyecek bir halin varlığı şarttır.

Somut olayda davacının defter ve belgeleri saklama konusunda gerekli özen ve dikkati göstermediği açıkça ortadadır. Yasal saklama yükümlülüğü olan belgelerin gereksiz eşya gibi değerlendirilmesi kabul edilemez. Önemli eşyalar önemlerine uygun biçimde muhafaza edildiğinde gereksiz eşya gibi algılanmaz. Taşınma sırasında birçok basit eşya bile gerekli özen gösterilerek nakliye edilirken tacir için önemli sayılacak kayıt ve belgelerin özensiz taşıma sırasında kaybolması ve akıbetinin bilinmemesi mücbir sebep kapsamında değerlendirilemez.

Katip ... Hakim ...