Bursa 3. Asliye Ticaret Mahkemesi E.2025/56 K.2025/1027

Mahkememizde görülmekte olan Alacak (Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

DAVA; davacı vekili dava dilekçesinde özetle.

Dava açılmadan önce dava konusu alacağa ilişkin olarak 2024/ sayılı arabuluculuk görüşmesi yapıldığını, fakat davalının görüşmelere katılmadığı için anlaşma yapılmasının mümkün olamadığını ve iş bu davanın açılmak zorunda kalındığını, Kuruluşa ait ... merkezlerinin işletilmesi (...) ve Enerji İletim Hatlarının (...) periyodik kontrol ve arıza bakım işlerinin 4734 Sayılı Kamu İhale Kanunu kapsamında 62/1-e ihale usulüne göre 01.11.2018 tarihinden itibaren hizmet alımı yöntemi ile yapıldığını, hizmet alım işleri için yapılan ihaleler neticesinde yüklenici şirketler ile sözleşmeler imzalandığını,

sözleşmelerin süresi sonunda ihalelerin yenilendiğini, şirketlerin sözleşme bitimi ...'dan aldıkları ilişiksizlik belgeleri ile teminat mektuplarının firmalara iade edildiğini, yüklenici şirketlerin sözleşme süresince çalıştırmış oldukları işçilerin gerek emeklilik, gerek yaş haddi vb. sebeplerle iş akdi sonlandığında talep eden yüklenici işçilerine mevzuat gereği üst işveren olarak kuruluşça kıdem tazminatlarının ödendiğini, davalı yüklenici şirkette ... mühendisi olarak çalışan dava dışı Bahri Kavilcioğlu isimli işçinin yaş haddi gerekçesi ile iş aktinin sonlandığını,

iş akti sona eren işçiye talep dilekçesi doğrultusunda kuruluşça hesaplanan kıdem tazminatı dahil tüm işçilik alacaklarının ödendiğini, davalı işçisi ...'nun 01.11.2018 - 30.10.2019 tarihleri arasında Mostar ... Enerji Üretim Ticaret Sanayi Ltd. Şti' de, 01.12.2020 - 31.07.2023 tarihleri arasında ... Birleşik Müteahhitler Müş. İnş.Proje Tes. Kont. Dan. A. Ş' de, 01.11.2019 - 30.11.2020 ve 01.08.2023 - 02.04.2024 tarihleri arasında ...

Restorasyon ve Mimarlık A.Ş.' de firmalarının hizmet alımı yöntemi ile işletmiş olduğu ... Merkezleri'nde 3/2.1 Grubu (...) ... Mühendisi olarak çalıştığını, davalı işçisi ...'nun ... Birleşik Müteahhitler Müş. İnş. Proje Tes. Kont. Dan. AŞ. ve ...

Restorasyon ve Mimarlık AŞ. nezdinde çalıştığı sürelere ilişkin işçilik alacağı bedelleri nin Kuruluş tarafından ilgili şirketlerin hak ediş ödemelerinden kesilmek suretiyle tahsil edildiğini, 4857 sayılı İş Kanunu'nun 2. Maddesinde asıl işverenin alt işveren işçilerine karşı o işyeriyle ilgili olarak kanundan iş sözleşmesinden veya alt işverenin taraf olduğu toplu iş sözleşmesinden doğan yükümlülüklerinden alt işverenle birlikte (müteselsilen) sorumlu olduğuna ilişkin düzenleme, 6098 sayılı Borçlar Kanunu'nun 167. maddesi ile asıl işverenin işçiye yaptığı ödeme kadar alt işverene rücu hakkı elde edeceğine ilişkin düzenleme, ...

Mahkemesi'nin 19.09.2019 tarihli 2019/ E.- 2019/ K. sayılı kararı, ...

22. Hukuk Dairesi'nin 20.03.2017 tarihli ve E.2017/-K.2017/ sayılı kararı ile 03.12.2018 tarihli ve E.2017/-K.2018/ sayılı kararı ve 23.09.2019 tarihli ve E.2016/-K.2019/ sayılı kararları çerçevesinde Teşekkülümüz ile 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu' nun 62/1-e maddesi kapsamında sözleşme imzalayan şirketlerin işçilerin kıdem tazminatından sorumlu olduğunun açık olduğunu, bu nedenle 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu' nun 62/1-e maddesi kapsamında ihale edilen ve hizmet alımı yolu ile işletilmekte olan trafo merkezlerinde iş akitleri sona eren işçilere Teşekkülce ödenen kıdem tazminatı bedellerinin davalı şirketlerden tahsil edilmesi gerektiğini,

kuruluşça dava dışı işçiye ödenen işçilik alacağına ilişkin bedellerin davalı şirketten talep edildiğini, fakat şirketler tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığını, davalı şirket ile Kuruluş arasında Trafo Merkezlerinin işletilmesinin hizmet alımı yoluyla yapılmasına yönelik Hizmet Alım Sözleşmeleri imzalandığını, ... isimli işçinin bu hizmet alımına ilişkin sözleşmeler bünyesinde çalıştığını, davalı şirketler ile Kuruluş arasında imzalanan tip sözleşmelerin 36.2.9 maddesinde (bazı sözleşmelerde 36.2. bazılarında 36.5. maddesinde).

"Yüklenici'nin çalıştırdığı personel ve kendi firması ile ilgili; iş kanunu, iş kanunu mevzuatı, sosyal sigortalar ve genel sağlık sigortası kanunu, hıfsısıhha kanunu ile bu konudaki diğer yasa, tüzük ve yönetmeliklerde emredilen sosyal sigortalar ve genel sağlık sigortası primleri, işsizlik sigortası, kıdem ve ihbar tazminatları ile ikramiye ve fazla mesai ödemeleri, vergi vb. diğer bütün yasal yükümlülükler yükleniciye aittir." denildiğini,

bahse konu bazı tip sözleşmelerin 22. 1. Maddesinde "Yüklenicinin sözleşme konusu iş ile ilgili çalıştıracağı personele ilişkin sorumlulukları ilgili mevzuatın bu konuyu düzenleyen emredici hükümleri ve Genel şartnamenin Altıncı bölümünde belirlenmiş olup Yüklenici bunları aynen uygulamakla yükümlüdür. " denildiğini, sözleşme hükmünden de görüleceği üzere dava dışı işçilere ödenen bedellerden yüklenici olan davalı şirketin sorumlu olduğunu, davalılar ile Kuruluş arasında akdedilen sözleşmelerin verilen maddesinde açıkça İş Kanunu ve sair mevzuattan doğacak tüm hakların muhatabının davalı olduğunun ifade edildiğini,

işçilik haklarından kaynaklı olan ve Kuruluşça davalı işçilerine ödenen bedellerden davalının açık sözleşme hükümleri gereğince sorumlu olduğunu, Sözleşmenin "Sözleşme Bedeline Dahil Olan Giderler" başlıklı 7. maddesinde.

"Taahhüdün yerine getirilmesine ilişkin iş bu sözleşme ve teknik şartnamede belirtilen tüm yükümlülüklerin giderleri sözleşme bedeline dahildir.” denildiğini, dava konusu olan sözleşmelerle davalı ile Kuruluş arasındaki rücu ilişkisi düzenlendiğini, davalı şirketin Kuruluşa ve kendi işçilerine karşı yükümlülüğünü ihlal ederek kendi dönemine ilişkin işçilik alacaklarından kurtulmaya çalıştığını, bunun kabul edilemeyeceğini, belirtilen sözleşme hükümleri gereği bu bedelin davalı şirketten tahsili gerektiğini,

bu nedenle Kuruluşça ödenmek zorunda kalınan 35.058,58 TL bedelin davalı şirketten tahsili için iş bu rücu davası açılmak zorunda kalındığını, arz ve izah edilen sebeplerle davanın kabulü ile; öncelikle davalı şirketin teşekkülü nezdindeki istihkaklarına, yanı sıra kamu kurum ve kuruluşlarındaki istihkaklarına, bu mümkün olmadığı takdirde menkul, gayrimenkul malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacakları üzerine ihtiyati tedbir konulmasına,

fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 35.058,58-TL’ nin ödeme tarihinden itibaren, değişen oranlardaki avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP; Davalı tarafa usulüne uygun tebligata rağmen, cevap dilekçesi ibraz etmediği görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Dava; taraflar arasındaki trafo merkezlerinin bakım ve güvenlik hizmetleri hariç işletilmesi kapsamında hizmet alımına ait sözleşmeden kaynaklı dava dışı işçiye ödenen işçilik alacağı bedelinin davalıdan rücuen tahsili istemine ilişkindir.

Mahkememizce deliler toplandıktan sonra, dosyanın bilirkişiye tevdii ile, davacının mevzuat ve sözleşme hükümleri çerçevesinde ödediği tutardan davalılardan rücuen tazminini talep edebileceği tutarların neden ibaret olabileceği konularında rapor tanzim edilmesine karar verilmiş, bu kapsamda 11/05/2025 tarihli raporun düzenlendiği görülmüştür.

Tüm dosya kapsamına göre yapılan yargılama sonucunda; taraflar arasında trafo merkezlerinin bakım ve güvenlik hizmetleri hariç işletilmesine yönelik sözleşme akdedildiği, hizmet alım ihalesinin niteliği itibariyle personel çalıştırılmasına dayalı hizmet alım ihalesi olduğu, taraflar arasındaki sözleşmenin ilgili 36. Madde hükümleri dikkate alındığında, kıdem tazminatı da dahil olmak üzere, işçilerin iş kanunu ve diğer mevzuattan doğan sorumluluklarının yükleniciye ait olduğu,

4857 sayılı İş Kanunu hükümlerine göre, alt ve üst işveren, işçiye karşı dış ilişkide birlikte sorumlu olup, iç ilişkide tarafların serbest iradeleri ile düzenlemiş oldukları sözleşme hükümleri kendilerini bağlayacağı, taraflar arasındaki hizmet alım sözleşmesi, tarafların birbirlerine karşı hak, borç ve yükümlülüklerini düzenlemekte olup, işçiye karşı yükümlülüklerin düzenlendiği İş Kanunu hükümlerine aykırılığının ileri sürülmesi mümkün bulunmadığı,

bu nedenle taraflar arasında düzenlenen sözleşme hükümlerinin nazara alınması gerektiği, taraflar arasındaki sözleşmenin belirtilen hükümleri uyarınca kıdem tazminatı da dahil olmak üzere, işçilerin iş kanunu ve diğer mevzuattan doğan sorumluluklarının yükleniciye ait olduğu açık olduğu, bu kapsamda dava dışı iççilerin davalı şirketler bünyesinde çalıştıkları dönem itibariyle alınan raporuna göre, dava dışı işçinin brüt kıdem tazminatının 189.996,69TL, net kıdem tazminatının ise 188.554,62TL hesaplandığı, davacı tarafça 22.05.2024 tarihinde işçiye net 188,649,95TL kıdem tazminatı ödemesi

yapmış olup buna göre tavan hesabının aşıldığı, dava dışı işçi davalı şirket bünyesinde 01.11.2018-31.10.2019 tarihleri arasında çalışmış olup, hesaplanan 188.554,62TL kıdem tazminatının( %18,43) 34.750,61-TL'sinden ödeme tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile sorumlu olduğu anlaşılmakla Mahkememizce davanın kısmen kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.Ayrıca Arabuluculuk Kanunu 18/A maddesinin 11. Fıkrası "Taraflardan birinin geçerli bir mazeret göstermeksizin ilk toplantıya katılmaması sebebiyle arabuluculuk faaliyetinin sona ermesi durumunda toplantıya katılmayan taraf,

son tutanakta belirtilir ve bu taraf davada kısmen veya tamamen haklı çıksa bile karşı tarafın ödemekle yükümlü olduğu yargılama giderinin yarısından sorumlu tutulur.

Ayrıca bu taraf lehine Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre belirlenen vekalet ücretinin yarısına hükmedilir." şeklinde olup davalının geçerli bir mazeret göstermeksizin ilk toplantıya katılmaması sebebiyle arabuluculuk faaliyetinin sona erdiği anlaşılmakla, davalı tarafın davacı tarafın ödemekle yükümlü olduğu yargılama giderinin yarısından sorumlu tutulmasına karar verilmiştir.

HÜKÜM ; Gerekçesi ve ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere;

1-Davanın KISMEN KABULÜ ile, 34.750,61-TL 'nin 22.05.2024 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,

2-Harçlar yasası gereğince alınması gereken 2.373,81-TL karar ve ilam harcından peşin alınan 615,40-TL harcın mahsubu ile bakiye 1.758,41-TL harcın davalıdan alınarak hazineye İRAT KAYDINA,

3-Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden, karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT 13/1-2 uyarınca belirlenen 30.000,00-TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

4-Davacı tarafından yapılan 1.318,30-TL harç, 3.200,00-TL bilirkişi ücreti ve 81,00-TL tebligat ve posta giderinden oluşan toplam 4.599,30-TL yargılama giderinin kabul ret oranı veArabuluculuk Kanunu 18/A maddesinin 11. fıkrası dikkate alınarak 4.579,09-TL'sinin davalıdan alınarak davacıya VERİLMESİNE, bakiye yargılama giderinin davacı üzerinde BIRAKILMASINA,

5-6325 Sayılı Kanun 18/A-13 maddesi uyarınca 3.600,00-TL zorunlu arabuluculuk hizmeti giderinin kabul ret oranı ve Arabuluculuk Kanunu 18/A maddesinin 11. Fıkrası dikkate alınarak 3.584,19-TL'sinin davalıdan; 15,81-TL'sinin davacıdan alınarak HAZİNEYE İRAT KAYDINA,

6-Kesinleşme süreci tamamlanana kadar masraf avanslarının kullanılabileceği nazara alınarak kararın kesinleşmesinden sonra yazı işlerince yapılacak hesaba göre artan avansların yatıran tarafa İADESİNE,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda, miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 18/09/2025

Katip · ¸e-imzalıdır Hakim · ¸e-imzalıdır